ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യയും ചെലവുകുറഞ്ഞ ഹരിത നിർമ്മാണ മാതൃകയും: കാലാവസ്ഥാ അതിജീവനത്തിന് കേരളത്തിന്റെ വഴി

ഉള്ളടക്കം

1. കേരളത്തിലേക്ക് ലോറി ബേക്കർ എത്തിയ ചരിത്രവും വാസ്തുവിദ്യാ ദർശനങ്ങളും
2. റാറ്റ്-ട്രാപ്പ് ബോണ്ടും ഫില്ലർ സ്ലാബും: ശാസ്ത്രീയ നിർമ്മാണ വിപ്ലവം
3. വായുസഞ്ചാരവും പ്രകൃതിദത്ത തണുപ്പും: ബേക്കർ ജാലിയുടെ മാന്ത്രികത
4. തദ്ദേശീയ നിർമ്മാണ സാമഗ്രികളും പുനരുപയോഗത്തിന്റെ സർക്കുലർ ഇക്കോണമിയും
5. കോസ്റ്റ്ഫോർഡും (COSTFORD) ജനകീയ പാർപ്പിട നിർമ്മാണ മാതൃകയും
6. ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യ നേരിടുന്ന തെറ്റിദ്ധാരണകളും സമകാലിക പ്രസക്തിയും
7. നടുമുറ്റവും ബയോ-ക്ലൈമാറ്റിക് ഡിസൈനും: പാരമ്പര്യത്തിന്റെ വീണ്ടെടുപ്പ്
8. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും പ്രളയാനന്തര കേരളത്തിലെ ഹരിത അതിജീവനവും
9. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനുമുള്ള ദൂരവ്യാപക സ്വാധീനം
10. ഉപസംഹാരം
11. സ്രോതസ്സുകൾ

കേരളത്തിന്റെ പച്ചപ്പ് നിറഞ്ഞ ഭൂപ്രകൃതിയിലേക്ക് ഇന്ന് കണ്ണോടിച്ചാൽ കാണാൻ കഴിയുന്നത് കോൺക്രീറ്റ് മാളികകളുടെയും ചില്ലുമേഞ്ഞ അംബരചുംബികളുടെയും അതിവേഗത്തിലുള്ള കടന്നുകയറ്റമാണ്. പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ താഴ്‌വരകൾ മുതൽ അറബിക്കടലിന്റെ തീരങ്ങൾ വരെ സിമന്റും സ്റ്റീലും കൊണ്ട് പണിതുയർത്തുന്ന ഭവന നിർമ്മാണ രീതികൾ നമ്മുടെ മണ്ണിന്റെ ജൈവിക ഘടനയെയും കാലാവസ്ഥയെയും കീഴ്മേൽ മറിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഈ വിനാശകരമായ നിർമ്മാണ സംസ്കാരത്തിനിടയിലാണ്, മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള പവിത്രമായ പാരസ്പര്യത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തിയ ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യ കേരളത്തിന് കൂടുതൽ പ്രസക്തവും അനിവാര്യവുമായി മാറുന്നത്. പ്രകൃതിയെ മുറിവേൽപ്പിക്കാതെ, ചുറ്റുവട്ടത്ത് ലഭ്യമായ വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിച്ച് സാധാരണക്കാരന് താങ്ങാനാവുന്ന മനോഹരമായ വീടുകൾ നിർമ്മിക്കാമെന്ന് ലോകത്തിന് കാണിച്ചുകൊടുത്ത ആ മഹാപ്രതിഭയുടെ ദർശനങ്ങൾ ഇന്നത്തെ അതിതീവ്ര കാലാവസ്ഥാ പ്രതിസന്ധികളുടെ കാലത്ത് നമുക്ക് മുന്നിൽ ഒരു വലിയ വെളിച്ചമായി തെളിയുന്നു.

കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം (Climate Change) മൂലം വേനൽക്കാലങ്ങളിൽ താപനില ക്രമാതീതമായി ഉയരുകയും മഴക്കാലങ്ങളിൽ പ്രളയവും ഉരുൾപൊട്ടലുകളും നാശം വിതയ്ക്കുകയും ചെയ്യുന്ന പുതിയ കേരളത്തിൽ, നമ്മുടെ വാസസ്ഥലങ്ങൾ എങ്ങനെയായിരിക്കണം എന്ന ഗൗരവമായ ചോദ്യം ഉയരുന്നുണ്ട്. അന്തരീക്ഷത്തിലെ ചൂടിനെ ആഗിരണം ചെയ്ത് വീടുകളെ കൊടും ചൂളകളാക്കി മാറ്റുന്ന കോൺക്രീറ്റ് കെട്ടിടങ്ങൾക്കുള്ളിൽ എയർകണ്ടീഷണറുകൾ ഘടിപ്പിച്ച് കൃത്രിമ തണുപ്പ് സൃഷ്ടിക്കുന്നത് പരിസ്ഥിതിയെ കൂടുതൽ ചൂടാക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. നിർമ്മാണ സാമഗ്രികളുടെ വിലക്കയറ്റവും അമിതമായ ഊർജ്ജ ഉപഭോഗവും സാധാരണക്കാരന്റെ ഭവന സ്വപ്നങ്ങളെ തകിടം മറിക്കുമ്പോൾ, പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദവും ശാസ്ത്രീയവുമായ ഒരു ബദൽ നിർമ്മാണ തത്ത്വശാസ്ത്രം അത്യന്താപേക്ഷിതമായിരിക്കുന്നു.

ബ്രിട്ടീഷ് വംശജനായി ജനിച്ചിട്ടും കേരളത്തിന്റെ തനത് സംസ്കാരത്തെയും വാസ്തുശില്പ പാരമ്പര്യത്തെയും ഹൃദയത്തോട് ചേർത്തുവെച്ച ലോറി ബേക്കർ (Laurence Wilfred Baker, 1917–2007) രൂപപ്പെടുത്തിയ തത്ത്വങ്ങൾ കേവലം ചെലവുചുരുക്കൽ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് ആഴത്തിലുള്ള പരിസ്ഥിതി നീതി കൂടിയാണ്. ചുവരുകൾക്ക് തേപ്പില്ലാതെ തുറന്നിട്ട ചുവന്ന ചുട്ട ഇഷ്ടികകളും (Exposed Brickwork), പ്രകൃതിദത്ത വായുസഞ്ചാരവും വെളിച്ചവും ഉറപ്പാക്കുന്ന ജാലികളും (Jali Screens), ഭാരം കുറഞ്ഞ ഫില്ലർ സ്ലാബുകളും (Filler Slabs) ചേരുന്ന ആ വാസ്തുവിസ്മയം സമകാലിക കേരളത്തിന്റെ അതിജീവനത്തിന് അനിവാര്യമായ പാഠപുസ്തകമാണ്.

കേരളത്തിലേക്ക് ലോറി ബേക്കർ എത്തിയ ചരിത്രവും വാസ്തുവിദ്യാ ദർശനങ്ങളും

1917-ൽ ഇംഗ്ലണ്ടിലെ ബർമിംഗ്ഹാമിൽ ജനിച്ച ലോറി ബേക്കർ ബർമിംഗ്ഹാം സ്കൂൾ ഓഫ് ആർക്കിടെക്ചറിൽ നിന്നാണ് വാസ്തുവിദ്യ അഭ്യസിച്ചത്. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് യുദ്ധത്തിൽ ആയുധമെടുക്കാൻ വിസമ്മതിച്ച ക്വേക്കർ (Quaker) പാരമ്പര്യക്കാരനായ അദ്ദേഹം, ആംബുലൻസ് യൂണിറ്റിൽ വളണ്ടിയറായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. തുടർന്ന് ചൈനയിൽ കുഷ്ഠരോഗികൾക്കിടയിൽ സേവനം ചെയ്യവേ മഹാത്മാഗാന്ധിയെ ബോംബെയിൽ വെച്ച് കണ്ടുമുട്ടിയതാണ് ബേക്കറുടെ ജീവിതത്തെ പൂർണ്ണമായി മാറ്റിമറിച്ചത്. “ഒരു കെട്ടിടം പണിയാൻ ആവശ്യമായ നിർമ്മാണ വസ്തുക്കൾ ആ കെട്ടിടം നിൽക്കുന്ന സ്ഥലത്തിന്റെ അഞ്ചോ പത്തോ മൈൽ ചുറ്റളവിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തണം; അനാവശ്യമായ ആർഭാടങ്ങൾ ഒഴിവാക്കണം” എന്ന ഗാന്ധിയൻ പാഠം ബേക്കറുടെ ഹൃദയത്തിൽ ആഴത്തിൽ പതിഞ്ഞു.

തുടർന്ന് ഹിമാലയൻ താഴ്‌വരകളിൽ കാരുണ്യപ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ട ബേക്കർ, മലയാളി ഡോക്ടറായ എലിസബത്ത് ജേക്കബിനെ വിവാഹം കഴിക്കുകയും തുടർന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് കുടിയേറുകയും ചെയ്തു. 1970-കളിൽ തിരുവനന്തപുരത്ത് സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ അദ്ദേഹം, അന്നത്തെ പരമ്പരാഗത നിർമ്മാണ ശൈലികളെയും പൊതുമരാമത്ത് രീതികളെയും വെല്ലുവിളിച്ചുകൊണ്ട് തനതായ ഒരു നിർമ്മാണ വിപ്ലവത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു. കേരളത്തിലെ തനത് കാലാവസ്ഥയായ കനത്ത മഴയും ഈർപ്പവും കൊടും ചൂടും സൂക്ഷ്മമായി നിരീക്ഷിച്ച ബേക്കർ, ഇവിടുത്തെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് അനുയോജ്യമായ പ്രകൃതിദത്ത വസ്തുക്കൾ കണ്ടെത്തി.

ബേക്കറുടെ വാസ്തുവിദ്യാ ദർശനത്തിന്റെ കാതൽ ‘വസ്തുക്കളോടുള്ള സത്യസന്ധത’ (Truth to Materials) എന്നതായിരുന്നു. മനോഹരമായ ചുവന്ന ഇഷ്ടികകൾ അടുക്കിവെച്ച് പണിയുന്ന ചുവരുകൾ സിമന്റ് പ്ലാസ്റ്ററിംഗ് നടത്തി മൂടിവെക്കുകയും അതിനുമീതെ വിലകൂടിയ പെയിന്റുകൾ അടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് പണത്തിന്റെയും വിഭവങ്ങളുടെയും പാഴാക്കലാണെന്ന് അദ്ദേഹം വിശ്വസിച്ചു. മരങ്ങൾ മുറിച്ചുമാറ്റാതെ, ഭൂമിയുടെ സ്വാഭാവിക ചരിവുകൾക്ക് കോട്ടം തട്ടാതെ, പ്രകൃതിയോട് ഇണങ്ങിനിൽക്കുന്ന കെട്ടിടങ്ങൾ അദ്ദേഹം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തു. തിരുവനന്തപുരത്തെ സെന്റർ ഫോർ ഡെവലപ്‌മെന്റ് സ്റ്റഡീസ് (CDS), ലയോള കോളേജ് ഹോസ്റ്റൽ, ചിത്രാഞ്ജലി സ്റ്റുഡിയോ, സ്വന്തം വീടായ ‘ഹാമ്ലറ്റ്’ (The Hamlet) എന്നിവ ബേക്കറുടെ അനശ്വരമായ നിർമ്മാണ മാതൃകകളായി ഇന്നും തലയുയർത്തി നിൽക്കുന്നു.

റാറ്റ്-ട്രാപ്പ് ബോണ്ടും ഫില്ലർ സ്ലാബും: ശാസ്ത്രീയ നിർമ്മാണ വിപ്ലവം

ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യയിലെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ രണ്ട് സാങ്കേതിക കണ്ടുപിടുത്തങ്ങളാണ് ‘റാറ്റ്-ട്രാപ്പ് ബോണ്ട്’ (Rat-trap Bond) ഇഷ്ടിക കെട്ടും ‘ഫില്ലർ സ്ലാബ്’ (Filler Slab) കോൺക്രീറ്റ് മേൽക്കൂരയും. പരമ്പരാഗതമായി ഇഷ്ടികകൾ പരത്തിവെച്ച് സിമന്റ് ചാന്ത് കൊണ്ട് ഉറപ്പിക്കുന്ന ഇംഗ്ലീഷ് ബോണ്ടിന് പകരം, ഇഷ്ടികകൾ അരികിലേക്ക് നിർത്തി (on edge) ഉള്ളിൽ ഒരു പൊള്ളയായ വായു അറ (Cavity) വരുന്ന രീതിയിലാണ് റാറ്റ്-ട്രാപ്പ് ബോണ്ട് നിർമ്മിക്കുന്നത്. ഈ രീതി വഴി നിർമ്മാണത്തിന് ആവശ്യമായി വരുന്ന ഇഷ്ടികകളുടെ എണ്ണത്തിൽ 20 മുതൽ 25 ശതമാനം വരെയും, സിമന്റ് മോർട്ടാറിന്റെ അളവിൽ 30 മുതൽ 40 ശതമാനം വരെയും ലാഭം കൈവരിക്കാൻ സാധിക്കുന്നു.

കൂടാതെ, ചുവരിന്റെ ഉള്ളിലെ വായു അറ ഒരു മികച്ച താപരോധകമായി (Thermal Insulator) പ്രവർത്തിക്കുന്നു. പുറത്തെ കൊടും ചൂട് വീടിന്റെ അകത്തേക്ക് നേരിട്ട് പ്രവേശിക്കുന്നത് ഈ വായു അറ തടയുകയും, വീടിനുള്ളിൽ സ്വാഭാവിക തണുപ്പ് നിലനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഭിത്തികൾക്ക് മികച്ച ഘടനാപരമായ ബലം നൽകുന്നതിനൊപ്പം വയറിംഗ്, പ്ലംബിംഗ് പൈപ്പുകൾ പുറമെ കാണാത്ത വിധത്തിൽ ഈ അറകൾക്കുള്ളിലൂടെ എളുപ്പത്തിൽ കടത്തിവിടാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു.

മേൽക്കൂര നിർമ്മാണത്തിൽ കോൺക്രീറ്റിന്റെ അമിത ഉപയോഗം കുറയ്ക്കാൻ ബേക്കർ ആവിഷ്കരിച്ച വിദ്യയാണ് ഫില്ലർ സ്ലാബ്. സാധാരണ റീഇൻഫോഴ്സ്ഡ് കോൺക്രീറ്റ് (RCC) സ്ലാബുകളിൽ താഴത്തെ തട്ടിലുള്ള കോൺക്രീറ്റ് ഘടനാപരമായ ബലത്തിന് വലിയ പങ്കൊന്നും വഹിക്കുന്നില്ല. അവിടെ വലിഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന കമ്പികൾ മാത്രമാണ് ബലം നൽകുന്നത്. ഈ യാഥാർത്ഥ്യം മനസ്സിലാക്കിയ ബേക്കർ, സ്ലാബിന്റെ വലിവ് അനുഭവപ്പെടുന്ന താഴത്തെ ഭാഗത്ത് കോൺക്രീറ്റിന് പകരം വിലകുറഞ്ഞ പഴയ മംഗലാപുരം ഓടുകൾ (Terracotta Roof Tiles), മൺകുടങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ തെങ്ങിൻചിരട്ടകൾ തുടങ്ങിയ വസ്തുക്കൾ അടുക്കിവെച്ച് കോൺക്രീറ്റ് ചെയ്തു.

ഫില്ലർ സ്ലാബ് സാങ്കേതികവിദ്യ വഴി സ്ലാബിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന കോൺക്രീറ്റിന്റെ അളവ് 25 മുതൽ 30 ശതമാനം വരെ കുറയ്ക്കാനും, കമ്പിയുടെ അളവിൽ 20 ശതമാനം ലാഭം നേടാനും സാധിക്കുന്നു. ഇത് കെട്ടിടത്തിന്റെ മൊത്തം ഭാരം ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കുകയും ഭൂകമ്പം പോലുള്ള ദുരന്തങ്ങളിൽ കെട്ടിടത്തിന്റെ സുരക്ഷ വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതോടൊപ്പം മൺഓടുകൾ ചൂടിനെ പുറത്തുനിർത്തുന്നതിനാൽ വീടിന്റെ അകത്തളങ്ങൾ എപ്പോഴും കുളിർമയുള്ളതായി തുടരുന്നു.

വായുസഞ്ചാരവും പ്രകൃതിദത്ത തണുപ്പും: ബേക്കർ ജാലിയുടെ മാന്ത്രികത

ലോറി ബേക്കർ രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത കെട്ടിടങ്ങളുടെ ഏറ്റവും ആകർഷകമായ സവിശേഷതകളിലൊന്നാണ് ‘ബേക്കർ ജാലി’ (Baker Jali) എന്നറിയപ്പെടുന്ന സുഷിരങ്ങളുള്ള ഇഷ്ടിക ഭിത്തികൾ. പരമ്പരാഗത ഇന്ത്യൻ വാസ്തുവിദ്യയിലെ കൊത്തുപണികളുള്ള ജാലകങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രചോദനം ഉൾക്കൊണ്ട ബേക്കർ, സാധാരണ ചുവന്ന ഇഷ്ടികകൾക്കിടയിൽ കൃത്യമായ അകലത്തിൽ ചെറിയ ദ്വാരങ്ങൾ ഇട്ടുകൊണ്ട് മനോഹരമായ ജാലികൾ നിർമ്മിച്ചു. ഭിത്തിയുടെ തന്നെ ഭാഗമായി മാറുന്ന ഈ ജാലികൾ ചെലവേറിയ തടിയുടെയോ അലുമിനിയത്തിന്റെയോ ഗ്ലാസിന്റെയോ ജനലുകളുടെ ആവശ്യകതയെ ഇല്ലാതാക്കുന്നു.

ബേക്കർ ജാലികൾക്ക് പിന്നിൽ അത്ഭുതകരമായ ഭൗതികശാസ്ത്ര തത്ത്വങ്ങൾ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. വെഞ്ചുറി പ്രഭാവം (Venturi Effect) പ്രയോജനപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് പുറത്തെ കാറ്റ് ഈ ചെറിയ സുഷിരങ്ങളിലൂടെ അകത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ അതിന്റെ മർദ്ദം കുറയുകയും സ്വാഭാവികമായ തണുത്ത കാറ്റായി വീടിനുള്ളിൽ പരക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പകൽ സമയത്ത് കടുത്ത വെയിൽ നേരിട്ട് പതിക്കാതെ മൃദുവായ വെളിച്ചം മാത്രം അകത്തേക്ക് കടത്തിവിടാൻ ഈ ജാലികൾക്ക് സാധിക്കുന്നു. ഇത് വീടുകളിൽ ലൈറ്റുകളുടെയും ഫാനുകളുടെയും ഉപയോഗം വലിയ തോതിൽ കുറയ്ക്കുന്നു.

ജനലുകൾ അടച്ചിട്ടാൽ പോലും സുരക്ഷിതമായി തുടർച്ചയായ വായുസഞ്ചാരം (Continuous Cross Ventilation) നിലനിർത്താൻ ജാലികൾ സഹായിക്കുന്നു. കെട്ടിടത്തിന്റെ മുകൾഭാഗത്ത് ചൂടുവായു പുറന്തള്ളാൻ ചെറിയ എയർ വെന്റുകളും ചിമ്മിനികളും താഴെ തണുത്ത വായു അകത്തേക്ക് പ്രവഹിക്കാൻ ജാലികളും സ്ഥാപിക്കുന്നതിലൂടെ വീടിനുള്ളിൽ നിരന്തരമായ ഒരു വായുചംക്രമണം രൂപപ്പെടുന്നു. എയർകണ്ടീഷണറുകൾ ഇല്ലാതെ തന്നെ ഏറ്റവും ചൂടുകൂടിയ വേനൽക്കാലത്തും സുഖകരമായ വാസസ്ഥലം ഒരുക്കാൻ ബേക്കർ ജാലികൾക്ക് കഴിയുന്നു.

തദ്ദേശീയ നിർമ്മാണ സാമഗ്രികളും പുനരുപയോഗത്തിന്റെ സർക്കുലർ ഇക്കോണമിയും

ലോറി ബേക്കറുടെ വാസ്തുവിദ്യാ ശൈലിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രത്യേകത അത് പാഴായിപ്പോകുന്ന നിർമ്മാണ വസ്തുക്കളെ അമൂല്യമായ വിഭവങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്നു എന്നതാണ്. ഇന്നത്തെ ആധുനിക നിർമ്മാണ രംഗം ഉപയോഗിച്ച് വലിച്ചെറിയുന്ന (Use and Throw) ഉപഭോഗ സംസ്കാരത്തിന് അടിമപ്പെടുമ്പോൾ, സർക്കുലർ ഇക്കോണമിയുടെ (Circular Economy) ഉത്തമ മാതൃകയാണ് ബേക്കർ പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപേ കേരളത്തിൽ നടപ്പിലാക്കിയത്. പൊളിച്ചുമാറ്റുന്ന പഴയ തറവാടുകളിലെയും വീടുകളിലെയും തടികൾ, വാതിലുകൾ, ജനലുകൾ, മേൽക്കൂര ഓടുകൾ, ഇരുമ്പ് കമ്പികൾ എന്നിവ പുനരുപയോഗിക്കാൻ അദ്ദേഹം പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിച്ചു.

കേരളത്തിന്റെ മണ്ണിൽ സുലഭമായ വെട്ടുകല്ല് (Laterite Stone) ചെത്തിമിനുക്കാതെ സ്വാഭാവിക ഭംഗിയോടെ ചുവരുകളിൽ അടുക്കിവെക്കാൻ അദ്ദേഹം പഠിപ്പിച്ചു. സിമന്റിന് പകരം കുമ്മായവും (Lime Mortar) മണ്ണും ചേർത്തുള്ള മിശ്രിതങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതിലൂടെ പരിസ്ഥിതി ആഘാതം വളരെ കുറയ്ക്കാൻ സാധിച്ചു. കളിമണ്ണ് കുഴച്ച് നിർമ്മിക്കുന്ന മൺചുവരുകൾ (Mud Architecture / Adobe / Cob) കേരളത്തിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമാണെന്ന് അദ്ദേഹം പരീക്ഷണങ്ങളിലൂടെ തെളിയിച്ചു. മണ്ണ് കൊണ്ട് പണിയുന്ന വീടുകൾ പകൽ സമയത്തെ കൊടും ചൂടിനെ പൂർണ്ണമായി തടഞ്ഞുനിർത്തുകയും രാത്രിയിൽ സുഖകരമായ കുളിർമ്മ സമ്മാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

മാത്രമല്ല, കുപ്പിച്ചില്ലുകൾ, പൊട്ടിയ മാർബിൾ കഷ്ണങ്ങൾ, നിരത്തുപണിക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന കരിങ്കൽ ചില്ലുകൾ എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് മനോഹരമായ തറയോടുകളും (Mosaic Flooring) അലങ്കാര മതിൽക്കെട്ടുകളും നിർമ്മിക്കാൻ ബേക്കർ സാധാരണക്കാരായ തൊഴിലാളികളെ പരിശീലിപ്പിച്ചു. പണച്ചെലവ് കുറയ്ക്കുന്നതിനൊപ്പം മാലിന്യ നിർമ്മാർജ്ജനത്തിനും സൗന്ദര്യാത്മകതയ്ക്കും തുല്യ പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഒരു നിർമ്മാണ സംസ്കാരമായിരുന്നു അത്.

കോസ്റ്റ്ഫോർഡും (COSTFORD) ജനകീയ പാർപ്പിട നിർമ്മാണ മാതൃകയും

തന്റെ വാസ്തുവിദ്യാ ദർശനങ്ങൾ സമൂഹത്തിലെ ഏറ്റവും പാവപ്പെട്ടവരിലേക്ക് എത്തിക്കുകയെന്ന വലിയ ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് 1985-ൽ ലോറി ബേക്കർ കോസ്റ്റ്ഫോർഡിന് (Centre of Science and Technology for Rural Development – COSTFORD) രൂപം നൽകിയത്. മുൻ കേരള മുഖ്യമന്ത്രി സി. അച്യുതമേനോൻ, മുൻ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രപതി കെ.ആർ. നാരായണൻ, ഡോ. ടി.ആർ. ചന്ദ്രദത്ത് എന്നിവരുമായി ചേർന്ന് രൂപീകരിച്ച ഈ സന്നദ്ധ സംഘടന കേരളത്തിലെ പാർപ്പിട രംഗത്ത് ഒരു ജനകീയ മുന്നേറ്റം തന്നെ സൃഷ്ടിച്ചു.

സാധാരണക്കാരായ തൊഴിലാളികൾക്കും ദരിദ്ര കുടുംബങ്ങൾക്കും കുറഞ്ഞ ചെലവിൽ ഉറപ്പുള്ള ഭവനങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു നൽകുക, തദ്ദേശീയ നിർമ്മാണ സാമഗ്രികളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക, ഗ്രാമീണ മേസ്തിരിമാർക്കും തൊഴിലാളികൾക്കും ശാസ്ത്രീയമായ ബേക്കർ നിർമ്മാണ രീതികളിൽ പരിശീലനം നൽകുക എന്നിവയായിരുന്നു കോസ്റ്റ്ഫോർഡിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ. കേരളത്തിൽ ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് സ്വന്തമായി വീടൊരുക്കാൻ കോസ്റ്റ്ഫോർഡ് വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു. പ്രമുഖ ആഗോള ആർക്കിടെക്ചർ പോർട്ടലായ ആർക്ക് ഡെയ്‌ലി (ArchDaily) ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചതുപോലെ, ഇന്ത്യൻ വാസ്തുവിദ്യയെ വരേണ്യവർഗ്ഗത്തിന്റെ ആഡംബരങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് സാധാരണ മനുഷ്യരുടെ അവകാശമാക്കി മാറ്റിയ ‘ജനാധിപത്യവൽക്കരണമാണ്’ ബേക്കറും കോസ്റ്റ്ഫോർഡും സാധ്യമാക്കിയത്.

കോസ്റ്റ്ഫോർഡിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കേരള സർക്കാർ നിർമ്മിതി കേന്ദ്രങ്ങൾ (Nirmithi Kendras) സ്ഥാപിക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചു. ഓരോ ജില്ലയിലും നിർമ്മിതി കേന്ദ്രങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ച് ചെലവുകുറഞ്ഞ ഭവന സാങ്കേതികവിദ്യകൾ ജനകീയമാക്കാൻ അന്നത്തെ ജില്ലാ കളക്ടർമാർക്കും ഭരണകൂടത്തിനും സാധിച്ചു. സുനാമി പുനരധിവാസ പദ്ധതികളിലും ഭവനരഹിതർക്കുള്ള സർക്കാർ ഭവന പദ്ധതികളിലും ബേക്കർ മാതൃക വ്യാപകമായി സ്വീകരിക്കപ്പെട്ടു.

ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യ നേരിടുന്ന തെറ്റിദ്ധാരണകളും സമകാലിക പ്രസക്തിയും

ഇത്രയധികം സവിശേഷതകളും പ്രയോജനങ്ങളുമുണ്ടായിട്ടും, കേരളത്തിലെ മുഖ്യധാരാ സമൂഹത്തിൽ ലോറി ബേക്കർ വാസ്തുവിദ്യ ചില തെറ്റിദ്ധാരണകൾക്ക് ഇരയായിട്ടുണ്ട്. “ചെലവുകുറഞ്ഞ നിർമ്മാണം എന്നാൽ നിലവാരം കുറഞ്ഞ നിർമ്മാണമാണ്” അല്ലെങ്കിൽ “ഇത് പാവപ്പെട്ടവർക്ക് മാത്രമുള്ളതാണ്” എന്ന മധ്യവർഗ്ഗത്തിന്റെ തെറ്റായ മനോഭാവമാണ് ഇതിൽ പ്രധാനം. സിമന്റ് തേച്ച് മിനുക്കി പെയിന്റടിച്ച വലിയ വീടുകൾ മാത്രമാണ് അന്തസ്സിന്റെയും സാമ്പത്തിക വളർച്ചയുടെയും അടയാളമെന്ന ഉപഭോഗ സംസ്കാരം ബേക്കർ ശൈലിയെ പലപ്പോഴും മാറ്റിനിർത്താൻ കാരണമായി.

മറ്റൊരു പരാതി, തേപ്പില്ലാത്ത ഇഷ്ടികച്ചുമരുകളിൽ മഴക്കാലത്ത് പൂപ്പലും പായലും പിടിക്കുമെന്നതാണ്. എന്നാൽ ശരിയായ രീതിയിൽ വെന്തുപാകമായ നല്ല കളിമൺ ഇഷ്ടികകൾ ഉപയോഗിക്കുകയും, സിലിക്കൺ അധിഷ്ഠിത വാട്ടർ റീപ്പല്ലന്റുകൾ (Water Repellents) നൽകുകയും ചെയ്താൽ പതിറ്റാണ്ടുകളോളം യാതൊരു കേടുപാടുകളും കൂടാതെ ഈ കെട്ടിടങ്ങൾ നിലനിൽക്കുമെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. നൂറ്റാണ്ടുകൾ പഴക്കമുള്ള കോട്ടകളും കൊട്ടാരങ്ങളും പള്ളികളും തേപ്പില്ലാത്ത കല്ലുകളിലും ഇഷ്ടികകളിലും ഇന്നും കേടുകൂടാതെ നിൽക്കുന്നത് ഇതിന് ഉത്തമ ഉദാഹരണമാണ്.

കൂടാതെ, ഇന്നത്തെ ബിൽഡർമാരും പരമ്പരാഗത കരാറുകാരും ബേക്കർ ശൈലിയെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാത്തതിന് പിന്നിൽ വാണിജ്യപരമായ താല്പര്യങ്ങളുമുണ്ട്. സിമന്റും കമ്പിയും ടൈലുകളും വലിയ തോതിൽ വിറ്റഴിയുമ്പോഴാണ് നിർമ്മാണ മേഖലയിലെ കച്ചവടക്കാർക്ക് കൊഴുത്ത ലാഭം ലഭിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ബേക്കർ ശൈലി തൊഴിലാളിയുടെ കരവിരുതിനും അധ്വാനത്തിനുമാണ് കൂടുതൽ പ്രതിഫലം നൽകുന്നത്, അനാവശ്യ സാമഗ്രികൾക്കല്ല.

നടുമുറ്റവും ബയോ-ക്ലൈമാറ്റിക് ഡിസൈനും: പാരമ്പര്യത്തിന്റെ വീണ്ടെടുപ്പ്

കേരളത്തിലെ പരമ്പരാഗത നാലുകെട്ടുകളുടെ പ്രധാന സവിശേഷതയായിരുന്ന നടുമുറ്റങ്ങളെ (Central Courtyards) ആധുനിക ചെറുകിട വീടുകളിലേക്ക് പുനരാനയിച്ചതും ലോറി ബേക്കറുടെ മറ്റൊരു വലിയ നേട്ടമാണ്. വീടിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് തുറസ്സായ ഒരു നടുമുറ്റം ഒരുക്കുന്നതിലൂടെ ചൂടുവായു സ്വാഭാവികമായി മുകളിലേക്ക് ഉയർന്നുപോവുകയും തണുത്ത വായു താഴത്തെ മുറികളിലേക്ക് നിറയുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് മഴവെള്ളത്തെ കിണറുകളിലേക്കും ഭൂഗർഭ ജലസംഭരണികളിലേക്കും നേരിട്ട് എത്തിക്കുന്ന മികച്ച മഴവെള്ള സംഭരണ സംവിധാനമായി (Rainwater Harvesting) കൂടി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.

ബാംബു റീഇൻഫോഴ്സ്മെന്റ് (Bamboo Reinforced Construction) അഥവാ മുളയെ സ്റ്റീലിന് ബദലായി സ്ലാബുകളിലും തൂണുകളിലും ഉപയോഗിക്കാനുള്ള സാധ്യതകളും ബേക്കർ മുന്നോട്ടുവെച്ചു. കേരളത്തിലെ നാട്ടിൻപുറങ്ങളിൽ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന മുള ശരിയായ രീതിയിൽ ട്രീറ്റ് ചെയ്ത് ഉപയോഗിച്ചാൽ അത്ഭുതകരമായ ഭാരവാഹക ശേഷി (Tensile Strength) പ്രകടിപ്പിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം തെളിയിച്ചു. കോൺക്രീറ്റ് മാളികകൾ തീർക്കുന്ന പരിസ്ഥിതി നാശത്തിനെതിരെ പ്രാദേശിക സസ്യസമ്പത്തിനെ നിർമ്മാണത്തിലേക്ക് സമന്വയിപ്പിച്ച ഇത്തരം ചിന്തകൾ ഇന്നത്തെ സസ്റ്റൈനബിൾ ആർക്കിടെക്ചർ (Sustainable Architecture) ഗവേഷണങ്ങളുടെ മുഖ്യവിഷയമാണ്.

കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും പ്രളയാനന്തര കേരളത്തിലെ ഹരിത അതിജീവനവും

2018-ലെയും 2019-ലെയും മഹാപ്രളയങ്ങളും വയനാട്ടിലും ഇടുക്കിയിലും ഉണ്ടായ വൻ ഉരുൾപൊട്ടലുകളും കേരളത്തിന്റെ പരിസ്ഥിതി ദുർബലതയെ ബോധ്യപ്പെടുത്തിയ ദുരന്തങ്ങളായിരുന്നു. കുന്നുകൾ ഇടിച്ചുനിരത്തിയും തണ്ണീർത്തടങ്ങൾ നികത്തിയും പണിതുയർത്തിയ വൻ കോൺക്രീറ്റ് സമുച്ചയങ്ങൾ പ്രകൃതിയുടെ സ്വാഭാവിക നീരൊഴുക്കുകളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും മണ്ണിടിച്ചിലിന്റെ വ്യാപ്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇവിടെയാണ് ബേക്കറുടെ പരിസ്ഥിതി പാഠങ്ങൾ നമ്മെ വീണ്ടും ചിന്തിപ്പിക്കുന്നത്.

ഭൂമിയുടെ സ്വാഭാവിക ഘടനയെ മാറ്റാതെ, തൂണുകളിൽ ഉയർത്തിക്കെട്ടുന്ന വീടുകൾ (Stilt Houses) വെള്ളപ്പൊക്ക സാധ്യതാ മേഖലകളിൽ എങ്ങനെ നിർമ്മിക്കാമെന്ന് ബേക്കർ പതിറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപേ കാണിച്ചുതന്നിരുന്നു. കോൺക്രീറ്റിന്റെ അമിത ഉപഭോഗം കുറയ്ക്കുന്നതിലൂടെ കാർബൺ പുറന്തള്ളൽ (Carbon Footprint) വലിയ തോതിൽ വെട്ടിക്കുറയ്ക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. ആഗോളതലത്തിൽ സിമന്റ് വ്യവസായം മാത്രം ലോകത്തിലെ ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങളുടെ 8 ശതമാനത്തോളം പുറന്തള്ളുമ്പോൾ, ബേക്കർ വീടുകൾ പ്രകൃതിയോട് ചെയ്യുന്ന ഏറ്റവും വലിയ നീതി കാർബൺ മലിനീകരണം കുറയ്ക്കുന്നു എന്നതാണ്.

ഇന്നത്തെ നഗരങ്ങളിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന അർബൻ ഹീറ്റ് ഐലൻഡ് ഇഫക്റ്റ് (Urban Heat Island Effect) അഥവാ നഗരങ്ങളിലെ കൊടും ചൂടിന് പ്രധാന കാരണം കോൺക്രീറ്റ് പ്രതലങ്ങളാണ്. റോഡുകളിലും കെട്ടിടങ്ങളിലും അടിഞ്ഞുകൂടുന്ന ചൂട് അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടപ്പെടുന്നു. പരമ്പരാഗത കളിമൺ ഇഷ്ടികകളും വെട്ടുകല്ലും കൊണ്ടുള്ള ബേക്കർ നിർമ്മിതികൾ ഭൂമിയുടെ ചൂട് കുറയ്ക്കാനും ഹരിത ആവാസവ്യവസ്ഥ കാത്തുസൂക്ഷിക്കാനും സഹായിക്കുന്നു.

ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനുമുള്ള ദൂരവ്യാപക സ്വാധീനം

ദേശീയ തലത്തിൽ സുസ്ഥിര നഗര വികസന നയങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുമ്പോൾ ഇന്ത്യയ്ക്ക് മുന്നിലുള്ള ഏറ്റവും മികച്ച മാതൃകയാണ് ലോറി ബേക്കറുടെ തത്ത്വങ്ങൾ. പ്രധാനമന്ത്രി ആവാസ് യോജന (PMAY) ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭവന പദ്ധതികളിൽ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ നിർബന്ധമാക്കാൻ കേന്ദ്ര സർക്കാർ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ, ബേക്കർ മുന്നോട്ടുവെച്ച റാറ്റ്-ട്രാപ്പ് ബോണ്ടും ഫില്ലർ സ്ലാബും ചെലവ് കുറഞ്ഞ മാതൃകകളായി പരക്കെ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇന്ത്യൻ ഗ്രീൻ ബിൽഡിംഗ് കൗൺസിൽ (IGBC), ടെറി (TERI) തുടങ്ങിയ സ്ഥാപനങ്ങൾ ബേക്കറുടെ ആശയങ്ങളെ ആധുനിക ഗ്രീൻ റേറ്റിംഗ് സംവിധാനങ്ങളിലേക്ക് ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

കേരളത്തെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, തിരുവനന്തപുരത്തെ വിളപ്പിൽശാലയിലുള്ള ‘ലോറി ബേക്കർ സെന്റർ ഫോർ ഹാബിറ്റാറ്റ് സ്റ്റഡീസ്’ (Laurie Baker Centre for Habitat Studies – LBC) പുതിയ തലമുറ എൻജിനീയർമാർക്കും ആർക്കിടെക്റ്റുകൾക്കും ഹരിത നിർമ്മാണ രീതികളിൽ മികച്ച പരിശീലനം നൽകുന്ന അന്താരാഷ്ട്ര വേദിയായി വളർന്നിട്ടുണ്ട്. സംസ്ഥാന സർക്കാർ തങ്ങളുടെ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങളിലും പൊതു കെട്ടിടങ്ങളിലും പരമ്പരാഗത ബേക്കർ ശൈലി അവലംബിക്കുന്നത് കേരള ടൂറിസത്തിന് സവിശേഷമായ ഒരു ദൃശ്യഭംഗി സമ്മാനിക്കുന്നുണ്ട്.

കാലാവസ്ഥാ ദുരന്തങ്ങൾ പതിവാകുന്ന പുതിയ നൂറ്റാണ്ടിൽ, കേരളത്തിലെ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ തങ്ങളുടെ കെട്ടിട നിർമ്മാണ ചട്ടങ്ങളിൽ (Building Rules) ഹരിത നിർമ്മാണ രീതികൾക്ക് പ്രത്യേക ഇളവുകളും പ്രോത്സാഹനങ്ങളും നൽകേണ്ട സമയം അതിക്രമിച്ചിരിക്കുന്നു. പ്രകൃതിയെ ചൂഷണം ചെയ്യാതെയുള്ള പാർപ്പിട വികസനം നമ്മുടെ അതിജീവനത്തിന്റെ തന്നെ ഭാഗമായി മാറണം.

ഉപസംഹാരം

ലോറി ബേക്കർ നമ്മെ വിട്ടുപിരിഞ്ഞിട്ട് വർഷങ്ങൾ പിന്നിട്ടെങ്കിലും, അദ്ദേഹം ബാക്കിവെച്ച വാസ്തുവിദ്യാ ദർശനങ്ങൾ മുമ്പെങ്ങുമില്ലാത്തവിധം ഇന്ന് ജീവസ്സുറ്റതായി നിലകൊള്ളുന്നു. വീട് എന്നത് സമ്പത്തിന്റെ പ്രദർശന വസ്തുവല്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യന് പ്രകൃതിയോടിണങ്ങി സമാധാനത്തോടെ പാർക്കാനുള്ള ഇടമാണെന്ന ലളിതമായ സത്യമാണ് അദ്ദേഹം പഠിപ്പിച്ചത്. അനാവശ്യമായ ധൂർത്തും പരിസ്ഥിതി വിനാശകരമായ നിർമ്മാണ രീതികളും ഉപേക്ഷിച്ച്, പ്രകൃതിയുടെ താളത്തിനൊത്ത് ജീവിക്കാൻ മലയാളി തയ്യാറാകേണ്ടതുണ്ട്.

ചുവന്ന ചുട്ട ഇഷ്ടികകളുടെ ഊഷ്മളതയും, ജാലികളിലൂടെ തഴുകിയെത്തുന്ന കുളിർകാറ്റും, പ്രകൃതിയെ ചതിക്കാത്ത ഫില്ലർ സ്ലാബുകളുടെ തണലും ചേർന്ന് നിർമ്മിക്കുന്ന ഒരു വാസസ്ഥലമാണ് വരുംതലമുറയ്ക്കായി നമുക്ക് കരുതിവെക്കാവുന്ന ഏറ്റവും വലിയ സമ്പാദ്യം. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ രൂക്ഷമായ പ്രഹരങ്ങളെ ചെറുത്തുതോൽപ്പിക്കാൻ ലോറി ബേക്കറുടെ ഹരിത ദർശനങ്ങളിലേക്ക് മടങ്ങുകയല്ലാതെ കേരളത്തിന് മുന്നിൽ മറ്റ് എളുപ്പവഴികളില്ല.

സ്രോതസ്സുകൾ

• Laurie Baker’s Legacy and the Democratization of Indian Architecture — ArchDaily
• Laurie Baker’s Architecture: A Modernist Vision Rooted in Tradition — Re-Thinking The Future
• Laurie Baker Centre for Habitat Studies: Official Framework and Sustainable Architecture — Laurie Baker Centre
• All Housings by Laurie Baker: A True Architect of Kerala and COSTFORD Insights — COSTFORD / SlideShare Repository
• A Focus on the Green Architecture of Laurie Baker and Climatic Responsive Techniques — International Information and Engineering Technology Association (IIETA)