മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതിയും കൊടുങ്ങല്ലൂർ-പട്ടണം സമുദ്ര വാണിജ്യ ചരിത്രവും: പ്രാചീന കേരളവും ആഗോള വിനോദസഞ്ചാരവും

ഉള്ളടക്കം

1. 1. മുസിരിസ്: റോമാ സാമ്രാജ്യത്തെ വിസ്മയിപ്പിച്ച സുവർണ്ണ തുറമുഖം
2. 2. മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി: ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ സംരക്ഷണ സംരംഭം
3. 3. പട്ടണം പുരാവസ്തു ഖനനവും രണ്ടായിരം വർഷത്തെ തിരുശേഷിപ്പുകളും
4. 4. ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദും ജൂത സിനഗോഗുകളും: മതസൗഹാർദ്ദത്തിന്റെ അടയാളങ്ങൾ
5. 5. പെരിയാർ ജലപാതകളും ഹോപ്പ്-ഓൺ ഹോപ്പ്-ഓഫ് ബോട്ട് സർവീസുകളും
6. 6. പാലിയം കൊട്ടാരവും കോട്ടപ്പുറം കോട്ടയും: പോരാട്ട വീര്യത്തിന്റെ ചരിത്രം
7. 7. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും മുന്നിലുള്ള വിനോദസഞ്ചാര-സാമ്പത്തിക സാധ്യതകൾ
8. 8. ഉപസംഹാരം
9. സ്രോതസ്സുകൾ

രണ്ടായിരത്തിലധികം വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ്, ലോകത്തെ മുഴുവൻ വിറപ്പിച്ചിരുന്ന റോമാ സാമ്രാജ്യത്തിലെ സമ്പന്നർ തങ്ങളുടെ ആഡംബര വിരുന്നുകൾക്ക് രുചികൂട്ടാൻ മലബാറിലെ കറുത്ത പൊന്നിനായി (Black Pepper) കൊതിച്ചിരുന്ന ഒരു സുവർണ്ണ കാലഘട്ടമുണ്ടായിരുന്നു. ഈജിപ്തിൽ നിന്നും ചെങ്കടൽ വഴി മൺസൂൺ കാറ്റുകളുടെ (Hippalus Winds) ചിറകിലേറി വന്ന നൂറുകണക്കിന് റോമൻ പായ്ക്കപ്പലുകൾ സ്വർണ്ണ നാണയങ്ങളുമായി നങ്കൂരമിട്ടിരുന്നത് ഇന്നത്തെ കൊടുങ്ങല്ലൂരിന്റെയും പെരിയാറിന്റെയും തീരങ്ങളിലായിരുന്നു. സംഘകാല കൃതികളിൽ ‘മുചിരി’ (Muchiri) എന്നും പ്ലിനിയുടെയും ടോളമിയുടെയും യാത്രാക്കുറിപ്പുകളിൽ ‘മുസിരിസ്’ (Muziris) എന്നും വാഴ്ത്തപ്പെട്ട ആ ഐതിഹാസിക തുറമുഖ നഗരം, ഇന്ന് കേരള സർക്കാരിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ സംരക്ഷണ സംരംഭമായ മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി വഴി ലോക സഞ്ചാരികൾക്കായി പുനർജനിക്കുകയാണ്.

എ.ഡി 1341-ൽ പെരിയാറിലുണ്ടായ മഹാപ്രളയത്തിൽ മുസിരിസ് തുറമുഖം ചെളിയും മണ്ണും അടിഞ്ഞുകൂടി പൂർണ്ണമായി അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം കൊച്ചി എന്ന പുതിയ പ്രകൃതിദത്ത തുറമുഖം പിറവിയെടുക്കുകയും ചെയ്തുവെന്നാണ് ചരിത്രം. നൂറ്റാണ്ടുകളോളം വിസ്മൃതിയിലാണ്ടുപോയ ഈ പ്രാചീന വാണിജ്യ കേന്ദ്രത്തെയാണ് എറണാകുളം ജില്ലയിലെ വടക്കൻ പറവൂരിനടുത്തുള്ള പട്ടണത്ത് (Pattanam) നടത്തിയ വിപുലമായ പുരാവസ്തു ഖനനങ്ങളിലൂടെ ചരിത്രകാരന്മാർ വീണ്ടെടുത്തത്. റോമൻ ഭരണാധികാരികളുടെ ചിത്രങ്ങൾ പതിച്ച സ്വർണ്ണ നാണയങ്ങൾ, ആംഫോറ (Amphora) ഭരണികൾ, ടെറാക്കോട്ട പാത്രങ്ങൾ, മൊസൊപ്പൊട്ടേമിയൻ കളിമൺ ശകലങ്ങൾ എന്നിവ മുസിരിസ് ഒരു ആഗോള കോസ്മോപൊളിറ്റൻ നഗരമായിരുന്നുവെന്ന് ലോകത്തോട് വിളിച്ചുപറഞ്ഞു.

കേവലം പുരാവസ്തുക്കൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന മ്യൂസിയങ്ങളിൽ ഒതുങ്ങാതെ, കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദ്, പറവൂരിലെയും ചേന്ദമംഗലത്തെയും ജൂത സിനഗോഗുകൾ, തിരുവഞ്ചിക്കുളം ശിവക്ഷേത്രം, പോർച്ചുഗീസുകാർ നിർമ്മിച്ച കോട്ടപ്പുറം കോട്ട, പാലിയം കൊട്ടാരം എന്നിവയെ പെരിയാറിലൂടെയുള്ള ജലപാതകൾ വഴി പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന വിസ്മയകരമായൊരു പൈതൃക വിനോദസഞ്ചാര ശൃംഖലയാണ് പദ്ധതിയിലൂടെ യാഥാർത്ഥ്യമായിരിക്കുന്നത്. കേരളത്തിന്റെ സാംസ്കാരിക പാരമ്പര്യത്തെയും മതസൗഹാർദ്ദത്തെയും ലോകോത്തര ഇക്കോ-ടൂറിസവുമായി സമന്വയിപ്പിക്കുന്ന ഈ സംരംഭത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സമഗ്രമായ വിശകലനം.

1. മുസിരിസ്: റോമാ സാമ്രാജ്യത്തെ വിസ്മയിപ്പിച്ച സുവർണ്ണ തുറമുഖം

പ്രാചീന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും സമ്പന്നവും തിരക്കേറിയതുമായ തുറമുഖങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്നു മുസിരിസ്. പ്രകൃതി ചരിത്രകാരനായ പ്ലിനി (Pliny the Elder) തന്റെ ‘നാച്ചുറൽ ഹിസ്റ്ററി’ എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ മുസിരിസിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത് “ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രഥമമായ വാണിജ്യ കേന്ദ്രം” (Primum Emporium Indiae) എന്നാണ്. റോമാ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ഖജനാവിൽ നിന്ന് വൻതോതിൽ സ്വർണ്ണവും വെള്ളിയും കുരുമുളകിനും ഏലത്തിനും മുത്തുകൾക്കുമായി ഇന്ത്യയിലേക്ക് ഒഴുകിപ്പോകുന്നുവെന്ന് റോമൻ ഭരണാധികാരികൾ ആശങ്കപ്പെട്ടിരുന്നതായി ചരിത്രരേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.

മുസിരിസിന്റെ സവിശേഷതകൾ:

• മൺസൂൺ കാറ്റുകളുടെ കണ്ടുപിടുത്തം: ഗ്രീക്ക് നാവികനായ ഹിപ്പാലസ് (Hippalus) മൺസൂൺ കാറ്റുകളുടെ ഗതി തിരിച്ചറിഞ്ഞതോടെ, അറേബ്യൻ കടലിലൂടെ നേരിട്ട് 40 ദിവസങ്ങൾ കൊണ്ട് മുസിരിസിലേക്ക് കപ്പലുകൾക്ക് എത്തിച്ചേരാൻ സാധിച്ചു. ഇത് അലക്സാണ്ട്രിയ വഴിയുള്ള വ്യാപാരത്തെ പതിന്മടങ്ങ് വർദ്ധിപ്പിച്ചു.
• വിയന്ന പാപ്പിറസ് (Vienna Papyrus): ബി.സി രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മുസിരിസിലെ ഒരു വ്യാപാരിയും അലക്സാണ്ട്രിയയിലെ ധനികനും തമ്മിൽ ഒപ്പുവെച്ച വാണിജ്യ ഉടമ്പടി അടങ്ങിയ ‘മുസിരിസ് പാപ്പിറസ്’ ഓസ്ട്രിയൻ നാഷണൽ ലൈബ്രറിയിൽ സൂക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട്. ലക്ഷക്കണക്കിന് ദിനാറുകളുടെ ചരക്കുകൾ ഒറ്റ കപ്പലിൽ കൊണ്ടുപോയിരുന്നതിന്റെ കൃത്യമായ കണക്കുകൾ ഇതിലുണ്ട്.
• സാംസ്കാരിക സംയോജനം: റോമാക്കാർക്ക് പുറമെ ഈജിപ്തുകാർ, ഗ്രീക്കുകാർ, ഫിനീഷ്യന്മാർ, യഹൂദന്മാർ, അറബികൾ എന്നിവർ മുസിരിസിൽ കോളനികൾ സ്ഥാപിച്ച് വ്യാപാരം നടത്തിയിരുന്നു. എ.ഡി ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ രചിക്കപ്പെട്ട അജ്ഞാത നാവികന്റെ ‘എറിത്രിയൻ കടലിലെ പെരിപ്ലസ്’ (Periplus of the Erythraean Sea) എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിൽ മുസിരിസിലേക്കുള്ള സമുദ്രപാതകളെയും തുറമുഖത്തിന്റെ വിസ്തൃതിയെയും കുറിച്ച് അതീവ കൃത്യതയോടെ വിവരിച്ചിട്ടുണ്ട്. മലബാറിലെ കുരുമുളകിന് റോമാക്കാർ നൽകിയ ‘യവനപ്രിയ’ (Yavanapriya) എന്ന പേര് തന്നെ ഈ വാണിജ്യത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. സ്വർണ്ണ നാണയങ്ങൾക്ക് പുറമെ പവിഴം, പുഷ്യരാഗം, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ, വെങ്കല പാത്രങ്ങൾ എന്നിവ നൽകിയാണ് അവർ കുരുമുളകും ഏലവും ദന്തവും പട്ടും വാങ്ങിയിരുന്നത്. സംഘകാല സാഹിത്യ കൃതിയായ ‘അകനാനൂറ്റിൽ’ മുസിരിസിനെക്കുറിച്ച് അതീവ മനോഹരമായൊരു വർണ്ണനയുണ്ട്: “യവനരുടെ വലിയ പായ്ക്കപ്പലുകൾ പെരിയാറിലെ വെളുത്ത നുരകളെ ചിതറിച്ചുകൊണ്ട് സ്വർണ്ണവുമായി വരികയും, കറുത്ത കുരുമുളക് നിറച്ച് മടങ്ങുകയും ചെയ്യുന്ന സുവർണ്ണ നഗരമാണ് മുചിരി” എന്ന് പ്രാചീന തമിഴ് കവികൾ പാടിപ്പുകഴ്ത്തി. ചുള്ളി എന്നും പെരിയാർ അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അക്കാലത്ത്, കടലിൽ നിന്നും നദിയിലേക്ക് കപ്പലുകൾക്ക് എളുപ്പത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ സാധിച്ചിരുന്നു.

2. മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി: ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ സംരക്ഷണ സംരംഭം

നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ചെളിയിൽ പുതഞ്ഞുപോയ ഈ സാംസ്കാരിക നവോത്ഥാനത്തെ വീണ്ടെടുക്കാനായി കേരള സർക്കാരിന്റെ വിനോദസഞ്ചാര വകുപ്പ് ആരംഭിച്ച പദ്ധതിയാണ് മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി. എറണാകുളം, തൃശൂർ ജില്ലകളിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന 150 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ പ്രദേശം ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ് ഈ സംരംഭം.

പ്രമുഖ ട്രാവൽ മാഗസിനായ ട്രാവൽ + ലിഷർ ഏഷ്യ (Travel + Leisure Asia) പ്രസിദ്ധീകരിച്ച റിപ്പോർട്ടിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നത് പോലെ, ആധുനിക അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളും പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ ജലഗതാഗതവും ഉൾപ്പെടുത്തി പുരാതന നഗരത്തെ പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കുന്ന ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ ‘ലിവിംഗ് മ്യൂസിയം’ (Living Museum) മാതൃകയാണിത്. കോടികളുടെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളാണ് പെരിയാറിന്റെ ഇരുവശങ്ങളിലുമായി നടന്നത്. പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കുന്നതിനായി കേരള സർക്കാർ ‘മുസിരിസ് ഹെറിറ്റേജ് പ്രോജക്ട് ലിമിറ്റഡ്’ എന്ന പേരിൽ ഒരു സ്പെഷ്യൽ പർപ്പസ് വെഹിക്കിൾ (SPV) രൂപീകരിച്ചു. കേന്ദ്ര വിനോദസഞ്ചാര മന്ത്രാലയത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക സഹായത്തോടെ രണ്ട് ഘട്ടങ്ങളിലായി 27-ലധികം മ്യൂസിയങ്ങളും പൈതൃക സ്മാരകങ്ങളുമാണ് ഈ പ്രദേശത്ത് നവീകരിച്ചത്. ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങളുടെ തനിമ നിലനിർത്തിക്കൊണ്ട് ആധുനിക ലൈറ്റിംഗും ഓഡിയോ-വിഷ്വൽ ഗാലറികളും സഞ്ചാരികൾക്കായി സജ്ജീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

പദ്ധതിയുടെ പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ:

1. പ്രാദേശിക പൈതൃക സംരക്ഷണം: പുരാതന ക്ഷേത്രങ്ങൾ, പള്ളികൾ, ജൂത സിനഗോഗുകൾ, കൊട്ടാരങ്ങൾ എന്നിവയുടെ യഥാർത്ഥ വാസ്തുവിദ്യയ്ക്ക് കോട്ടം തട്ടാതെ സംരക്ഷിക്കുക.
2. കമ്മ്യൂണിറ്റി ടൂറിസം: പദ്ധതിയുടെ ഗുണഫലങ്ങൾ പ്രദേശവാസികൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന തരത്തിൽ പ്രാദേശിക തൊഴിലാളികളെയും കൈത്തറി നെയ്ത്തുകാരെയും വനിതാ സംരംഭകരെയും പങ്കാളികളാക്കുക.
3. ഹരിത ജലഗതാഗതം: റോഡ് ഗതാഗതത്തിന്റെ തിരക്കുകൾ ഒഴിവാക്കി സഞ്ചാരികളെ പെരിയാർ നദിയിലൂടെ ബോട്ടുകളിൽ സ്മാരകങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കുക.

3. പട്ടണം പുരാവസ്തു ഖനനവും രണ്ടായിരം വർഷത്തെ തിരുശേഷിപ്പുകളും

മുസിരിസ് എവിടെയായിരുന്നു എന്ന ചരിത്രകാരന്മാരുടെ ദശാബ്ദങ്ങൾ നീണ്ട അന്വേഷണത്തിന് വിരാമമിട്ടത് കേരള കൗൺസിൽ ഫോർ ഹിസ്റ്റോറിക്കൽ റിസർച്ച് (KCHR) പട്ടണത്ത് നടത്തിയ ശാസ്ത്രീയ ഖനനങ്ങളായിരുന്നു. കേരള ടൂറിസം (Kerala Tourism) ഔദ്യോഗിക പോർട്ടൽ രേഖപ്പെടുത്തുന്നതനുസരിച്ച്, കേരളത്തിലെ ആദ്യത്തെ അർബൻ സെറ്റിൽമെന്റ് ആയിരുന്നു പട്ടണം.

ഖനനത്തിലൂടെ കണ്ടെത്തിയ അമൂല്യ വസ്തുക്കൾ:

• റോമൻ ആംഫോറ ശകലങ്ങൾ (Amphora Shards): ഇറ്റലിയിലും സ്പെയിനിലും നിന്ന് മുന്തിരിവീഞ്ഞും ഒലിവെണ്ണയും കൊണ്ടുവരാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന നീണ്ട കളിമൺ ഭരണികളുടെ ആയിരക്കണക്കിന് കഷണങ്ങൾ ഇവിടെനിന്ന് കണ്ടെത്തി.
• റോമൻ നാണയങ്ങളും ആഭരണങ്ങളും: ക്ലോഡിയസ്, അഗസ്റ്റസ് ചക്രവർത്തിമാരുടെ മുദ്രകളുള്ള സ്വർണ്ണ, വെള്ളി നാണയങ്ങളും, വിലപിടിപ്പുള്ള അഗേറ്റ്, കാർണിലിയൻ, ക്വാർട്സ് കല്ലുകൾ കൊണ്ടുള്ള മുത്തുകളും ഇവിടെനിന്ന് ലഭിച്ചു.
• തടിയിൽ തീർത്ത തോണിയും വാർഫും (Wharf & Canoe): ബി.സി ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ തേക്ക് തടിയിൽ നിർമ്മിച്ച ഒരു പ്രാചീന വള്ളവും, കപ്പലുകൾ കെട്ടിയിടാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കരിങ്കൽ തൂണുകളുള്ള വാർഫും ചെളിയിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്തത് പ്രദേശത്തിന്റെ തുറമുഖ പദവി സ്ഥിരീകരിച്ചു. കാർബൺ ഡേറ്റിംഗ് (Carbon-14 Dating) പരിശോധനകളിലൂടെ ബി.സി 1000 മുതലുള്ള ഇരുമ്പ് യുഗ അവശിഷ്ടങ്ങളും ബി.സി 300 മുതൽ എ.ഡി 500 വരെയുള്ള വൻകിട സമുദ്ര വാണിജ്യ തെളിവുകളും പട്ടണത്ത് ശാസ്ത്രീയമായി തെളിയിക്കപ്പെട്ടു. പുരാവസ്തു ഗവേഷണ കേന്ദ്രമായ പാമയുടെയും (PAMA) കെ.സി.എച്ച്.ആറിന്റെയും നേതൃത്വത്തിൽ നടത്തിയ ഖനനങ്ങളിൽ ജിയോളജിസ്റ്റുകൾ, പാലിയോ-ബോട്ടണിസ്റ്റുകൾ എന്നിവർ പങ്കെടുത്തു. വെള്ളത്തിൽ കിടന്ന് ദ്രവിച്ചുപോകാതെ അവശേഷിച്ച കുരുമുളക് മണികളും സുഗന്ധ പശകളും (Frankincense Resins) ഖനനത്തിലൂടെ കണ്ടെത്തിയത് ശാസ്ത്രലോകത്തെ വിസ്മയിപ്പിച്ചു.

4. ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദും ജൂത സിനഗോഗുകളും: മതസൗഹാർദ്ദത്തിന്റെ അടയാളങ്ങൾ

മുസിരിസ് പൈതൃക മേഖലയുടെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ പ്രത്യേകത അത് ലോകത്തെ പ്രധാന മതങ്ങളുടെ സംഗമഭൂമിയായിരുന്നു എന്നതാണ്. ബി.സി നൂറ്റാണ്ടുകൾ മുതൽ തന്നെ ഭാരതീയ സംസ്കാരത്തിലേക്ക് വിവിധ സംസ്കാരങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായി അലിഞ്ഞുചേർന്ന ചരിത്രമാണിത്.

• ചേരമാൻ ജുമാ മസ്ജിദ് (Cheraman Juma Masjid): എ.ഡി 629-ൽ കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ സ്ഥാപിതമായ ചേരമാൻ പള്ളി ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ ആദ്യത്തെ മുസ്ലിം പള്ളിയാണ്. പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് നബിയുടെ കാലഘട്ടത്തിൽ ചേരമാൻ പെരുമാൾ ഇസ്ലാം മതം സ്വീകരിച്ചതിന് ശേഷം മാലിക് ബിൻ ദീനാറിന്റെ നേതൃത്വത്തിലാണ് ഈ പള്ളി നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടത്. കേരളീയ ക്ഷേത്ര വാസ്തുവിദ്യയിൽ തടിയിൽ തീർത്ത ഈ പള്ളിയുടെ പുനരുദ്ധാരണം പൈതൃക പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി പൂർത്തിയായി.
• പറവൂർ, ചേന്ദമംഗലം ജൂത സിനഗോഗുകൾ: എ.ഡി 70-ൽ റോമാക്കാർ ജെറുസലേം ദേവാലയം തകർത്തപ്പോൾ അഭയാർത്ഥികളായി എത്തിയ യഹൂദർ നിർമ്മിച്ച സിനഗോഗുകളാണിവ. മനോഹരമായ ചുവർച്ചിത്രങ്ങളും മരപ്പണികളുമുള്ള ഈ സിനഗോഗുകൾ ഇന്ന് ലോകത്തെവിടെയുമുള്ള ജൂത വംശജരെ ആകർഷിക്കുന്ന മ്യൂസിയങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
• തിരുവഞ്ചിക്കുളം ശിവക്ഷേത്രവും ഭഗവതി ക്ഷേത്രവും: ചേര രാജാക്കന്മാരുടെ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന തിരുവഞ്ചിക്കുളം ക്ഷേത്രവും കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രവും നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ ഭക്തി പാരമ്പര്യം പേറുന്ന ഹൈന്ദവ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളാണ്.
• മാർത്തോമ പൊന്തിഫിക്കൽ തീർത്ഥാടനം: എ.ഡി 52-ൽ യേശുക്രിസ്തുവിന്റെ ശിഷ്യനായ തോമാശ്ലീഹ വന്നിറങ്ങിയ അഴീക്കോട് മാർത്തോമ ദേവാലയവും ഈ പൈതൃക ശൃംഖലയിലുണ്ട്. കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ മാളിയങ്കരയിൽ എ.ഡി 52-ൽ തോമാശ്ലീഹ വന്നിറങ്ങിയെന്നാണ് ക്രൈസ്തവ പാരമ്പര്യം വിശ്വസിക്കുന്നത്. ജൂത കുടിയേറ്റത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലേക്ക് വെളിച്ചം വീശുന്നതാണ് വടക്കൻ പറവൂരിലെയും ചേന്ദമംഗലത്തെയും സിനഗോഗുകൾ. മനോഹരമായ മരപ്പണികളും ഹിബ്രു ലിഖിതങ്ങളും സൂക്ഷിച്ചിട്ടുള്ള ഈ പ്രാർത്ഥനാലയങ്ങൾ നൂറ്റാണ്ടുകളായി കേരളത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ജൂത-മലയാളം (Judeo-Malayalam) സാംസ്കാരിക വിനിമയത്തിന്റെ ജീവിക്കുന്ന തെളിവുകളാണ്. 1616-ൽ പുനർനിർമ്മിച്ച പറവൂർ ജൂത സിനഗോഗ് കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ സിനഗോഗുകളിൽ ഒന്നാണ്. പടിപ്പുരയും, മുകളിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് പ്രാർത്ഥിക്കാനുള്ള പ്രത്യേക ഗാലറിയും (Azara), പ്രാർത്ഥനാ പീഠമായ ബിമയും (Bima) എല്ലാം കേരളീയ-യഹൂദ വാസ്തുവിദ്യയുടെ വിസ്മയകരമായ കൂടിച്ചേരലാണ്.

5. പെരിയാർ ജലപാതകളും ഹോപ്പ്-ഓൺ ഹോപ്പ്-ഓഫ് ബോട്ട് സർവീസുകളും

ദേശീയ പത്രമായ ദ ഹിന്ദു (The Hindu) വിശദീകരിച്ചതുപോലെ, മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ആകർഷണം പെരിയാർ നദിയിലൂടെയുള്ള അത്യാധുനിക വാട്ടർ ടാക്സികളും ‘ഹോപ്പ്-ഓൺ ഹോപ്പ്-ഓഫ്’ (Hop-on Hop-off) ബോട്ട് സർവീസുകളുമാണ്.

ഒരു ടിക്കറ്റ് എടുക്കുന്ന സഞ്ചാരിക്ക് പെരിയാറിന്റെ തീരത്തുള്ള പ്രധാനപ്പെട്ട ചരിത്ര സ്മാരകങ്ങളിലേക്ക് ബോട്ടിൽ സഞ്ചരിക്കാം:

• ഓരോ ബോട്ട് ജെട്ടിക്കും സമീപം പ്രത്യേക ഇൻഫർമേഷൻ സെന്ററുകളും ചരിത്ര പ്രദർശനങ്ങളും ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്.
• സഞ്ചാരികൾക്ക് ബോട്ടിറങ്ങി സൈക്കിളുകളിലോ ഇ-റിക്ഷകളിലോ ചുറ്റിക്കാണാനും, അടുത്ത ബോട്ട് വരുമ്പോൾ അതിൽ കയറി അടുത്ത കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് പോകാനും സാധിക്കുന്നു.
• പെരിയാറിന്റെ ശാന്തമായ കായൽ കാഴ്ചകളും പച്ചപ്പുനിറഞ്ഞ തുരുത്തുകളും കണ്ടുകൊണ്ടുള്ള യാത്ര സഞ്ചാരികൾക്ക് സവിശേഷമായ അനുഭൂതിയാണ് സമ്മാനിക്കുന്നത്. കോട്ടപ്പുറം ജെട്ടിയിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കുന്ന ഈ ജലയാത്ര ചവിട്ടുനാടകത്തിന്റെ ഈറ്റില്ലമായ ഗോതുരുത്ത് ദ്വീപ്, പാലിയം ജെട്ടി, പറവൂർ ജൂതത്തെരുവ്, മാർത്തോമ പള്ളി, പട്ടണം ഖനന കേന്ദ്രം എന്നിവിടങ്ങളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു. ഭിന്നശേഷിക്കാർക്കും മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും എളുപ്പത്തിൽ കയറിയിറങ്ങാൻ സാധിക്കുന്ന ഫ്ലോട്ടിംഗ് പോണ്ടൂൺ (Floating Pontoon) ജെട്ടികളും, പരിസ്ഥിതി മലിനീകരണം ഉണ്ടാക്കാത്ത സൗരോർജ്ജ-ബാറ്ററി ബോട്ടുകളുമാണ് ഈ സർവീസിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്.

6. പാലിയം കൊട്ടാരവും കോട്ടപ്പുറം കോട്ടയും: പോരാട്ട വീര്യത്തിന്റെ ചരിത്രം

ചരിത്ര പ്രേമികൾക്ക് വിസ്മയമൊരുക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളാണ് പാലിയം കൊട്ടാരവും കോട്ടപ്പുറം കോട്ടയും:

• പാലിയം കൊട്ടാരവും നാലുകെട്ടും: കൊച്ചി രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രധാനമന്ത്രിമാരായിരുന്ന (പാലിയത്തച്ചന്മാർ) പാലിയം കുടുംബത്തിന്റെ തറവാടാണിത്. ഡച്ചുകാർ കൊച്ചി രാജാവിന് സമ്മാനിച്ച ഡച്ച് പാലസ് മാതൃകയിലുള്ള കൊട്ടാരവും, സ്ത്രീകൾ താമസിച്ചിരുന്ന പരമ്പരാഗത നാലുകെട്ടും ഇന്ന് മനോഹരമായ മ്യൂസിയങ്ങളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. അന്നത്തെ ആയുധങ്ങളും പുരാതന രേഖകളും ഇവിടെ പ്രദർശിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
• കോട്ടപ്പുറം കോട്ട (Cranganore Fort): 1503-ൽ പോർച്ചുഗീസുകാർ പെരിയാറിന്റെ തീരത്ത് നിർമ്മിച്ച കരിങ്കൽ കോട്ടയാണിത്. ജലമാർഗ്ഗമുള്ള ചരക്കുനീക്കങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാൻ നിർമ്മിച്ച ഈ കോട്ട പിന്നീട് ഡച്ചുകാരും ടിപ്പു സുൽത്താനും കീഴടക്കി. പൈതൃക പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി കോട്ടയുടെ തകർന്ന ഭാഗങ്ങൾ ശാസ്ത്രീയമായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ടു. ചേന്ദമംഗലം കോട്ടയിൽ കോവിലകത്ത് അര കിലോമീറ്റർ ചുറ്റളവിൽ ക്ഷേത്രവും പള്ളിയും മസ്ജിദും സിനഗോഗും ഒരുമിച്ച് നിലകൊള്ളുന്ന അപൂർവ്വ കാഴ്ച കേരളത്തിന്റെ മതസൗഹാർദ്ദ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ തിളക്കമുള്ള മാതൃകയാണ്. പൈതൃക പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി ചേന്ദമംഗലം കൈത്തറി ഗ്രാമത്തെ വിനോദസഞ്ചാര പാതയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചതോടെ, 2018-ലെ മഹാപ്രളയത്തിൽ തകർന്നടിഞ്ഞ നെയ്ത്തുശാലകൾ ‘ചേക്കുട്ടി’ പാവകളിലൂടെയും ആധുനിക ഡിസൈനുകളിലൂടെയും ശക്തമായി ഉയർത്തെഴുന്നേറ്റു.

7. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും മുന്നിലുള്ള വിനോദസഞ്ചാര-സാമ്പത്തിക സാധ്യതകൾ

ദേശീയ പത്രമായ ദ ഹിന്ദു (The Hindu) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ വീണ്ടും സജീവ ചർച്ചയാകുന്നത് കേരളത്തിന് വലിയ അവസരങ്ങളാണ് തുറന്നുനൽകുന്നത്.

പ്രധാന വികസന സാധ്യതകൾ:

1. യുനെസ്കോ ലോക പൈതൃക പദവി (UNESCO World Heritage Site): മുസിരിസിനെയും പട്ടണത്തെയും യുനെസ്കോയുടെ സ്പൈസ് റൂട്ട് (Spice Route) പദ്ധതിയുമായി സംയോജിപ്പിച്ച് ലോക പൈതൃക പട്ടികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്താനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ ഊർജ്ജിതമാക്കണം. ഇത് ആഗോള സഞ്ചാരികളുടെ വരവ് പതിന്മടങ്ങ് വർദ്ധിപ്പിക്കും.
2. പ്രാദേശിക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ പുനരുജ്ജീവനം: ചേന്ദമംഗലം കൈത്തറി ഗ്രാമത്തെ പദ്ധതിയുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചതിലൂടെ നൂറുകണക്കിന് നെയ്ത്തുകാർക്ക് മികച്ച വരുമാനവും നേരിട്ടുള്ള വിപണിയും ലഭിക്കുന്നുണ്ട്. പ്രാദേശിക ഹോംസ്റ്റേകൾക്കും കരകൗശല നിർമ്മാതാക്കൾക്കും പദ്ധതി വലിയ ഉണർവ് നൽകി.
3. വിദ്യാഭ്യാസ ടൂറിസം: സ്കൂളുകളിലെയും കോളേജുകളിലെയും വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് ചരിത്രവും പുരാവസ്തു ശാസ്ത്രവും നേരിട്ട് കണ്ടുപഠിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന അത്യാധുനിക അക്കാദമിക് സർക്യൂട്ടായി മുസിരിസ് മാറി. കൊച്ചി തുറമുഖത്ത് എത്തുന്ന ആഡംബര ക്രൂയിസ് കപ്പലുകളിൽ നിന്നുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര സഞ്ചാരികളെ നേരിട്ട് പെരിയാർ ജലപാതകൾ വഴി മുസിരിസിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ സാധിക്കും. പ്രാചീന ഭക്ഷണ പാരമ്പര്യങ്ങളായ പരമ്പരാഗത അപ്പവും മീൻകറിയും, ജൂത പാസ്റ്റലുകളും (Pastel), അറബ് സ്വാധീനമുള്ള വിഭവങ്ങളും സംയോജിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുള്ള കുലിനറി ടൂറിസം (Culinary Tourism) പുതിയ സംരംഭകർക്ക് വൻ വരുമാന സാധ്യതകൾ തുറന്നുനൽകുന്നു. പ്രദേശവാസികളുടെ വീടുകൾ കേന്ദ്രീകരിച്ച് പൈതൃക ഹോംസ്റ്റേകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിനും, പ്രാദേശിക കരകൗശല വസ്തുക്കളുടെ വിപണനത്തിനും ഉത്തരവാദിത്ത ടൂറിസം മിഷൻ സഹായം നൽകുന്നുണ്ട്. ഇത് ഗ്രാമീണ സ്ത്രീകൾക്ക് മികച്ച ഉപജീവനമാർഗ്ഗമായി മാറുന്നു. പ്രാദേശിക കളിമൺ പാത്ര നിർമ്മാതാക്കൾ റോമൻ ആംഫോറകളുടെ ചെറു മാതൃകകളും ടെറാക്കോട്ട സുവനീറുകളും നിർമ്മിച്ച് സഞ്ചാരികൾക്ക് വിൽക്കുന്ന സുവനീർ ക്ലസ്റ്ററുകളും പൈതൃക പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി ശക്തിപ്പെട്ടുവരുന്നു.

8. ഉപസംഹാരം

ഭൂതകാലത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒരു നാടിന്റെ സംസ്കാരവും സ്വത്വവും എങ്ങനെ വീണ്ടെടുക്കാമെന്നതിന്റെ ഉജ്ജ്വലമായ മാതൃകയാണ് മുസിരിസ് പൈതൃക പദ്ധതി. ആഗോള സമുദ്ര വാണിജ്യത്തിന്റെ അമരത്തിരുന്നുകൊണ്ട് വൈവിധ്യമാർന്ന മതങ്ങളെയും സംസ്കാരങ്ങളെയും ഇരുകയ്യും നീട്ടി സ്വീകരിച്ച പുരാതന കേരളത്തിന്റെ മതനിരപേക്ഷ മനസ്സിന്റെ സാക്ഷ്യപത്രമാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂരും പട്ടണവും. ചരിത്രത്തെ കേവലം പുസ്തകത്താളുകളിൽ ഒതുക്കാതെ ജീവസ്സുറ്റ വിനോദസഞ്ചാര അനുഭവമാക്കി മാറ്റിയ ഈ പദ്ധതി, കേരളത്തിന്റെ ഹരിത ടൂറിസത്തിന് ലോകവേദിയിൽ പുതിയ തിളക്കമാണ് സമ്മാനിക്കുന്നത്. വരുംതലമുറകൾക്കായി നമ്മുടെ പൈതൃകം കരുതിവെക്കാനും വിജ്ഞാന സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലേക്ക് നാടിനെ നയിക്കാനും മുസിരിസ് പദ്ധതി എന്നും വഴികാട്ടിയായി നിലകൊള്ളും. വരുംതലമുറകൾക്ക് നമ്മുടെ മഹത്തായ സമുദ്ര ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് അഭിമാനം പകരുന്നതിനൊപ്പം, ആഗോള പൈതൃക ഭൂപടത്തിൽ കേരളത്തിന് സവിശേഷമായ സ്ഥാനം ഉറപ്പിക്കാനും ഈ സാംസ്കാരിക വീണ്ടെടുപ്പ് വഴിയൊരുക്കുന്നു. പെരിയാറിലൂടെയുള്ള ഓരോ ജലയാത്രയും സഞ്ചാരികൾക്ക് സമ്മാനിക്കുന്നത് കാലഘട്ടങ്ങളെ അതിജീവിച്ച നമ്മുടെ മഹത്തായ പൈതൃകത്തിന്റെ ജീവിക്കുന്ന അനുഭവങ്ങളാണ്.

സ്രോതസ്സുകൾ

• Pattanam Urban Settlement Excavations – Muziris Heritage Project — Kerala Tourism
• The Lost City Of Muziris In Kerala Is Coming Back To Life — Travel + Leisure Asia
• Kerala’s Muziris Heritage Project back in the limelight — The Hindu
• Along the Periyar in a water taxi: Hop-on Hop-off boats in Muziris — The Hindu