ഉള്ളടക്കം
- കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം: ചരിത്രവും 117.5 പവൻ സ്വർണ്ണക്കപ്പും
- തനത് നാടോടി കലകളുടെ സംരക്ഷണവും സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യവും
- അരങ്ങിലെ താരോദയങ്ങളും മലയാള സിനിമയുടെയും അരങ്ങിന്റെയും ഈറ്റില്ലവും
- സാംസ്കാരിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ: അണിയറയിലെ കോടികളുടെ വിപണി
- ഊട്ടുപുര പാരമ്പര്യവും ഭക്ഷണ സംസ്കാരത്തിലെ സംവാദങ്ങളും
- അപ്പീൽ പ്രളയവും വിധിനിർണ്ണയത്തിലെ ഡിജിറ്റൽ പരിഷ്കാരങ്ങളും
- രക്ഷിതാക്കളുടെ സമ്മർദ്ദവും കുട്ടികളുടെ മാനസികാരോഗ്യവും
- ലൈവ് സ്ട്രീമിംഗും പ്രവാസി മലയാളികളുടെ സാംസ്കാരിക വിരുന്നും
- ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനുമുള്ള ദൂരവ്യാപക സ്വാധീനം
- ഉപസംഹാരം
- സ്രോതസ്സുകൾ
ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കൗമാര കലാമാമാങ്കമെന്ന ഖ്യാതിയോടെ ഓരോ വർഷവും അരങ്ങേറുന്ന കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം കേവലം ഒരു സ്കൂൾ തല മത്സരപരിപാടി മാത്രമല്ല, മറിച്ച് മലയാളി ജനതയുടെ സാംസ്കാരിക സ്വത്വത്തിന്റെ ഏറ്റവും തിളക്കമുള്ള പ്രതീകമാണ്. പതിനാലായിരത്തിലധികം പ്രതിഭാധനരായ വിദ്യാർത്ഥികൾ ഇരുനൂറ്റി നാല്പതോളം ഇനങ്ങളിലായി ഇരുപത്തിനാലിലധികം വേദികളിൽ തങ്ങളുടെ സർഗ്ഗശേഷി മാറ്റുരയ്ക്കുന്ന ഈ അഞ്ചുദിന ഉത്സവം ലോകത്ത് മറ്റൊരിടത്തും കാണാനാവാത്ത സാംസ്കാരിക വിസ്മയമാണ് തീർക്കുന്നത്. ഭരതനാട്യവും കഥകളിയും കൂടിയാട്ടവും മുതൽ ഒപ്പനയും മാർഗ്ഗംകളിയും ചവിട്ടുനാടകവും മിമിക്രിയും വരെയുള്ള വൈവിധ്യമാർന്ന കലാരൂപങ്ങൾ ഒരൊറ്റ കുടക്കീഴിൽ അണിനിരക്കുമ്പോൾ, കേരളം അക്ഷരാർത്ഥത്തിൽ ഒരു സാംസ്കാരിക സംഗമഭൂമിയായി മാറുന്നു.
എന്നാൽ ഒരു കലോത്സവം സംഘടിപ്പിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അത് ആതിഥേയ നഗരത്തിലും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ പൊതുജീവിതത്തിലും സൃഷ്ടിക്കുന്ന അലയൊലികൾ കലോപാസനയിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നതല്ല. കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിന് ചുറ്റും വളർന്നുപന്തലിച്ച ഒരു ബൃഹത്തായ സാംസ്കാരിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുണ്ട് (Cultural Economy). വസ്ത്ര വ്യാപാരികൾ, മേക്കപ്പ് ആർട്ടിസ്റ്റുകൾ, നാട്യഗുരുക്കന്മാർ, സംഗീതോപകരണ നിർമ്മാതാക്കൾ, വാടക സ്റ്റേജുകളും ലൈറ്റ്-ആൻഡ്-സൗണ്ട് സംവിധാനങ്ങളും ഒരുക്കുന്ന തൊഴിലാളികൾ, ഹോട്ടലുകൾ, ഗതാഗത സംവിധാനങ്ങൾ തുടങ്ങി അനേകായിരം മനുഷ്യരുടെ ഉപജീവനവുമായാണ് ഈ കൗമാരമേള കണ്ണിചേർക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ വിറ്റുവരവാണ് ഈ ഒരാഴ്ചക്കാലം കൊണ്ട് പ്രാദേശിക വിപണിയിൽ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്നത്.
അതോടൊപ്പം തന്നെ, അതിരൂക്ഷമായ മത്സരവീര്യവും വിധിനിർണ്ണയത്തിലെ ക്രമക്കേടുകളെക്കുറിച്ചുള്ള ആക്ഷേപങ്ങളും അപ്പീലുകളുടെ പെരുപ്പവും (Appeals) സൃഷ്ടിക്കുന്ന പ്രതിസന്ധികൾ കലോത്സവത്തിന്റെ മാറ്റുരയ്ക്കുന്ന ഘട്ടങ്ങളായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിനെ മറികടക്കാൻ സർക്കാർ കൊണ്ടുവരുന്ന സമഗ്രമായ മാന്വൽ പരിഷ്കരണങ്ങളും, കൈറ്റ് വിക്ടേഴ്സിന്റെ (KITE) നേതൃത്വത്തിലുള്ള അത്യാധുനിക ഡിജിറ്റൽ ടാബുലേഷൻ സംവിധാനങ്ങളും, പരാതിരഹിതമായ നടത്തിപ്പും കലോത്സവത്തെ ആധുനിക കാലത്തിന്റെ വെല്ലുവിളികളെ നേരിടാൻ സജ്ജമാക്കുന്നു. കലയെയും സാങ്കേതികവിദ്യയെയും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെയും സമന്വയിപ്പിച്ചുകൊണ്ടുള്ള കലോത്സവത്തിന്റെ ഈ ജൈത്രയാത്ര ആഴത്തിൽ പരിശോധിക്കേണ്ട ഒരു പ്രതിഭാസമാണ്.
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം: ചരിത്രവും 117.5 പവൻ സ്വർണ്ണക്കപ്പും
1956-ൽ കേരള സംസ്ഥാനം രൂപീകൃതമായതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ, 1957-ൽ എറണാകുളം എസ്.ആർ.വി ഹൈസ്കൂളിൽ വെച്ചാണ് ഇന്നത്തെ സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിന്റെ ആദ്യ വിത്ത് പാകപ്പെട്ടത്. അന്നത്തെ വിദ്യാഭ്യാസ ഡയറക്ടറായിരുന്ന സി.എസ്. വെങ്കിടേശ്വരനും പ്രമുഖ ഗണക പണ്ഡിതനായിരുന്ന ഡോ. കെ. ഭാസ്കരൻ നായരും ചേർന്നാണ് വിദ്യാർത്ഥികളുടെ കലാവാസനകളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനായി ഇത്തരമൊരു മേളയ്ക്ക് രൂപം നൽകിയത്. കേവലം ഇരുനൂറോളം കുട്ടികളും ഏതാനും ഇനങ്ങളും മാത്രമായി ഒരു ദിവസം കൊണ്ട് അവസാനിച്ച ആ എളിയ തുടക്കമാണ് ഇന്ന് ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കലോത്സവമായി ആഗോള ശ്രദ്ധയാകർഷിക്കുന്നത്.
1975-ൽ ‘സംസ്ഥാന സ്കൂൾ യുവജനോത്സവം’ എന്ന് ഔദ്യോഗികമായി നാമകരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും പിന്നീട് 2008-ൽ ‘കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം’ എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. കലോത്സവ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും തിളക്കമാർന്ന അധ്യായം 1986-ൽ കവി ചെമ്മനം ചാക്കോയുടെ ആശയത്തിൽ നിന്ന് പിറവിയെടുത്ത സ്വർണ്ണക്കപ്പാണ് (Ever-rolling Gold Cup). പ്രശസ്ത ശില്പിയായ ചിറയിൻകീഴ് ശ്രീകണ്ഠൻ നായർ പത്ത് മാസത്തോളം രാപ്പകലില്ലാതെ അധ്വാനിച്ചാണ് 117.5 പവൻ തങ്കത്തിൽ ഈ ശില്പകലാ വിസ്മയം തീർത്തത്.
കേരളത്തിന്റെ തനത് സംസ്കാരവും അക്ഷരവെളിച്ചവും പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന വിധത്തിൽ, ഓപ്പൺ ബുക്കിന് മുകളിൽ ഉയർന്നുനിൽക്കുന്ന രണ്ട് വീണകളും അതിന് മുകളിൽ വിരിഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന താമരയും അതിലിരിക്കുന്ന ഭാരതാംബയുടെ രൂപവും കൊത്തിവെച്ച ഈ സ്വർണ്ണക്കപ്പ് ജില്ലകൾ തമ്മിലുള്ള അഭിമാനപ്പോരാട്ടത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ്. ഓരോ വർഷവും കലോത്സവ വേദിയിലേക്ക് സായുധ പോലീസിന്റെ അകമ്പടിയോടെ ഘോഷയാത്രയായി ഈ കപ്പ് കൊണ്ടുവരുമ്പോൾ നാടെങ്ങും ഉയരുന്ന ആവേശം മലയാളി മനസ്സുകളിൽ കലയ്ക്കുള്ള ഉന്നത സ്ഥാനത്തെയാണ് അടിവരയിടുന്നത്.
പ്രമുഖ ദേശീയ മാധ്യമമായ ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, അറുപത്തിനാലാമത് കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിൽ കോഴിക്കോടും പാലക്കാടും തമ്മിലുള്ള ഇഞ്ചോടിഞ്ച് പോരാട്ടത്തിനൊടുവിൽ കണ്ണൂർ ജില്ല ഓവറോൾ ചാമ്പ്യൻഷിപ്പോടെ സ്വർണ്ണക്കപ്പ് സ്വന്തമാക്കിയത് കൗമാര കലാമേളയുടെ കനത്ത മത്സരവീര്യത്തിന് തെളിവാണ്.
തനത് നാടോടി കലകളുടെ സംരക്ഷണവും സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യവും
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം വെറുമൊരു മത്സരവേദി മാത്രമല്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ നാടോടി-പൈതൃക കലകളുടെ സംരക്ഷണത്തിന് വേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്ന ഏറ്റവും വലിയ കാവൽപ്പുര കൂടിയാണ്. വരേണ്യ ശാസ്ത്രീയ കലാരൂപങ്ങൾക്കൊപ്പം തന്നെ നാട്ടിൻപുറങ്ങളിലെ തനത് കലാരൂപങ്ങൾക്ക് തുല്യ പ്രാധാന്യം നൽകിക്കൊണ്ടാണ് കലോത്സവത്തിന്റെ വേദികൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. മലബാറിലെ മുസ്ലിം പാരമ്പര്യത്തിന്റെ സൗന്ദര്യം വിളിച്ചോതുന്ന ഒപ്പനയും ദഫ്മുട്ടും (Duffmuttu), മധ്യകേരളത്തിലെ ക്രിസ്തീയ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ സ്മരണകളുണർത്തുന്ന മാർഗ്ഗംകളിയും (Margamkali), ലത്തീൻ കത്തോലിക്കാ തീരദേശ പൈതൃകമായ ചവിട്ടുനാടകവും (Chavittu Nadakam) ഒരേ വേദിയിൽ അരങ്ങേറുന്നു.
കൂടാതെ, വടക്കൻ മലബാറിലെ തീയ്യ സമുദായത്തിന്റെ അനുഷ്ഠാന കലയായ പൂരക്കളി (Poorakkali), ഉത്തര മലബാറിലെ കർഷക സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാഗമായ കോൽക്കളി (Kolkali), കാസർകോട്ടെ കന്നഡ-തുളു സാംസ്കാരിക പൈതൃകമായ യക്ഷഗാനം (Yakshaganam) എന്നിവയെല്ലാം പുതിയ തലമുറയിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നത് ഈ വേദികളിലൂടെയാണ്. ആധുനിക പോപ്പ് സംസ്കാരത്തിന്റെയും വിദേശ സംഗീതത്തിന്റെയും കടന്നുകയറ്റത്തിനിടയിലും ഇത്തരം തനത് പ്രാദേശിക കലാരൂപങ്ങളെ അതീവ നിഷ്കർഷയോടെ അഭ്യസിക്കാൻ ആയിരക്കണക്കിന് സ്കൂൾ വിദ്യാർത്ഥികൾ മുന്നോട്ടുവരുന്നു എന്നത് വലിയൊരു സാംസ്കാരിക പ്രതിരോധമാണ്.
സാധാരണക്കാരായ കർഷകരുടെയും മത്സ്യത്തൊഴിലാളികളുടെയും മക്കൾ പഠിക്കുന്ന സർക്കാർ-എയ്ഡഡ് സ്കൂളുകളാണ് പലപ്പോഴും ഇത്തരം നാടോടി കലകളിൽ വലിയ മുന്നേറ്റം നടത്തുന്നത്. വലിയ സാമ്പത്തിക ചെലവുള്ള ശാസ്ത്രീയ നൃത്തങ്ങളിൽ സ്വകാര്യ സ്കൂളുകളിലെ സമ്പന്നരായ കുട്ടികൾ മുൻപന്തിയിലെത്തുമ്പോൾ, നാടൻപാട്ടും വഞ്ചിപ്പാട്ടും ഒപ്പനയും മാർഗ്ഗംകളിയും പോലുള്ള ഗ്രൂപ്പ് ഇനങ്ങളിൽ നാട്ടിൻപുറത്തെ പൊതുവിദ്യാലയങ്ങൾ അഭിമാനത്തോടെ സ്വർണ്ണക്കപ്പിലേക്ക് മുന്നേറുന്നു. ഇത് കലോത്സവത്തിന്റെ ജനാധിപത്യപരമായ സന്തുലിതാവസ്ഥ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു.
അരങ്ങിലെ താരോദയങ്ങളും മലയാള സിനിമയുടെയും അരങ്ങിന്റെയും ഈറ്റില്ലവും
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ സവിശേഷത അത് മലയാള സിനിമയ്ക്കും നാടക-സംഗീത ശാഖകൾക്കും സമ്മാനിച്ച അതുല്യ പ്രതിഭകളുടെ നീണ്ട നിരയാണ്. കേരളത്തിന്റെ കലാചരിത്രത്തിൽ പിന്നീട് ഇതിഹാസങ്ങളായി മാറിയ പലരും തങ്ങളുടെ ആദ്യ അരങ്ങേറ്റം കുറിച്ചതും താരോദയം പ്രഖ്യാപിച്ചതും ഈ കലോത്സവ വേദികളിലായിരുന്നു. സ്കൂൾ കലോത്സവങ്ങളിൽ ‘കലാതിലകം’ (Kalathilakam), ‘കലാപ്രതിഭ’ (Kalaprathibha) പട്ടങ്ങൾ നേടിയെടുക്കുക എന്നത് മലയാളിയുടെ സാംസ്കാരിക ലോകത്തേക്കുള്ള ഏറ്റവും വലിയ ചവിട്ടുപടിയായി മാറി.
മലയാളികളുടെ പ്രിയങ്കരിയായ മഞ്ജു വാര്യർ തുടർച്ചയായ രണ്ട് വർഷങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന കലാതിലകപ്പട്ടം ചൂടിയാണ് അഭിനയ ലോകത്തേക്ക് ചുവടുവെച്ചത്. കാവ്യ മാധവൻ, നവ്യ നായർ, വിന്ദുജ മേനോൻ, ദിവ്യ ഉണ്ണി, അമ്പിളി ദേവി എന്നിവരെല്ലാം കലോത്സവ നൃത്തവേദികളിൽ നിന്നാണ് മലയാള സിനിമയുടെ മുൻനിര നായികമാരായി വളർന്നത്. പ്രമുഖ നടൻ വിനീത് തുടർച്ചയായ വർഷങ്ങളിൽ കലാപ്രതിഭയായി തിളങ്ങി തന്റെ ശാസ്ത്രീയ നൃത്തപാടവവും അഭിനയശേഷിയും തെളിയിച്ചു.
സംഗീത സംവിധായകരായ ശരത്, എം. ജയചന്ദ്രൻ, ഗായകരായ കെ.ജെ. യേശുദാസ് (ആദ്യകാല സ്കൂൾ സംഗീത മത്സരങ്ങളിൽ), ചിത്ര, വേണുഗോപാൽ, സുജാത തുടങ്ങിയ നിരവധി പ്രഗത്ഭർ സ്കൂൾ തല മത്സരങ്ങളിലൂടെയാണ് തങ്ങളുടെ പ്രതിഭയുടെ തിളക്കം തെളിയിച്ചത്. സാഹിത്യ മത്സരങ്ങളിലൂടെ കഥയിലും കവിതയിലും പുതിയ പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയ വി. മധുസൂദനൻ നായർ, സന്തോഷ് ഏച്ചിക്കാനം, സുഭാഷ് ചന്ദ്രൻ തുടങ്ങിയ എഴുത്തുകാരും തങ്ങളുടെ കൗമാരത്തിൽ ഈ വേദിയിൽ മാറ്റുരച്ചവരാണ്. കലോത്സവ വേദികൾ പുതിയ പ്രതിഭകളെ നിരന്തരം കണ്ടെത്തുന്ന ഒരു അക്ഷയപാത്രമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
സാംസ്കാരിക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ: അണിയറയിലെ കോടികളുടെ വിപണി
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തെ വെറുമൊരു മത്സരമായി മാത്രം കാണാൻ കഴിയില്ല; അത് ആയിരക്കണക്കിന് ചെറുകിട-ഇടത്തരം സംരംഭകരുടെയും വിദഗ്ദ്ധ തൊഴിലാളികളുടെയും സാമ്പത്തിക നിലനിൽപ്പാണ്. ഉപജില്ലാ തലം മുതൽ റവന്യൂ ജില്ലാ മത്സരങ്ങളും തുടർന്ന് സംസ്ഥാന മേളയും വരെ നീളുന്ന ആറുമാസക്കാലം കേരളത്തിലെ വിനോദ-സേവന മേഖലയിൽ വലിയൊരു സാമ്പത്തിക ഉണർവ്വാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്. നൃത്ത ഇനങ്ങൾക്കാവശ്യമായ വസ്ത്രാലങ്കാരങ്ങൾ (Dance Costumes), ആഭരണങ്ങൾ, ചമയങ്ങൾ എന്നിവ വാടകയ്ക്ക് നൽകുന്ന സ്ഥാപനങ്ങൾ കേരളത്തിൽ കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ ബിസിനസ്സാണ് ഈ കാലയളവിൽ നടത്തുന്നത്.
ഒരു ഭരതനാട്യത്തിനോ മോഹിനിയാട്ടത്തിനോ കുച്ചിപ്പുടിക്കോ കഥകളിക്കോ ഒരു കുട്ടിയെ വേദിയിലെത്തിക്കാൻ ആവശ്യമായി വരുന്ന പരിശീലനച്ചെലവ്, വസ്ത്ര വാടക, മേക്കപ്പ് ചാർജ്ജ്, പിന്നണി വാദ്യക്കാരുടെ പ്രതിഫലം (Accompanying Artists) എന്നിവ കുടുംബങ്ങൾക്ക് ഭാരിച്ച ബാധ്യതയാകാറുണ്ടെങ്കിലും, ഇത് പ്രാദേശിക കലാകാരന്മാർക്ക് വലിയൊരു വരുമാന സ്രോതസ്സാണ്. ഒപ്പന, മാർഗ്ഗംകളി, ചവിട്ടുനാടകം, സംഘനൃത്തം തുടങ്ങിയ ഗ്രൂപ്പ് ഇനങ്ങൾക്ക് പരിശീലനം നൽകുന്ന മാസ്റ്റർമാർക്കും കോറിയോഗ്രാഫർമാർക്കും വർഷം മുഴുവൻ നീളുന്ന തൊഴിൽ സുരക്ഷിതത്വം കലോത്സവങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കുന്നു.
ദി ഹിന്ദു പത്രത്തിന്റെ ഫെസ്റ്റ് ഡയറിയിൽ വ്യക്തമാക്കിയതുപോലെ, കലോത്സവം നടക്കുന്ന നഗരങ്ങളിലെ ഓട്ടോറിക്ഷാ ഡ്രൈവർമാർ, ചെറുകിട വ്യാപാരികൾ, ലോഡ്ജുകൾ, റെസ്റ്റോറന്റുകൾ എന്നിവർക്ക് ഈ അഞ്ചുദിവസം ലഭിക്കുന്നത് വലിയ സാമ്പത്തിക നേട്ടമാണ്. നഗരസഭകളും സർക്കാരും അനുവദിക്കുന്ന കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ ബജറ്റിനൊപ്പം സ്വകാര്യ വിപണിയിൽ നടക്കുന്ന പണമിടപാടുകൾ കൂടി ചേരുമ്പോൾ കലോത്സവം കേരളത്തിന്റെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്ന ശക്തമായ ഒരു ചാലകശക്തിയായി മാറുന്നു.
ഊട്ടുപുര പാരമ്പര്യവും ഭക്ഷണ സംസ്കാരത്തിലെ സംവാദങ്ങളും
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിന്റെ മറ്റൊരു വലിയ അത്ഭുതം അതിന്റെ ഭക്ഷണശാലയാണ്. പതിനായിരക്കണക്കിന് വരുന്ന കുട്ടികൾക്കും അധ്യാപകർക്കും രക്ഷിതാക്കൾക്കും പൊതുജനങ്ങൾക്കും അഞ്ചുദിവസം രാപ്പകലില്ലാതെ കൃത്യസമയത്ത് ശുദ്ധവും സ്വാദിഷ്ടവുമായ ഭക്ഷണം ഒരുക്കുക എന്നത് ലോകോത്തരമായ ഇവന്റ് മാനേജ്മെന്റ് (Event Management) പാഠമാണ്. കലോത്സവ അടുക്കളകളിൽ ദീർഘകാലം അമരക്കാരനായിരുന്ന പഴയിടം മോഹനൻ നമ്പൂതിരിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള സംഘം ഉണ്ടാക്കിയെടുത്ത രുചിപ്പെരുമ കലോത്സവത്തിന്റെ ചരിത്രത്തോട് ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന ഒന്നാണ്.
പ്രഭാതഭക്ഷണം, വിഭവസമൃദ്ധമായ സദ്യ, വൈകുന്നേരത്തെ ചായയും പലഹാരങ്ങളും, രാത്രിഭക്ഷണം എന്നിവയടക്കം പ്രതിദിനം ഇരുപതിനായിരത്തിലധികം ആളുകൾക്കാണ് കലോത്സവ ഊട്ടുപുരകളിൽ ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത്. ടൺകണക്കിന് അരിയും പച്ചക്കറികളും പാൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങളും സംഭരിക്കുന്നതും, മാലിന്യങ്ങൾ കമ്പോസ്റ്റാക്കി മാറ്റുന്ന ഹരിത പ്രോട്ടോക്കോൾ (Green Protocol) പാലിക്കുന്നതും പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദമായ മാതൃകയാണ്. ശുചിത്വ മിഷന്റെയും ഹരിത കർമ്മ സേനയുടെയും സജീവ പങ്കാളിത്തത്തോടെ ഡിസ്പോസിബിൾ പ്ലാസ്റ്റിക്കുകൾ പൂർണ്ണമായും നിരോധിച്ച് സ്റ്റീൽ പ്ലേറ്റുകളിലും വാഴയിലകളിലും ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നത് കലോത്സവത്തിന്റെ ഹരിത മുഖം വ്യക്തമാക്കുന്നു.
അതേസമയം, സമീപകാലത്ത് കലോത്സവ ഭക്ഷണ മെനുവിൽ സസ്യാഹാരം മാത്രം വിളമ്പുന്നതിനെതിരെ ഉയർന്ന സാംസ്കാരിക സംവാദങ്ങളും ഏറെ ശ്രദ്ധേയമായിരുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വൈവിധ്യമാർന്ന ഭക്ഷണ സംസ്കാരം പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്ന വിധത്തിൽ പരമ്പരാഗത നോൺ-വെജ് വിഭവങ്ങൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുത്തണമെന്ന ആവശ്യങ്ങൾ ഉയർന്നുവന്നത് ഭക്ഷണശാലകളെയും ജനാധിപത്യപരമായ ചർച്ചാവേദിയാക്കി മാറ്റി. കുട്ടികളുടെ ആരോഗ്യം, ഭക്ഷണ സുരക്ഷ, വലിയ തോതിലുള്ള പാചകത്തിന്റെ പ്രായോഗികത എന്നിവ മുൻനിർത്തി സർക്കാർ ഈ വിഷയത്തിൽ ശാസ്ത്രീയമായ തീരുമാനങ്ങളിലേക്ക് നീങ്ങുകയാണ്.
അപ്പീൽ പ്രളയവും വിധിനിർണ്ണയത്തിലെ ഡിജിറ്റൽ പരിഷ്കാരങ്ങളും
കലോത്സവത്തിന്റെ പ്രഭാവത്തിന് മങ്ങലേൽപ്പിക്കുന്ന ഏറ്റവും വലിയ വെല്ലുവിളി എക്കാലത്തും വിധിനിർണ്ണയത്തെച്ചൊല്ലിയുള്ള പരാതികളും തർക്കങ്ങളുമായിരുന്നു. കടുത്ത മത്സരവും രക്ഷിതാക്കളുടെ അമിത വാശിയും പലപ്പോഴും അപ്പീലുകളുടെ വൻ പ്രവാഹത്തിലേക്ക് നയിക്കാറുണ്ട്. ജില്ലാ തലങ്ങളിൽ പരാജയപ്പെടുന്ന വിദ്യാർത്ഥികൾ ലോകായുക്ത, ബാലാവകാശ കമ്മീഷൻ, ഹൈക്കോടതി എന്നിവയെ സമീപിച്ച് സ്റ്റേ വാങ്ങി സംസ്ഥാന തലത്തിൽ മത്സരിക്കാൻ എത്തുന്ന ‘അപ്പീൽ പ്രളയം’ മത്സരങ്ങളുടെ സമയക്രമം തെറ്റിക്കുന്നതിനും രാത്രി വൈകിയും മത്സരങ്ങൾ നീണ്ടുപോകുന്നതിനും കാരണമാകാറുണ്ട്.
ദി ഹിന്ദു ദിനപത്രത്തിന്റെ വിശകലനത്തിൽ ചൂണ്ടിക്കാണിച്ചതുപോലെ, നിശ്ശബ്ദമായി അധ്വാനിക്കുന്ന യഥാർത്ഥ പ്രതിഭകൾ പലപ്പോഴും പണക്കൊഴുപ്പിന്റെയും സ്വാധീനങ്ങളുടെയും അപ്പീൽ യുദ്ധങ്ങൾക്ക് മുന്നിൽ തഴയപ്പെടുന്നുവെന്ന ആശങ്ക ശക്തമാണ്. പണച്ചെലവ് താങ്ങാൻ കഴിയാത്ത സാധാരണ കുടുംബങ്ങളിലെ കുട്ടികൾക്ക് കോടതി വ്യവഹാരങ്ങളിലൂടെ അപ്പീൽ നേടുക എന്നത് അപ്രാപ്യമായ കാര്യമാണ്.
ഈ അനീതികൾക്ക് തടയിടാൻ പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് കലോത്സവ മാന്വലിൽ (Kalolsavam Manual) കാതലായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. കൈറ്റ് (KITE – Kerala Infrastructure and Technology for Education) വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത അത്യാധുനിക സോഫ്റ്റ്വെയർ വഴി ഓൺലൈൻ രജിസ്ട്രേഷൻ, ബാർകോഡിംഗ് സംവിധാനം, ഡിജിറ്റൽ ടാബുലേഷൻ എന്നിവ ഏർപ്പെടുത്തി. വിധികർത്താക്കൾക്ക് മത്സരാർത്ഥികളുടെ പേരോ സ്കൂളോ ജില്ലയോ അറിയാൻ സാധിക്കാത്ത വിധത്തിൽ ചെസ്റ്റ് നമ്പറുകൾ ഡിജിറ്റലായി എൻക്രിപ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്നു.
മത്സരങ്ങൾ പൂർത്തിയായി മിനിറ്റുകൾക്കകം മാർക്കുകൾ ടാബുലേറ്റ് ചെയ്യപ്പെടുകയും വെബ്സൈറ്റിലൂടെയും മൊബൈൽ ആപ്പുകളിലൂടെയും പരസ്യപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നതോടെ വിധിനിർണ്ണയത്തിൽ സുതാര്യത ഉറപ്പാക്കാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ട്. അപ്പീൽ ഫീസുകൾ ശാസ്ത്രീയമായി പുനഃക്രമീകരിക്കുകയും താലൂക്ക്-ജില്ലാ തലങ്ങളിലെ സൂക്ഷ്മപരിശോധന കർശനമാക്കുകയും ചെയ്തതോടെ വ്യാജ അപ്പീലുകളുടെ എണ്ണം ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കാൻ കഴിഞ്ഞിട്ടുണ്ട്.
രക്ഷിതാക്കളുടെ സമ്മർദ്ദവും കുട്ടികളുടെ മാനസികാരോഗ്യവും
കലോത്സവ വേദികളിലെ അതിരൂക്ഷമായ മത്സരവീര്യവും രക്ഷിതാക്കളുടെ അമിത വാശിയും പലപ്പോഴും കുട്ടികളിൽ കടുത്ത മാനസിക സമ്മർദ്ദത്തിന് (Performance Anxiety & Mental Stress) കാരണമാകാറുണ്ട്. തങ്ങളുടെ മക്കൾ എന്തുവിലകൊടുത്തും ഒന്നാം സ്ഥാനം നേടണമെന്ന രക്ഷിതാക്കളുടെയും ചില പരിശീലകരുടെയും ശാഠ്യം കുട്ടികളുടെ സ്വാഭാവികമായ ആനന്ദത്തെ ഇല്ലാതാക്കുന്നു. മാസങ്ങളോളം സ്കൂൾ പഠനം ഉപേക്ഷിച്ച് കഠിന പരിശീലനം നടത്തുന്ന കുട്ടികൾക്ക് ചെറിയൊരു പിഴവുകൊണ്ട് സമ്മാനം നഷ്ടപ്പെടുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന മാനസികാഘാതം വളരെ വലുതാണ്.
ഇത്തരം പ്രതിസന്ധികൾ ഒഴിവാക്കാൻ വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് സ്കൂൾ തലത്തിൽ പ്രത്യേക കൗൺസിലിംഗ് സൗകര്യങ്ങളും ഹെൽപ്പ്ലൈനുകളും സജ്ജമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. വിജയപരാജയങ്ങൾക്കപ്പുറം പങ്കാളിത്തത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകണമെന്നും, എ ഗ്രേഡ് (A Grade) നേടുന്ന എല്ലാ കുട്ടികൾക്കും തുല്യമായ പരിഗണന നൽകണമെന്നുമുള്ള അവബോധം സമൂഹത്തിൽ ശക്തമാകുന്നുണ്ട്. ഗ്രേഡിംഗ് സമ്പ്രദായം (Grading System) നടപ്പിലാക്കിയതിലൂടെ ഒന്നാം സ്ഥാനം നേടുന്ന കുട്ടിക്ക് മാത്രം അംഗീകാരം ലഭിച്ചിരുന്ന മുൻകാല രീതിക്ക് വലിയ മാറ്റം സംഭവിച്ചു. നിശ്ചിത ശതമാനം മാർക്ക് നേടുന്ന എല്ലാ പ്രതിഭകൾക്കും എ ഗ്രേഡും ഗ്രേസ് മാർക്കും ഉറപ്പാക്കാൻ ഇത് സഹായിച്ചു.
കൂടാതെ, നാട്ടിൻപുറത്തെ ക്ലബ്ബുകളും പൂർവ്വവിദ്യാർത്ഥി സംഘടനകളും നാട്ടുകാരും ചേർന്ന് പിരിവെടുത്ത് പാവപ്പെട്ട കുട്ടികൾക്ക് വസ്ത്രങ്ങളും യാത്രാച്ചെലവുകളും ഒരുക്കിനൽകുന്ന ഗ്രാമീണ കൂട്ടായ്മകൾ കേരളത്തിൽ മാത്രമുള്ള അപൂർവ്വമായ കാഴ്ചയാണ്. ഒരു കുട്ടി സംസ്ഥാന തലത്തിൽ ഒന്നാം സ്ഥാനമോ എ ഗ്രേഡോ നേടി സ്കൂളിൽ തിരിച്ചെത്തുമ്പോൾ ആ ഗ്രാമം മുഴുവൻ ആഘോഷിക്കുന്ന കാഴ്ച കലോത്സവം എത്രത്തോളം ജനഹൃദയങ്ങളിൽ വേരൂന്നിയിരിക്കുന്നു എന്ന് തെളിയിക്കുന്നു.
ലൈവ് സ്ട്രീമിംഗും പ്രവാസി മലയാളികളുടെ സാംസ്കാരിക വിരുന്നും
ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വികാസം കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവത്തിന്റെ ആസ്വാദകവൃന്ദത്തെ ആഗോളതലത്തിലേക്ക് വ്യാപിപ്പിച്ചു. കൈറ്റ് വിക്ടേഴ്സ് (KITE Victers) ചാനലും ഔദ്യോഗിക വെബ് പോർട്ടലുകളും യൂട്യൂബ്-ഫേസ്ബുക്ക് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളും വഴി എല്ലാ പ്രധാന വേദികളിലെയും മത്സരങ്ങൾ ഒരേസമയം ഹൈ-ഡെഫനിഷൻ (HD) നിലവാരത്തിൽ തത്സമയം സംപ്രേഷണം ചെയ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇത് ലോകത്തിന്റെ ഏത് കോണിലിരുന്നും തങ്ങളുടെ പ്രിയപ്പെട്ട വിദ്യാലയങ്ങളുടെയും നാട്ടിലെ കുട്ടികളുടെയും പ്രകടനങ്ങൾ തത്സമയം കാണാൻ പ്രവാസി മലയാളികൾക്ക് അവസരമൊരുക്കുന്നു.
ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലും യൂറോപ്പിലും അമേരിക്കയിലുമുള്ള മലയാളി പ്രവാസി സമൂഹം വലിയ ആവേശത്തോടെയാണ് കലോത്സവ ദിനങ്ങളെ വരവേൽക്കുന്നത്. സ്വന്തം നാടിന്റെ കലകളെയും സംസ്കാരത്തെയും ഗൃഹാതുരത്വത്തോടെ ഓർത്തെടുക്കാനും, പ്രവാസത്തിൽ ജനിച്ചുവളരുന്ന പുതുതലമുറയ്ക്ക് കേരളത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ പൈതൃകം പരിചയപ്പെടുത്താനും ഈ ഡിജിറ്റൽ സംപ്രേഷണം വലിയ പങ്കുവഹിക്കുന്നു. ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകളാണ് ഓരോ വർഷവും ഓൺലൈൻ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലൂടെ കലോത്സവം കാണുന്നത്. ഇത് കലോത്സവത്തെ ആഗോള മലയാളിയുടെ ഏറ്റവും വലിയ സാംസ്കാരിക ഒത്തുചേരലാക്കി മാറ്റിയിരിക്കുന്നു.
ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനുമുള്ള ദൂരവ്യാപക സ്വാധീനം
ദേശീയ തലത്തിൽ സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യവും പാരമ്പര്യ കലകളും സംരക്ഷിക്കുന്നതിൽ കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം ഇന്ത്യയിലെ മുഴുവൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും ഒരു ഉദാത്ത മാതൃകയാണ്. പല ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും പരമ്പരാഗത ശാസ്ത്രീയ കലാരൂപങ്ങളും നാടോടി കലകളും പുതിയ തലമുറയിൽ നിന്ന് അന്യംനിന്നുപോകുമ്പോൾ, കേരളത്തിൽ അവയെ ജനകീയമായി നിലനിർത്തുന്നത് ഈ കലോത്സവ ശൃംഖലയാണ്. കൂടിയാട്ടം, ചാക്യാർകൂത്ത്, നങ്ങ്യാർകൂത്ത് തുടങ്ങിയ പ്രാചീന സംസ്കൃത നാട്യരൂപങ്ങൾ ഇന്നും ജീവനോടെയിരിക്കുന്നതിന് പ്രധാന കാരണം സ്കൂൾ കലോത്സവ വേദികളിൽ അവയ്ക്ക് ലഭിക്കുന്ന സ്ഥാനമാണ്.
കേന്ദ്ര വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രാലയം നടപ്പിലാക്കുന്ന ‘ഏക് ഭാരത് ശ്രേഷ്ഠ ഭാരത്’ (Ek Bharat Shreshtha Bharat) പദ്ധതിയുടെ അന്തസ്സത്ത പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒന്നാണ് ഈ കൗമാരമേള. കേരളത്തിന്റെ ഈ വിജയം കണ്ട് മറ്റ് പല സംസ്ഥാനങ്ങളും ദേശീയ തലത്തിൽ സ്കൂൾ കലാമേളകൾ സംഘടിപ്പിക്കാൻ ആലോചിക്കുന്നുണ്ട്. കേരളത്തെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം, കുട്ടികളിലെ മാനസിക സമ്മർദ്ദങ്ങൾ കുറയ്ക്കാനും, പഠനത്തോടൊപ്പം സർഗ്ഗാത്മക ശേഷികൾ വികസിപ്പിക്കാനും, ജനാധിപത്യ മതേതര മൂല്യങ്ങൾ വളർത്തിയെടുക്കാനും ഈ വേദി സഹായിക്കുന്നു.
മാത്രമല്ല, കലാമേളകളിലൂടെ ലഭിക്കുന്ന ഗ്രേസ് മാർക്കുകൾ (Grace Marks) ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസ പ്രവേശനത്തിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് സഹായകമാകുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത് കടുത്ത മത്സരബുദ്ധിയിലേക്കും അധാർമ്മിക പ്രവണതകളിലേക്കും വഴിമാറാതിരിക്കാൻ നിരന്തരമായ ജാഗ്രത അനിവാര്യമാണ്. കലോത്സവങ്ങളെ വാണിജ്യവൽക്കരണത്തിന്റെ പിടിയിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് സൗഹൃദത്തിന്റെയും ആനന്ദത്തിന്റെയും തുറന്ന വേദികളാക്കി നിലനിർത്തേണ്ടതുണ്ട്.
ഉപസംഹാരം
കേരള സ്കൂൾ കലോത്സവം മലയാളിയുടെ ആത്മാവിഷ്കാരമാണ്. ആടിയും പാടിയും കഥപറഞ്ഞും നമ്മുടെ കൗമാരം അരങ്ങുകൾ കീഴടക്കുമ്പോൾ അവിടെ ജയിക്കുന്നത് കലയും മനുഷ്യസ്നേഹവുമാണ്. തോൽവികളിലും ജയങ്ങളിലും തളരാതെ തങ്ങളുടെ സർഗ്ഗാത്മകതയെ രാകിമിനുക്കാൻ ആയിരക്കണക്കിന് കുരുന്നുകൾക്ക് ഈ വേദി നൽകുന്ന ആത്മവിശ്വാസം അളവറ്റതാണ്.
വിധിനിർണ്ണയത്തിലെ സുതാര്യതയും ശാസ്ത്രീയമായ ഡിജിറ്റൽ പരിഷ്കാരങ്ങളും കൂടുതൽ കരുത്തോടെ നടപ്പിലാക്കിക്കൊണ്ട്, സാമ്പത്തിക പരാധീനതകൾ മൂലം ഒരു കുട്ടിയുടെയും പ്രതിഭ തഴയപ്പെടാത്ത സാഹചര്യം ഉറപ്പാക്കണം. കലോത്സവങ്ങൾ കേവലം സമ്മാനങ്ങൾ വാരിക്കൂട്ടാനുള്ള വേദികളല്ല, മറിച്ച് തലമുറകളിലേക്ക് പകർന്നുനൽകേണ്ട പൈതൃകത്തിന്റെ സ്നേഹധാരയാണെന്ന തിരിച്ചറിവോടെ ഈ കൗമാര വിസ്മയത്തെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കാൻ നമുക്ക് ഒന്നിച്ചുനിൽക്കാം.
