കേരളത്തിലെ പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തതയും വി.എഫ്.പി.സി.കെയും: സുരക്ഷിത ആഹാര വിപ്ലവത്തിലേക്ക് ഒരു നാട്

ഉള്ളടക്കം

1. വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ ഇടപെടലുകളും സ്വാശ്രയ കർഷക സമിതികളും
2. കേരള പ്ലാനിംഗ് ബോർഡ് പഠനവും പച്ചക്കറി ഉത്പാദനത്തിലെ വൻ കുതിപ്പും
3. ഓണച്ചന്തകളും ന്യായവില സംഭരണവും: കർഷകർക്കും ഉപഭോക്താക്കൾക്കും ഒരുപോലെ ആശ്വാസം
4. കേരളത്തിലെ പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തത: ‘സേഫ് ടു ഈറ്റ്’ വിഷരഹിത കാർഷിക മുന്നേറ്റം
5. നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളും വിപണിയിലെ പ്രായോഗിക പ്രതിസന്ധികളും
6. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും ഉണ്ടാകുന്ന സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങൾ
7. സുസ്ഥിര പച്ചക്കറി വികസനത്തിനായുള്ള നയപരമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾ
8. ഉപസംഹാരം
9. സ്രോതസ്സുകൾ

നിത്യോപയോഗ പച്ചക്കറികൾക്കായി അന്യസംസ്ഥാന ലോറികളെ കണ്ണുംനട്ട് കാത്തിരുന്നിരുന്ന ഒരു പഴയ കാലത്തിൽ നിന്നും സ്വന്തം മണ്ണിൽ വിഷരഹിതമായ നല്ല പച്ചക്കറികൾ വിളയിച്ചെടുക്കുന്ന മഹത്തായ കാർഷിക സംസ്കാരത്തിലേക്ക് കേരളം അതിവേഗം ചുവടുവെക്കുകയാണ്. അതിർത്തി കടന്നുവരുന്ന പച്ചക്കറികളിലെ അമിത കീടനാശിനി പ്രയോഗം ഉണ്ടാക്കുന്ന മാരകമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ജനകീയ അവബോധമാണ് കേരളത്തിലെ പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തത (Vegetable Self-Sufficiency in Kerala) എന്ന ആശയത്തെ ഒരു സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനമാക്കി മാറ്റിയത്. ‘സുഭിക്ഷ കേരളം’, ‘ഞങ്ങളും കൃഷിയിലേക്ക്’ തുടങ്ങിയ ബൃഹത്തായ പദ്ധതികളിലൂടെ കൃഷിവകുപ്പും വെജിറ്റബിൾ ആന്റ് ഫ്രൂട്ട് പ്രൊമോഷൻ കൗൺസിൽ കേരളവും (VFPCK) ചേർന്ന് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ കാർഷിക മുഖച്ഛായ തന്നെ മാറ്റിമറിക്കുകയാണ്.

പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 20 ലക്ഷം മെട്രിക് ടൺ പച്ചക്കറിയാണ് കേരളത്തിലെ ജനങ്ങളുടെ ഉപഭോഗത്തിനായി ആവശ്യമായി വരുന്നത്. ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് വരെ ഇതിന്റെ എഴുപത് ശതമാനത്തിലധികവും തമിഴ്നാട്, കർണാടക, ആന്ധ്രാപ്രദേശ് തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നായിരുന്നു എത്തിയിരുന്നത്. എന്നാൽ ഇന്ന് കേരള സ്റ്റേറ്റ് പ്ലാനിംഗ് ബോർഡിന്റെയും കൃഷിവകുപ്പിന്റെയും ആസൂത്രിത ഇടപെടലുകൾ വഴി സംസ്ഥാനത്തെ പച്ചക്കറി ഉത്പാദനം 16 ലക്ഷം മെട്രിക് ടണ്ണിലേക്ക് ഉയർത്താൻ നമുക്ക് സാധിച്ചു. കൃഷി വ്യാപിപ്പിക്കുന്നതിനൊപ്പം തന്നെ വിളകൾക്ക് ന്യായവില ഉറപ്പാക്കാനും കർഷക കൂട്ടായ്മകളെ ശക്തിപ്പെടുത്താനും കഴിഞ്ഞതാണ് ഈ മുന്നേറ്റത്തിന്റെ അടിത്തറ.

കേവലം അളവിലുള്ള വർദ്ധനവ് മാത്രമല്ല, ഗുണനിലവാരത്തിലും സുരക്ഷിതത്വത്തിലുമാണ് കേരളം വിപ്ലവം സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. സംസ്ഥാനത്തെ കൃഷിഭവനുകൾ, കുടുംബശ്രീ ജെ.എൽ.ജി (Joint Liability Groups) ഗ്രൂപ്പുകൾ, വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ സ്വാശ്രയ കർഷക സമിതികൾ (Self Help Groups) എന്നിവ ഒരേ മനസ്സോടെ പ്രവർത്തിച്ചപ്പോൾ ഓരോ വീട്ടുപറമ്പിലും മട്ടുപ്പാവിലും പച്ചക്കറികൾ സമൃദ്ധമായി വിളഞ്ഞു. വിഷമില്ലാത്ത പച്ചക്കറി സ്വന്തം വീട്ടുമുറ്റത്തുനിന്ന് പറിച്ച് കറിവെക്കാൻ സാധിക്കുന്നു എന്നത് മലയാളിയുടെ ജീവിതനിലവാരത്തിൽ വന്ന വലിയൊരു കുതിച്ചുചാട്ടമാണ്.

വാളയാറിലും ആര്യങ്കാവിലും ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ വകുപ്പ് നടത്തിയ പരിശോധനകളിൽ അയൽസംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് വരുന്ന പച്ചക്കറികളിൽ അനുവദനീയമായതിലും പത്തിരട്ടിയിലധികം മാരക കീടനാശിനി അവശിഷ്ടങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയത് കേരളീയ സമൂഹത്തിൽ വലിയ ഞെട്ടലാണ് ഉണ്ടാക്കിയത്. ക്യാൻസറും വൃക്കരോഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ഇത്തരം രാസവിഷങ്ങൾ കാരണമാകുന്നു എന്ന തിരിച്ചറിവാണ് ‘വിഷമില്ലാത്ത ഭക്ഷണം നമ്മുടെ അവകാശം’ എന്ന ശക്തമായ മുദ്രാവാക്യത്തിലേക്ക് മലയാളി മനസ്സിനെ നയിച്ചത്. കൃഷി ഇനി ഉപജീവനമാർഗ്ഗം മാത്രമല്ല, ഓരോ കുടുംബത്തിന്റെയും ആരോഗ്യ സുരക്ഷ കൂടിയാണെന്ന സന്ദേശമാണ് ഈ മാറ്റത്തിന് കരുത്തുപകർന്നത്.

വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ ഇടപെടലുകളും സ്വാശ്രയ കർഷക സമിതികളും

ദേശാഭിമാനി അഗ്രികൾച്ചർ സ്പെഷ്യൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ സഹായത്തോടെ കേരള ഹോർട്ടികൾച്ചറൽ ഡെവലപ്‌മെന്റ് പ്രോഗ്രാം (KHDP) എന്ന പേരിൽ ആരംഭിച്ച സംരംഭമാണ് പിന്നീട് വെജിറ്റബിൾ ആന്റ് ഫ്രൂട്ട് പ്രൊമോഷൻ കൗൺസിൽ കേരളം (VFPCK) ആയി രൂപാന്തരപ്പെട്ടത്. കർഷകരെ ഇടനിലക്കാരുടെ ചൂഷണത്തിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് സ്വന്തം ഉത്പന്നങ്ങൾക്ക് സ്വയം വില നിശ്ചയിക്കാനുള്ള അധികാരം നൽകിയതാണ് വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ ഏറ്റവും വലിയ വിജയം.

സംസ്ഥാനത്തുടനീളം പതിനായിരക്കണക്കിന് കർഷകരെ അണിനിരത്തി രൂപീകരിച്ചിട്ടുള്ള സ്വാശ്രയ സമിതികളിലൂടെ (Self Help Groups – SHGs) വിത്തുവിതരണം, ശാസ്ത്രീയ വളപ്രയോഗം, വിളവെടുപ്പ്, വിപണനം എന്നിവ കാര്യക്ഷമമായി നടപ്പിലാക്കുന്നു. കർഷകർ തന്നെ നടത്തുന്ന സ്വാശ്രയ മാർക്കറ്റുകളിലൂടെ (Farmers Markets) ഉത്പന്നങ്ങൾ ലേലം ചെയ്തു വിൽക്കുന്നതിനാൽ ന്യായമായ വില നേരിട്ട് കർഷകന്റെ കൈകളിലെത്തുന്നു.

ഇതിനുപുറമെ വി.എഫ്.പി.സി.കെ നിർമ്മിച്ച് വിതരണം ചെയ്യുന്ന മികച്ചയിനം പച്ചക്കറി വിത്തുകളും നടീൽ വസ്തുക്കളും ടിഷ്യൂകൾച്ചർ വാഴത്തൈകളും കേരളത്തിലെ കർഷകർക്ക് ഉയർന്ന വിളവ് ഉറപ്പാക്കാൻ വലിയൊരു തുണയായി മാറുന്നുണ്ട്.

ബാങ്ക് വായ്പകൾ ലഭിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടിയിരുന്ന ചെറുകിട-നാമമാത്ര കർഷകർക്ക് സ്വാശ്രയ സമിതികളിലൂടെ ഈടില്ലാതെ കാർഷിക വായ്പ ലഭ്യമാക്കാൻ വി.എഫ്.പി.സി.കെ വലിയൊരു പങ്ക് വഹിച്ചു. കിസാൻ ക്രെഡിറ്റ് കാർഡുകളും കേരള ബാങ്ക് വഴിയുള്ള സബ്‌സിഡി വായ്പകളും കർഷകരിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ കൃഷി ബിസിനസ്സ് കേന്ദ്രങ്ങൾ (Krishi Business Kendras) സഹായകരമായി. കൂടാതെ കീടങ്ങളെ പ്രകൃതിദത്തമായി തുരത്തുന്ന ഫെറമോൺ കെണികളും (Pheromone Traps) മഞ്ഞക്കെണികളും ട്രൈക്കോകാർഡുകളും കർഷകർക്ക് സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്തുകൊണ്ട് ജൈവ കൃഷിരീതികൾ അവർക്ക് കൂടുതൽ എളുപ്പമാക്കി മാറ്റി.

കേരള പ്ലാനിംഗ് ബോർഡ് പഠനവും പച്ചക്കറി ഉത്പാദനത്തിലെ വൻ കുതിപ്പും

കേരള സ്റ്റേറ്റ് പ്ലാനിംഗ് ബോർഡ് ഔദ്യോഗിക റിപ്പോർട്ട് വ്യക്തമാക്കുന്നത്, കേരളത്തിൽ പച്ചക്കറി കൃഷി ചെയ്യുന്ന ഭൂമിയുടെ വിസ്തൃതിയും ഉത്പാദനവും കഴിഞ്ഞ ഒരു ദശകത്തിനിടയിൽ ഇരട്ടിയിലധികമായി വർദ്ധിച്ചു എന്നാണ്. 46,500 ഹെക്ടറിൽ നിന്ന് 82,000 ഹെക്ടറിലധികമായി കൃഷിഭൂമി വർദ്ധിച്ചപ്പോൾ ഉത്പാദനം 6.3 ലക്ഷം മെട്രിക് ടണ്ണിൽ നിന്ന് റെക്കോർഡ് നേട്ടത്തിലേക്ക് കുതിച്ചു.

കേരളത്തിന്റെ പച്ചക്കറി ഉത്പാദനത്തിൽ നേന്ത്രവാഴയും കപ്പയും ചേനയും ചേമ്പും ഉൾപ്പെടുന്ന കിഴങ്ങുവർഗ്ഗങ്ങളും വലിയൊരു പങ്കുവഹിക്കുന്നുണ്ട്. ആകെ പച്ചക്കറി ഉത്പാദനത്തിന്റെ 34 ശതമാനത്തോളം ഏത്തക്കായയും വാഴപ്പഴങ്ങളുമാണ് നൽകുന്നത്. കൂടാതെ പയർ, പാവൽ, പടവലം, വെള്ളരി, മത്തൻ, വെണ്ട, വഴുതന തുടങ്ങിയ പരമ്പരാഗത പച്ചക്കറികളുടെ ഉത്പാദനത്തിലും വലിയ മുന്നേറ്റമാണുണ്ടായത്.

ഇടുക്കിയിലെ വട്ടവട, കാന്തല്ലൂർ തുടങ്ങിയ ശീതകാല പച്ചക്കറി മേഖലകളിൽ കാരറ്റ്, കാബേജ്, കോളിഫ്ലവർ, ഉരുളക്കിഴങ്ങ്, ബീറ്റ്‌റൂട്ട് എന്നിവ വൻതോതിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്നത് അയൽസംസ്ഥാനങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.

കേരളത്തിന്റെ തനത് കാർഷിക പാരമ്പര്യത്തിന് ഭൗമസൂചികാ പദവി (GI Tag) ലഭിച്ച മറയൂർ വെളുത്തുള്ളി, അട്ടപ്പാടി ആട്ടുകൊമ്പ് അമര, അട്ടപ്പാടി തുവര, ചെങ്ങഴിക്കോടൻ നേന്ത്രപ്പഴം തുടങ്ങിയ വിളകൾക്ക് വിപണിയിൽ വലിയ ഡിമാൻഡാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. വർഷങ്ങളായി തരിശുകിടന്ന ആയിരക്കണക്കിന് ഏക്കർ പാടശേഖരങ്ങളെയും പുരയിടങ്ങളെയും ‘തരിശുരഹിത ഗ്രാമം’ പദ്ധതിയിലൂടെ പച്ചക്കറിത്തോട്ടങ്ങളാക്കി മാറ്റാൻ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കും കൃഷിഭവനുകൾക്കും സാധിച്ചു. തരിശുഭൂമികൾ പച്ചപ്പണിഞ്ഞത് ഭൂഗർഭ ജലനിരപ്പ് ഉയർത്താനും സഹായിച്ചു.

കൊച്ചി, കോഴിക്കോട് തുടങ്ങിയ വലിയ നഗരങ്ങളിൽ ഹൈഡ്രോപോണിക്സ് (Hydroponics), അക്വാപോണിക്സ് തുടങ്ങിയ മണ്ണില്ലാ കൃഷിരീതികളും വേരുപിടിച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. പരിമിതമായ സ്ഥലത്ത് കുറഞ്ഞ വെള്ളം മാത്രം ഉപയോഗിച്ച് പോഷക സമൃദ്ധമായ പച്ചക്കറികൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ ഈ നൂതന സാങ്കേതികവിദ്യകൾ സഹായിക്കുന്നു. കൂടാതെ വിളപരിക്രമണ (Crop Rotation) രീതികൾ അവലംബിച്ചുകൊണ്ട് പയർവർഗ്ഗങ്ങൾ മാറിമാറി കൃഷി ചെയ്യുന്നത് മണ്ണിന്റെ ഫലഭൂയിഷ്ഠത സ്വാഭാവികമായി നിലനിർത്താൻ കർഷകരെ സഹായിക്കുന്നു. ശാസ്ത്രീയ കൃഷിരീതികൾ അവലംബിക്കുന്നത് വഴി ഉത്പാദനക്ഷമത ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കും. മണ്ണറിഞ്ഞ് വളം പ്രയോഗിക്കുന്ന രീതി കർഷകർക്ക് വലിയ സാമ്പത്തിക ലാഭം ഉണ്ടാക്കുന്നു.

കേരളത്തിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ നാടൻ പച്ചക്കറി ഇനങ്ങളെ കണ്ടെത്തി സംരക്ഷിക്കാനും കൃഷിവകുപ്പ് പ്രത്യേക പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്. നാടൻ പയർ ഇനങ്ങളും, കാന്താരി മുളകും, നാടൻ ചേനയും വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്നത് കാർഷിക ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ വലിയ തോതിൽ സഹായിക്കുന്നു. വിവിധ കാർഷിക വിളകളുടെ ഉത്പാദനത്തിൽ കൈവരിച്ച ഈ മുന്നേറ്റം നാടിന്റെ ആത്മവിശ്വാസം ഇരട്ടിയാക്കി. വിവിധ കാർഷിക വിളകളുടെ ഉത്പാദനത്തിൽ കൈവരിച്ച ഈ മുന്നേറ്റം നാടിന്റെ ആത്മവിശ്വാസം ഇരട്ടിയാക്കി.

ഓണച്ചന്തകളും ന്യായവില സംഭരണവും: കർഷകർക്കും ഉപഭോക്താക്കൾക്കും ഒരുപോലെ ആശ്വാസം

ദി ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ്സ് റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം, ഓരോ ഓണക്കാലത്തും വിപണിയിലെ വിലക്കയറ്റം തടയാൻ കൃഷിവകുപ്പും ഹോർട്ടികോർപ്പും വി.എഫ്.പി.സി.കെയും ചേർന്ന് രണ്ടായിരത്തിലധികം പ്രത്യേക ഓണച്ചന്തകളാണ് സംസ്ഥാനത്ത് തുറക്കുന്നത്. കർഷകരിൽ നിന്ന് പൊതുവിപണിയേക്കാൾ 10 ശതമാനം ഉയർന്ന വില നൽകി പച്ചക്കറികൾ നേരിട്ട് സംഭരിക്കുകയും, ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് 30 ശതമാനം വരെ സബ്‌സിഡി നിരക്കിൽ വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്ന മാതൃകാപരമായ സംവിധാനമാണിത്.

തിരുവനന്തപുരത്തെ കള്ളിക്കാടും പള്ളിച്ചലും, പാലക്കാട്ടെ എലവഞ്ചേരിയും മുതലമടയും പോലുള്ള കാർഷിക പഞ്ചായത്തുകൾ മുൻകൂട്ടി ആസൂത്രണം ചെയ്ത് ഓണവിപണി ലക്ഷ്യമാക്കി പച്ചക്കറി കൃഷി വിജയകരമായി നടപ്പാക്കിയ മാതൃകകൾ ദേശീയ ശ്രദ്ധയാകർഷിച്ചിരുന്നു.

ഇടത്തട്ടുകാരുടെ അന്യായമായ കമ്മീഷൻ ഒഴിവാക്കപ്പെടുന്നതിലൂടെ കർഷകന് തങ്ങളുടെ വിയർപ്പിന് അർഹമായ പ്രതിഫലം ലഭിക്കുകയും സാധാരണക്കാർക്ക് വിലക്കയറ്റത്തിന്റെ ഭാരമില്ലാതെ ഉത്സവങ്ങൾ ആഘോഷിക്കാൻ കഴിയുകയും ചെയ്യുന്നു.

പച്ചക്കറികൾക്ക് തറവില (Minimum Support Price – MSP) പ്രഖ്യാപിച്ച ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ സംസ്ഥാനമായി കേരളം മാറിയത് ചരിത്രപരമായ ഒരു കാൽവെപ്പായിരുന്നു. വിപണിയിൽ വില എത്ര ഇടിഞ്ഞാലും സർക്കാരും ഹോർട്ടികോർപ്പും നിശ്ചയിച്ച തറവില കർഷകന് ഉറപ്പായും ലഭിക്കുന്നു. അഗ്രികൾച്ചറൽ ഇൻഫർമേഷൻ മാനേജ്‌മെന്റ് സിസ്റ്റം (AIMS) പോർട്ടൽ വഴി കർഷകരുടെ അക്കൗണ്ടുകളിലേക്ക് നേരിട്ട് സബ്‌സിഡി തുക എത്തുന്ന ഡയറക്ട് ബെനിഫിറ്റ് ട്രാൻസ്ഫർ (DBT) സംവിധാനം അഴിമതിയും കാലതാമസവും പൂർണ്ണമായി ഇല്ലാതാക്കി.

ഗ്രാമതലങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന സംഭരണ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ കമ്പ്യൂട്ടർ നിയന്ത്രിത ത്രാസുകളും തത്സമയ പണമിടപാട് സംവിധാനങ്ങളും ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. വിളവെടുക്കുന്ന പച്ചക്കറികൾ കർഷകർ ഇവിടെ എത്തിച്ചാൽ മിനിറ്റുകൾക്കകം അവയുടെ തൂക്കവും ഗ്രേഡും നിർണ്ണയിച്ച് പണം അക്കൗണ്ടിലേക്ക് നൽകുന്നു. ഇത് കർഷകർക്ക് വലിയ സാമ്പത്തിക ആത്മവിശ്വാസമാണ് പകരുന്നത്. വിപണിയിലെ കൃത്രിമ വിലക്കയറ്റം തടയാൻ സർക്കാരിന്റെ ഇത്തരം വിപണി ഇടപെടലുകൾ വലിയ പങ്കാണ് വഹിക്കുന്നത്. കർഷകരുടെയും ഉപഭോക്താക്കളുടെയും താല്പര്യങ്ങൾ ഒരുപോലെ സംരക്ഷിക്കാൻ ഇതിലൂടെ സാധിക്കുന്നു.

സ്ത്രീ കൂട്ടായ്മകൾ കാർഷിക രംഗത്ത് നടത്തുന്ന വിപ്ലവം എടുത്തുപറയേണ്ട ഒന്നാണ്. കുടുംബശ്രീയുടെ കീഴിലുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് വനിതാ കർഷക ഗ്രൂപ്പുകൾ തരിശുഭൂമികൾ പാട്ടത്തിനെടുത്ത് പച്ചക്കറി കൃഷി വിജയകരമായി നടത്തുന്നത് കേരളത്തിലെ സ്ത്രീ ശാക്തീകരണത്തിന്റെ മികച്ചൊരു ഉദാഹരണമാണ്. ഉത്സവ സീസണുകളിലെ കരിഞ്ചന്തയും പൂഴ്ത്തിവെപ്പും തടയാൻ ഇത്തരം സംരംഭങ്ങൾ വലിയൊരു തുണയാണ്. ഉത്സവ സീസണുകളിലെ കരിഞ്ചന്തയും പൂഴ്ത്തിവെപ്പും തടയാൻ ഇത്തരം സംരംഭങ്ങൾ വലിയൊരു തുണയാണ്.

കേരളത്തിലെ പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തത: ‘സേഫ് ടു ഈറ്റ്’ വിഷരഹിത കാർഷിക മുന്നേറ്റം

കേരള ഇക്കണോമിക് റിവ്യൂ വിശദീകരിക്കുന്നതുപോലെ, വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പാർട്ടിസിപ്പേറ്ററി ഗ്യാരന്റി സിസ്റ്റം (PGS-India) വഴി ജൈവ പച്ചക്കറികൾക്ക് നൽകുന്ന ഓർഗാനിക് സർട്ടിഫിക്കേഷൻ കേരളത്തിന്റെ വിപണിയിൽ വലിയൊരു വിശ്വാസ്യതയാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്. ‘സേഫ് ടു ഈറ്റ്’ (Safe to Eat) എന്ന ലേബലിൽ വിപണിയിലെത്തുന്ന പച്ചക്കറികൾ കീടനാശിനി അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതാണെന്ന് പരിശോധനാ ലബോറട്ടറികൾ വഴി ഉറപ്പുവരുത്തുന്നു.

കീടനാശിനികൾക്ക് പകരം വേപ്പെണ്ണ എമൽഷൻ, ഫിഷ് അമിനോ ആസിഡ്, ട്രൈക്കോഡെർമ, സ്യൂഡോമോണസ് തുടങ്ങിയ ജൈവ നിയന്ത്രണ ഉപാധികൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഇന്ന് കർഷകർ വിളകൾ സംരക്ഷിക്കുന്നത്. ഇത് മണ്ണിന്റെ ഫലഭൂയിഷ്ഠത കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം മനുഷ്യന്റെ ആരോഗ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

സംസ്ഥാനത്തെ നഗരപ്രദേശങ്ങളിൽ ഗ്രോബാഗ് കൃഷിയും മട്ടുപ്പാവ് കൃഷിയും (Terrace Farming) ജനകീയമായതോടെ ഫ്ലാറ്റുകളിലും വില്ലകളിലും താമസിക്കുന്നവർ പോലും തങ്ങൾക്ക് ആവശ്യമുള്ള പച്ചമുളകും തക്കാളിയും ചീരയും സ്വന്തമായി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ഹരിത വിപ്ലവത്തിന് തുടക്കമായി.

കേരള കാർഷിക സർവ്വകലാശാലയുടെ (KAU) മണ്ണുത്തി, വെള്ളായണി ഗവേഷണ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത ജൈവ കീടനാശിനികളും സൂക്ഷ്മജീവി വളങ്ങളും ഇന്ന് കർഷകർക്ക് സുലഭമായി ലഭ്യമാണ്. മണ്ണിലെ അമ്ലതയും പോഷകക്കുറവും ശാസ്ത്രീയമായി പരിശോധിച്ച് നൽകുന്ന സോയിൽ ഹെൽത്ത് കാർഡുകൾ (Soil Health Cards) അനാവശ്യ വളപ്രയോഗം ഒഴിവാക്കാൻ കർഷകരെ സഹായിക്കുന്നു. ശാസ്ത്രീയ കൃഷിരീതികൾ അവലംബിക്കുന്നത് വഴി ഉത്പാദനക്ഷമത ഗണ്യമായി വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കും. മണ്ണറിഞ്ഞ് വളം പ്രയോഗിക്കുന്ന രീതി കർഷകർക്ക് വലിയ സാമ്പത്തിക ലാഭം ഉണ്ടാക്കുന്നു.

കേരളത്തിലെ കാലാവസ്ഥയ്ക്ക് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ നാടൻ പച്ചക്കറി ഇനങ്ങളെ കണ്ടെത്തി സംരക്ഷിക്കാനും കൃഷിവകുപ്പ് പ്രത്യേക പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്. നാടൻ പയർ ഇനങ്ങളും, കാന്താരി മുളകും, നാടൻ ചേനയും വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ കൃഷി ചെയ്യുന്നത് കാർഷിക ജൈവവൈവിധ്യം സംരക്ഷിക്കാൻ വലിയ തോതിൽ സഹായിക്കുന്നു. വിവിധ കാർഷിക വിളകളുടെ ഉത്പാദനത്തിൽ കൈവരിച്ച ഈ മുന്നേറ്റം നാടിന്റെ ആത്മവിശ്വാസം ഇരട്ടിയാക്കി. വിവിധ കാർഷിക വിളകളുടെ ഉത്പാദനത്തിൽ കൈവരിച്ച ഈ മുന്നേറ്റം നാടിന്റെ ആത്മവിശ്വാസം ഇരട്ടിയാക്കി. വിഷരഹിതമായ നല്ല പച്ചക്കറികൾ കഴിക്കുന്നത് വഴി കുട്ടികളിലും മുതിർന്നവരിലും ജീവിതശൈലീ രോഗങ്ങൾ ഒരു പരിധി വരെ നിയന്ത്രിക്കാൻ സാധിക്കുന്നുണ്ട്. കർഷക കൂട്ടായ്മകളിലൂടെ ഉത്പാദനച്ചെലവ് കുറയ്ക്കാനും വിളകൾക്ക് സ്ഥിരതയുള്ള വിപണി കണ്ടെത്താനും സാധിക്കുന്നു. കർഷക കൂട്ടായ്മകളിലൂടെ ഉത്പാദനച്ചെലവ് കുറയ്ക്കാനും വിളകൾക്ക് സ്ഥിരതയുള്ള വിപണി കണ്ടെത്താനും സാധിക്കുന്നു.

വീടുകളിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ജൈവമാലിന്യങ്ങൾ സംസ്കരിച്ച് മികച്ച വളമാക്കി മാറ്റുന്ന വെർമി കമ്പോസ്റ്റ് (Vermicompost) യൂണിറ്റുകളും ബയോഗ്യാസ് പ്ലാന്റുകളും തദ്ദേശ സ്ഥാപനങ്ങൾ വഴി സബ്‌സിഡിയോടെ വിതരണം ചെയ്യുന്നുണ്ട്. ഓരോ വീടും ഒരു മാലിന്യ സംസ്കരണ കേന്ദ്രവും പച്ചക്കറി ഉത്പാദന കേന്ദ്രവുമായി മാറുന്ന മനോഹരമായ കാഴ്ചയാണ് ഇന്ന് കേരളത്തിലെ ഗ്രാമങ്ങളിലും നഗരങ്ങളിലും കാണാൻ സാധിക്കുന്നത്. വിഷരഹിതമായ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നതിലൂടെ ആരോഗ്യകരമായ ഒരു സമൂഹത്തെ വാർത്തെടുക്കാൻ നമുക്ക് സാധിക്കും. ഇത് വരുംതലമുറയ്ക്കുള്ള ഏറ്റവും വലിയ കരുതൽ കൂടിയാണ്.

സ്കൂളുകളിലെയും കോളേജുകളിലെയും എൻ.എസ്.എസ് (NSS), എൻ.സി.സി യൂണിറ്റുകൾ വഴി പച്ചക്കറി കൃഷി പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത് വിദ്യാർത്ഥികളിൽ പ്രകൃതിസ്നേഹം വളർത്താൻ സഹായിക്കുന്നു. കുട്ടികൾ സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് നട്ടുനനച്ചുണ്ടാക്കുന്ന പച്ചക്കറികൾ വിളവെടുക്കുമ്പോൾ അവർ അനുഭവിക്കുന്ന സന്തോഷം വാക്കുകൾക്ക് അതീതമാണ്. ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യമാണ് ഏതൊരു നാടിന്റെയും ഏറ്റവും വലിയ സമ്പത്ത് എന്ന് ഇത് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. ജനങ്ങളുടെ ആരോഗ്യമാണ് ഏതൊരു നാടിന്റെയും ഏറ്റവും വലിയ സമ്പത്ത് എന്ന് ഇത് ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികളും വിപണിയിലെ പ്രായോഗിക പ്രതിസന്ധികളും

ശ്രദ്ധേയമായ നേട്ടങ്ങൾ കൈവരിക്കുമ്പോഴും കേരളത്തിലെ പച്ചക്കറി കൃഷി ചില ഗൗരവമേറിയ വെല്ലുവിളികൾ നേരിടുന്നുണ്ട്:

• കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും അപ്രതീക്ഷിത മഴയും: വിളവെടുപ്പ് സമയത്തുണ്ടാകുന്ന അപ്രതീക്ഷിതമായ കനത്ത വേനൽമഴയും പ്രളയങ്ങളും വലിയ തോതിൽ കൃഷിനാശം ഉണ്ടാക്കുന്നു. പോളിഹൗസുകളും മഴമറകളും (Rain Shelters) വ്യാപിപ്പിച്ച് ഇതിനെ പ്രതിരോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
• സംഭരണ-കോൾഡ് ചെയിൻ സൗകര്യങ്ങളുടെ കുറവ്: തക്കാളി, വെണ്ട തുടങ്ങിയ പച്ചക്കറികൾ സീസണിൽ ഒരുമിച്ച് വിളവെത്തുമ്പോൾ വിപണിയിൽ വിലയിടിയുകയും കർഷകർക്ക് നഷ്ടം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ബ്ലോക്ക് തലത്തിൽ ശീതീകരണ സംഭരണശാലകൾ (Cold Storage Units) അടിയന്തരമായി നിർമ്മിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
• വന്യജീവി ശല്യം: മലയോര മേഖലകളിൽ കാട്ടുപന്നികളും കുരങ്ങുകളും മ്ലാpermission-ലൂടെ കൃഷി നശിപ്പിക്കുന്നത് കർഷകരെ വലിയ തോതിൽ നിരാശരാക്കുന്നു. സൗരോർജ്ജ വേലികളും ബയോ-ഫെൻസിംഗും കൂടുതൽ സബ്‌സിഡിയോടെ ലഭ്യമാക്കണം.

കൂലിപ്പണിക്കാരുടെ കുറവും ഉയർന്ന കൂലിയും പരിഹരിക്കുന്നതിനായി കൃഷിഭവനുകൾ രൂപീകരിച്ച ‘കാർഷിക കർമ്മസേന’ (Karshika Karma Sena) കർഷകർക്ക് വലിയൊരു ആശ്വാസമാണ്. ആധുനിക ഞാറുനടീൽ യന്ത്രങ്ങളും പവർ ടില്ലറുകളും കളപറിക്കൽ മെഷീനുകളും തുച്ഛമായ വാടകയ്ക്ക് കൃഷിയിടങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ ഇവർക്ക് സാധിക്കുന്നു. തൊഴിലുറപ്പ് പദ്ധതിയെ കാർഷിക മേഖലയുമായി സംയോജിപ്പിച്ചത് ഉത്പാദനച്ചെലവ് വലിയ തോതിൽ കുറയ്ക്കാൻ ഇടയാക്കി.

പ്രകൃതിക്ഷോഭങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന വിളനാശത്തിന് കർഷകർക്ക് വേഗത്തിൽ നഷ്ടപരിഹാരം ലഭ്യമാക്കാൻ സമഗ്ര വിള ഇൻഷുറൻസ് പദ്ധതികൾ കൃഷിവകുപ്പ് കാര്യക്ഷമമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മൊബൈൽ ആപ്പുകൾ വഴി വിളനാശത്തിന്റെ ഫോട്ടോകൾ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്താൽ ഇൻഷുറൻസ് തുക ദിവസങ്ങൾക്കകം കർഷകന് ലഭ്യമാകുന്ന രീതി വലിയ ആശ്വാസമാണ്. ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യകൾ ഫലപ്രദമായി പ്രയോജനപ്പെടുത്തി ഈ പ്രതിസന്ധികളെല്ലാം തരണം ചെയ്യാൻ സാധിക്കും. കർഷകർക്ക് കൂടുതൽ പിന്തുണ നൽകാൻ സർക്കാർ സംവിധാനങ്ങൾ എപ്പോഴും സന്നദ്ധമായിരിക്കണം. കർഷകരുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് യഥാസമയം പരിഹാരം കാണാൻ അധികൃതർ ശ്രദ്ധിക്കണം. കർഷകരുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് യഥാസമയം പരിഹാരം കാണാൻ അധികൃതർ ശ്രദ്ധിക്കണം.

ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും ഉണ്ടാകുന്ന സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങൾ

പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തത കൈവരിക്കുന്നത് കേരളത്തിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലും ഗ്രാമീണ ജീവിതത്തിലും വലിയ മാറ്റങ്ങളാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്:

• സാമ്പത്തിക ചോർച്ച തടയൽ: പച്ചക്കറി വാങ്ങുന്നതിനായി അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് ഒഴുകിപ്പോയിരുന്ന കോടിക്കണക്കിന് രൂപ നാട്ടിലെ കർഷകരുടെ കൈകളിൽ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നു. ഇത് ഗ്രാമീണ വിപണികളെ ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നു.
• മൂല്യവർദ്ധിത ഉത്പന്ന നിർമ്മാണം: മിച്ചം വരുന്ന പച്ചക്കറികൾ ഉണക്കിപ്പൊടിച്ചും, അച്ചാറുകൾ, സോസുകൾ, ഡ്രൈഡ് വെജിറ്റബിൾസ് എന്നിവയാക്കി മാറ്റി വിപണിയിലെത്തിക്കുന്ന അഗ്രോ-പ്രോസസ്സിംഗ് യൂണിറ്റുകൾ കേരളത്തിൽ തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
• ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ മാതൃക: കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനമോ അതിർത്തി അടച്ചിടലുകളോ ഉണ്ടായാൽ പോലും സംസ്ഥാനത്ത് പട്ടിണിയില്ലാതെ ജനങ്ങൾക്ക് ഭക്ഷണം ലഭ്യമാക്കാൻ പ്രാദേശിക ഉത്പാദനം വഴി സാധിക്കുന്നു.

വി.എഫ്.പി.സി.കെയുടെ കീഴിലുള്ള ഫാർമർ പ്രൊഡ്യൂസർ കമ്പനികൾ (FPOs) വഴി സംഭരിക്കുന്ന ജൈവ പച്ചക്കറികൾ കൊച്ചി, തിരുവനന്തപുരം വിമാനത്താവളങ്ങൾ വഴി ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് വിമാനമാർഗ്ഗം കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നുണ്ട്. സ്വന്തം നാടിന്റെ തനത് രുചിയുള്ള വിഷരഹിത പച്ചക്കറികൾ കഴിക്കാൻ പ്രവാസി മലയാളികൾ ഇരട്ടി വില നൽകാനും തയ്യാറാണ്. ഇത് കേരളത്തിലെ കർഷക കുടുംബങ്ങൾക്ക് മികച്ച വിദേശ വരുമാനം ഉറപ്പാക്കുന്നു.

സംസ്ഥാനത്തെ പൊതുവിദ്യാലയങ്ങളിലെ ഉച്ചഭക്ഷണ പദ്ധതിയിലേക്ക് ആവശ്യമായ പച്ചക്കറികൾ സ്കൂളുകളിൽ തന്നെ കുട്ടികൾ നട്ടുപിടിപ്പിക്കുന്ന പോഷകത്തോട്ടങ്ങളിൽ (Nutrition Gardens) നിന്നാണ് ശേഖരിക്കുന്നത്. കൃഷിയുടെ മഹത്വം കുട്ടികൾ ചെറുപ്പത്തിലേ പഠിക്കുന്നതിനൊപ്പം പോഷകഗുണമുള്ള ഭക്ഷണം കഴിക്കാൻ ഇത് അവരെ സഹായിക്കുന്നു. കാർഷിക മേഖലയിലെ ഈ ഉണർവ്വ് കേരളത്തിന്റെ ഗ്രാമീണ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ കൂടുതൽ സുരക്ഷിതവും സുസ്ഥിരവുമാക്കുന്നു. യുവാക്കൾ കാർഷിക രംഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്നത് വലിയൊരു പ്രതീക്ഷയാണ്. ഗ്രാമീണ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ പണലഭ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഇത്തരം പദ്ധതികൾ കാരണമാകുന്നുണ്ട്. ഗ്രാമീണ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ പണലഭ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഇത്തരം പദ്ധതികൾ കാരണമാകുന്നുണ്ട്.

സുസ്ഥിര പച്ചക്കറി വികസനത്തിനായുള്ള നയപരമായ നിർദ്ദേശങ്ങൾ

കേരളത്തെ നൂറു ശതമാനം പച്ചക്കറി സ്വയംപര്യാപ്തതയുള്ള സംസ്ഥാനമാക്കി മാറ്റാൻ താഴെപ്പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ സർക്കാർ നടപ്പിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്:

• താങ്ങുവില പദ്ധതി കാര്യക്ഷമമാക്കൽ: പച്ചക്കറികൾക്ക് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുള്ള അടിസ്ഥാന താങ്ങുവില (Base Price Scheme) കുടിശ്ശികയില്ലാതെ കർഷകരുടെ അക്കൗണ്ടുകളിൽ യഥാസമയം എത്തിക്കുക.
• ഹൈടെക് ഫാമിംഗ് പ്രോത്സാഹനം: ഡ്രിപ്പ് ഇറിഗേഷനും പ്രിസിഷൻ ഫാമിംഗും (Precision Farming) നടപ്പിലാക്കാൻ ചെറുകിട കർഷകർക്ക് 90 ശതമാനം സബ്‌സിഡി അനുവദിക്കുക.
• കാർഷിക ഡിജിറ്റൽ മാർക്കറ്റിംഗ് ആപ്പുകൾ: കർഷകർക്ക് തങ്ങളുടെ വിളകൾ ഇടനിലക്കാരില്ലാതെ ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് നേരിട്ട് വിൽക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന മൊബൈൽ ആപ്ലിക്കേഷനുകൾ കൃഷിഭവനുകൾ വഴി വികസിപ്പിക്കുക.
• സോളാർ ഡ്രയർ സബ്‌സിഡി: അധികമായി വരുന്ന പച്ചക്കറികൾ കേടുകൂടാതെ ഉണക്കി സൂക്ഷിക്കാൻ കർഷക കൂട്ടായ്മകൾക്ക് സോളാർ ഡ്രയറുകൾ സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്യുക.
• സോളാർ ഡ്രയർ സബ്‌സിഡി: അധികമായി വരുന്ന പച്ചക്കറികൾ കേടുകൂടാതെ ഉണക്കി സൂക്ഷിക്കാൻ കർഷക കൂട്ടായ്മകൾക്ക് സോളാർ ഡ്രയറുകൾ സൗജന്യമായി വിതരണം ചെയ്യുക.
• സ്കൂൾ-കോളേജ് വെജിറ്റബിൾ ഗാർഡനുകൾ: എല്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലും നിർബന്ധിത പച്ചക്കറിത്തോട്ടങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ച് കുട്ടികളിൽ കൃഷിയോടുള്ള ആഭിമുഖ്യം ചെറുപ്പത്തിലേ വളർത്തിയെടുക്കുക.

ഉപസംഹാരം

ഭക്ഷണം മരുന്നാകുന്ന ഒരു സംസ്കാരത്തിലേക്ക് മലയാളി തിരികെ നടക്കാൻ തുടങ്ങിയതിന്റെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ തെളിവാണ് പച്ചക്കറി കൃഷിയിലെ ഈ പുത്തനുണർവ്വ്. സ്വന്തം ഭൂമിയോടും പ്രകൃതിയോടും പുലർത്തുന്ന ഈ സ്നേഹം നമ്മുടെ നാടിനെ കൂടുതൽ ആരോഗ്യപൂർണ്ണവും സ്വാശ്രയത്വമുള്ളതുമാക്കി മാറ്റും. വി.എഫ്.പി.സി.കെയും കൃഷിവകുപ്പും കർഷകരും ഒത്തുചേർന്ന് നടത്തുന്ന ഈ ഹരിത വിപ്ലവം നാളത്തെ തലമുറകൾക്ക് പകർന്നുനൽകുന്നത് ആരോഗ്യവും ആത്മവിശ്വാസവുമാണ്. സ്വന്തം അന്നം സ്വയം വിളയിക്കുന്നതിനേക്കാൾ വലിയൊരു രാഷ്ട്രസ്നേഹമില്ലെന്ന് തെളിയിക്കുകയാണ് കേരളത്തിലെ കർഷകർ. നമ്മുടെ നാടിന്റെ സുരക്ഷിതമായ ഭാവിക്കായി ഈ കാർഷിക വിപ്ലവം കൂടുതൽ ശക്തിയോടെ മുന്നോട്ടുപോകണം. സ്വന്തം മണ്ണിൽ വിത്ത് പാകി അന്നം കൊയ്യുന്ന കർഷകന്റെ വിയർപ്പിലാണ് നാടിന്റെ യഥാർത്ഥ ഐശ്വര്യം കുടികൊള്ളുന്നത്. ഹരിത കേരളത്തിന്റെ സ്വപ്നങ്ങളിലേക്ക് പുതിയൊരു വെളിച്ചം പകരാൻ ഈ പച്ചക്കറി വിപ്ലവത്തിന് തീർച്ചയായും സാധിക്കും. ഈ മഹത്തായ ഉദ്യമത്തിന് എല്ലാവിധ പിന്തുണയും നൽകാൻ സമൂഹം ഒന്നടങ്കം മുന്നോട്ടുവരണം. ഇത് നാടിന്റെ നന്മയ്ക്കായുള്ള വലിയൊരു ചുവടുവെപ്പാണ്. ഹരിതകേരളം എന്ന സ്വപ്നം സാക്ഷാത്കരിക്കാൻ ഇത്തരം വിപ്ലവകരമായ പദ്ധതികൾക്ക് തീർച്ചയായും സാധിക്കും. പ്രകൃതിയും മനുഷ്യനും ഒന്നിക്കുന്ന ഈ ഹരിത മുന്നേറ്റം നാടിന്റെ അഭിമാനമായി എന്നും നിലനിൽക്കും. ഈ പച്ചക്കറി വിപ്ലവം നാടിന്റെ ഭാവിക്ക് കൂടുതൽ ശോഭ നൽകും. കൃഷിയെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഒരു നല്ല നാളെ പടുത്തുയർത്താൻ നമുക്ക് ഒരുമിച്ച് കൈകോർക്കാം. ഇത് കേരളത്തിന്റെ വലിയ വിജയമാണ്. മണ്ണും മനസ്സും ഒന്നാകുന്ന ഈ കാർഷിക മുന്നേറ്റം കൂടുതൽ ഉയരങ്ങളിലേക്ക് കുതിക്കട്ടെ. നാടിന്റെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ കർഷകർ നടത്തുന്ന ഈ പോരാട്ടം എന്നും സ്മരിക്കപ്പെടും. ഇത് സമൂഹത്തിന് വലിയൊരു മുതൽക്കൂട്ടാണ്. ഇത് നാടിന് വലിയ നേട്ടമാണ്. കർഷകരുടെ അധ്വാനത്തിന് അർഹമായ ആദരവ് നൽകാൻ സമൂഹം തയ്യാറാകണം. ഈ പച്ചക്കറി വിപ്ലവം നാടിന്റെ ഭാവിക്ക് കൂടുതൽ ശോഭ നൽകും. കൃഷിയെ സ്നേഹിക്കുന്ന ഒരു നല്ല നാളെ പടുത്തുയർത്താൻ നമുക്ക് ഒരുമിച്ച് കൈകോർക്കാം. ഇത് കേരളത്തിന്റെ വലിയ വിജയമാണ്. മണ്ണും മനസ്സും ഒന്നാകുന്ന ഈ കാർഷിക മുന്നേറ്റം കൂടുതൽ ഉയരങ്ങളിലേക്ക് കുതിക്കട്ടെ. നാടിന്റെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ കർഷകർ നടത്തുന്ന ഈ പോരാട്ടം എന്നും സ്മരിക്കപ്പെടും. ഇത് സമൂഹത്തിന് വലിയൊരു മുതൽക്കൂട്ടാണ്. ഇത് നാടിന് വലിയ നേട്ടമാണ്. കർഷകരുടെ അധ്വാനത്തിന് അർഹമായ ആദരവ് നൽകാൻ സമൂഹം തയ്യാറാകണം.

സ്രോതസ്സുകൾ

• How Can Kerala Double Its Vegetable Production: State Planning Board Study — Kerala State Planning Board Official Report
• Ahead of Onam, integrated farming works wonders for Kerala: Targeting 100% vegetable self-sufficiency — The New Indian Express
• Kerala’s Green Leap: A Decade of Agricultural Transformation and VFPCK Initiatives — Deshabhimani Agriculture Special
• Crop wise Analysis: Horticultural Development and PGS Organic Certification by VFPCK — Kerala Economic Review