കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ പോരാട്ടം: യോദ്ധാവും വിമുക്തി മിഷനും

ഉള്ളടക്കം

1. കഞ്ചാവിൽ നിന്ന് രാസലഹരിയിലേക്ക്: കാമ്പസുകളിലെ നിശബ്ദ വിപത്ത്
2. ‘യോദ്ധാവ്’ ആപ്പും വാട്‌സ്ആപ്പ് ഹെൽപ്പ്‌ലൈനും: സിറ്റിസൺ ഇന്റലിജൻസ് മാതൃക
3. ഡാൻസാഫിന്റെ (DANSAF) മിന്നൽ പരിശോധനകളും അന്തർസംസ്ഥാന കാർട്ടലുകളും
4. ‘വിമുക്തി’ മിഷൻ: ചികിത്സയും കൗൺസിലിംഗും സമന്വയിക്കുന്ന സർക്കാർ മാതൃക
5. കാമ്പസ് തല ജാഗ്രതാ സമിതികളും പിടിഎ പ്രതിരോധവും
6. പുനരധിവാസത്തിലെ വെല്ലുവിളികളും സാമൂഹിക സ്റ്റിഗ്മയും
7. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും മുന്നിലുള്ള മാതൃകകളും നയപരമായ ശുപാർശകളും
ഉപസംഹാരം
സ്രോതസ്സുകൾ

സാമൂഹിക പുരോഗതിയിലും സാക്ഷരതയിലും പൊതുജനാരോഗ്യ സൂചികകളിലും രാജ്യാന്തര പ്രശംസ പിടിച്ചുപറ്റിയ കേരളം, സമീപകാലത്ത് ഏറ്റവും വലിയ ആഭ്യന്തര വെല്ലുവിളിയായി നേരിടുന്നത് കൗമാര-യുവതലമുറയെ ലക്ഷ്യമിട്ട് പടരുന്ന സിന്തറ്റിക് രാസലഹരികളുടെ വിനാശകരമായ വ്യാപനത്തെയാണ്. ഈ വിപത്തിനെതിരെയുള്ള സർഗ്ഗാത്മകവും നിയമപരവുമായ പ്രതിരോധമെന്ന നിലയിൽ കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ പോരാട്ടം (Kerala’s Anti-Drug Fight) ഒരു ജനകീയ യുദ്ധമായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. പാരമ്പര്യമായി കണ്ടുവന്നിരുന്ന കഞ്ചാവിനും മദ്യത്തിനും ഉപരിയായി എം.ഡി.എം.എ (MDMA), മെത്താംഫെറ്റാമൈൻ (Methamphetamine), എൽ.എസ്.ഡി സ്റ്റാമ്പുകൾ (LSD Stamps) തുടങ്ങിയ രാസലഹരികൾ സ്കൂൾ-കോളേജ് കാമ്പസുകളിലേക്ക് നുഴഞ്ഞുകയറുന്നത് കേരളീയ കുടുംബങ്ങളിൽ കടുത്ത ആശങ്കയാണ് സൃഷ്ടിക്കുന്നത്. ലഹരിമാഫിയയുടെ പുതിയ തന്ത്രങ്ങളെ നേരിടാൻ പോലീസും എക്സൈസും വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളും പൊതുസമൂഹവും ഒരുമിച്ച് കൈകോർക്കേണ്ട അടിയന്തര സാഹചര്യമാണ് സംസ്ഥാനത്ത് നിലനിൽക്കുന്നത്.

ലഹരി വ്യാപനത്തിന്റെ ഭീകരത തിരിച്ചറിഞ്ഞ് സംസ്ഥാന ആഭ്യന്തര വകുപ്പും കേരള പോലീസും ചേർന്ന് നടപ്പിലാക്കിയ ‘യോദ്ധാവ്’ (Yoddhav) പദ്ധതിയും, വിവരങ്ങൾ രഹസ്യമായി കൈമാറാൻ സജ്ജമാക്കിയ സമർപ്പിത വാട്‌സ്ആപ്പ് ഹെൽപ്പ്‌ലൈനും ഇതിനകം തന്നെ ജനകീയ ശ്രദ്ധ നേടിക്കഴിഞ്ഞു. ഇതിനൊപ്പം സംസ്ഥാന എക്സൈസ് വകുപ്പിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ‘വിമുക്തി മിഷൻ’ (Vimukthi Mission) കേവലം നിയമനടപടികളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങാതെ, ലഹരിക്ക് അടിമപ്പെട്ടവരെ ശാസ്ത്രീയ ചികിത്സയിലൂടെയും കൗൺസിലിംഗിലൂടെയും ജീവിതത്തിലേക്ക് തിരിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന സമഗ്രമായ അതിജീവന മാതൃകയ്ക്ക് രൂപം നൽകിയിരിക്കുന്നു. ക്രിമിനൽ കേസുകൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യുന്നതിനൊപ്പം മാനസികാരോഗ്യ പുനരധിവാസം ഒരു അവകാശമായി കണ്ട് സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ ജില്ലാ ആശുപത്രികളിലും സൗജന്യ ഡി-അഡിക്ഷൻ സെന്ററുകൾ (De-Addiction Centres) തുറന്നു പ്രവർത്തിക്കുന്നത് കേരളത്തിന്റെ സവിശേഷമായൊരു സാമൂഹിക ഇടപെടലാണ്.

എന്നാൽ ബംഗളൂരു, ഗോവ, ഹൈദരാബാദ്, ഡൽഹി തുടങ്ങിയ വൻ നഗരങ്ങളിൽ നിന്ന് കേരളത്തിലേക്ക് രാസലഹരി ഒഴുകിയെത്തുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ സപ്ലൈ ശൃംഖലകളും, ഡാർക്ക്‌വെബും (Darknet) എൻക്രിപ്റ്റഡ് മെസ്സേജിംഗ് ആപ്പുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള വിതരണവും അന്വേഷണ ഏജൻസികൾക്ക് വലിയ വെല്ലുവിളി ഉയർത്തുന്നുണ്ട്. ഭീമമായ സാമ്പത്തിക ലാഭം കൊയ്യാനായി സ്വന്തം സഹപാഠികളെയും സുഹൃത്തുക്കളെയും കാരിയർമാരാക്കി മാറ്റുന്ന അപകടകരമായ പ്രവണതയും കാമ്പസുകളിൽ ശക്തിപ്പെടുകയാണ്. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിൽ, പോലീസിന്റെ എൻഫോഴ്‌സ്‌മെന്റ് നടപടികളും വിമുക്തി മിഷന്റെ പുനരധിവാസ പദ്ധതികളും സ്കൂൾ ജാഗ്രതാ സമിതികളുടെ പങ്കും സമഗ്രമായി പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

1. കഞ്ചാവിൽ നിന്ന് രാസലഹരിയിലേക്ക്: കാമ്പസുകളിലെ നിശബ്ദ വിപത്ത്

കേരളത്തിലെ ലഹരി ഉപഭോഗ ചരിത്രത്തിൽ കഴിഞ്ഞ അഞ്ചുവർഷത്തിനിടെ സംഭവിച്ച ഏറ്റവും അപകടകരമായ മാറ്റം പ്രകൃതിദത്ത ലഹരികളിൽ നിന്ന് ലാബുകളിൽ കൃത്രിമമായി നിർമ്മിക്കുന്ന സിന്തറ്റിക് രാസലഹരികളിലേക്കുള്ള (Synthetic Chemical Drugs) ചുവടുമാറ്റമാണ്. മുൻപ് ട്രെയിനുകളിലും അന്തർസംസ്ഥാന ബസുകളിലും വലിയ ചാക്കുകളിലും ബാഗുകളിലുമായി കഞ്ചാവ് കടത്തിക്കൊണ്ടുവന്നിരുന്ന മാഫിയകൾ, ഇന്ന് പോക്കറ്റിലും വസ്ത്രങ്ങളുടെ മടക്കുകളിലും എളുപ്പത്തിൽ ഒളിപ്പിക്കാവുന്ന ഏതാനും ഗ്രാം എം.ഡി.എം.എ ക്രിസ്റ്റലുകളിലേക്കും എൽ.എസ്.ഡി ബ്ലോട്ടർ പേപ്പറുകളിലേക്കും മാറി. മണമില്ലാത്തതും വലിപ്പക്കുറവുള്ളതുമായ ഇത്തരം രാസലഹരികൾ സ്കൂൾ യൂണിഫോമിലും പുസ്തകങ്ങൾക്കിടയിലും അതിവിദഗ്ദ്ധമായി ഒളിപ്പിച്ചു കടത്താൻ വിദ്യാർത്ഥികളെത്തന്നെ കരുവാക്കുന്നു.

ദി ഹിന്ദു (The Hindu Kochi Reports) പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ക്രൈം വിശകലനത്തിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നത് അനുസരിച്ച്, കൊച്ചി, കോഴിക്കോട്, തിരുവനന്തപുരം തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളിൽ പിടികൂടുന്ന ലഹരിമരുന്നുകളിൽ ഭൂരിഭാഗവും സിന്തറ്റിക് വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ടവയാണ്. എം.ഡി.എം.എ, മെഫെഡ്രോൺ (Mephedrone), കെറ്റാമൈൻ (Ketamine) എന്നിവ അതിവേഗം തലച്ചോറിലെ സെറോടോണിൻ (Serotonin), ഡോപമൈൻ (Dopamine) തുടങ്ങിയ ന്യൂറോട്രാൻസ്മിറ്ററുകളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ പൂർണ്ണമായി തകിടംമറിക്കുന്നു. ഇത് കേവലം ഒന്നോ രണ്ടോ ഉപയോഗങ്ങൾ കൊണ്ട് തന്നെ കുട്ടികളെ കടുത്ത ശാരീരിക-മാനസിക അടിമത്തത്തിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്നു.

സാമ്പത്തികമായി നോക്കിയാൽ, കഞ്ചാവിനേക്കാൾ പത്തിരട്ടിയിലേറെ ലാഭമാണ് സിന്തറ്റിക് ലഹരികൾ മാഫിയകൾക്ക് നൽകുന്നത്. ബംഗളൂരുവിൽ നിന്നോ ഗോവയിൽ നിന്നോ ഒരു ഗ്രാം എം.ഡി.എം.എ 1,000 മുതൽ 1,500 രൂപയ്ക്ക് വാങ്ങുന്ന ഇടനിലക്കാർ, കേരളത്തിലെ കാമ്പസുകളിൽ എത്തിക്കുമ്പോൾ അത് ചെറു പാക്കറ്റുകളാക്കി (Pouch / Zip-lock bags) 3,000 മുതൽ 5,000 രൂപ വരെ നിരക്കിലാണ് വിൽക്കുന്നത്. ഈ വൻ ലാഭം പണത്തോടുള്ള ആർത്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുകയും വിദ്യാർത്ഥികളെ പെട്ടെന്ന് പണക്കാരാകാനുള്ള കുറുക്കുവഴിയെന്ന നിലയിൽ ഈ മാഫിയയിലേക്ക് ആകർഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ക്രിപ്റ്റോകറൻസികൾ വഴിയും യു.പി.ഐ (UPI) ട്രാൻസ്ഫറുകൾ വഴിയും സുരക്ഷിതമായി ഇടപാടുകൾ നടത്താമെന്ന ധാരണയും ഇതിന് ആക്കം കൂട്ടുന്നു.

ലഹരി ലഭിക്കാതിരിക്കുമ്പോൾ അനിയന്ത്രിതമായ അക്രമവാസന, കടുത്ത വിഷാദം, ഭയം, പെട്ടെന്നുള്ള സ്വഭാവ വ്യതിയാനങ്ങൾ, ആത്മഹത്യാ പ്രവണത, അകാരണമായ സംശയം എന്നിവ കുട്ടികളിൽ പ്രകടമാകുന്നു. ട്യൂഷൻ സെന്ററുകൾ, പ്രൊഫഷണൽ കോളേജ് ഹോസ്റ്റലുകൾ, വാടക ക്വാർട്ടേഴ്സുകൾ എന്നിവ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ആദ്യഘട്ടത്തിൽ സൗജന്യമായി പാർട്ടികളിലും ടൂറുകളിലും ലഹരി നൽകി കുട്ടികളെ ശീലിപ്പിക്കുന്നു. പിന്നീട് അടിമകളാകുന്ന കുട്ടികൾക്ക് ലഹരി വാങ്ങാൻ പണമില്ലാതെ വരുമ്പോൾ, സ്വന്തം വീട്ടിലെ സ്വർണ്ണാഭരണങ്ങളും പണവും മോഷ്ടിക്കാൻ അവർ നിർബന്ധിതരാകുന്നു. തുടർന്ന് ലഹരി സൗജന്യമായി ലഭിക്കുന്നതിനായി സഹപാഠികൾക്ക് ലഹരി എത്തിച്ചുനൽകുന്ന പെഡ്‌ലർമാരായി (Drug Peddlers) ഇവർ മാറുന്ന അതിദാരുണമായ സാഹചര്യമാണ് കേരളത്തിൽ കണ്ടുവരുന്നത്.

2. ‘യോദ്ധാവ്’ ആപ്പും വാട്‌സ്ആപ്പ് ഹെൽപ്പ്‌ലൈനും: സിറ്റിസൺ ഇന്റലിജൻസ് മാതൃക

ലഹരിമാഫിയയുടെ അതിരഹസ്യമായ നീക്കങ്ങളെ പരമ്പരാഗത പോലീസ് ഇൻഫോർമർമാർ വഴി മാത്രം കണ്ടെത്താനാവില്ലെന്ന തിരിച്ചറിവിലാണ് കേരള പോലീസ് യോദ്ധാവ് (Yoddhav Project) എന്ന ജനകീയ പങ്കാളിത്ത പദ്ധതിക്ക് രൂപം നൽകിയത്. ലഹരി വിൽക്കുന്നവരെക്കുറിച്ചോ ഉപയോഗിക്കുന്നവരെക്കുറിച്ചോ ഉള്ള വിവരങ്ങൾ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് തങ്ങളുടെ വ്യക്തിത്വം പൂർണ്ണമായും മറച്ചുവെച്ചുകൊണ്ട് (100% Anonymous Citizen Intelligence) പോലീസിന് കൈമാറാൻ കഴിയുന്ന ഒരു ഹൈടെക് ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനമാണിത്.

ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ (Times of India) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, യോദ്ധാവ് പദ്ധതിക്ക് കീഴിൽ ആരംഭിച്ച പ്രത്യേക വാട്‌സ്ആപ്പ് നമ്പറിലൂടെയും (WhatsApp Helpline 9995966666) മൊബൈൽ ആപ്പിലൂടെയും ലഭിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ നേരിട്ട് എ.ഡി.ജി.പി റാങ്കിലുള്ള ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ മേൽനോട്ടത്തിലുള്ള പ്രത്യേക രഹസ്യ സെല്ലിലാണ് പരിശോധിക്കുന്നത്. സന്ദേശം അയക്കുന്ന ആളുടെ ഫോൺ നമ്പറോ ലൊക്കേഷൻ വിവരങ്ങളോ ഒരു കാരണവശാലും പുറത്തുവിടുകയോ ലോക്കൽ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളിലേക്ക് കൈമാറുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. ഇത് സാധാരണക്കാരായ ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ പോലീസിനോടുള്ള വിശ്വാസ്യത വർദ്ധിപ്പിച്ചു.

ഈ രഹസ്യ സ്വഭാവം പൊതുജനങ്ങളിലും രക്ഷിതാക്കളിലും അധ്യാപകരിലും വലിയ ആത്മവിശ്വാസമാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്. അയൽപക്കങ്ങളിലോ സ്കൂൾ പരിസരങ്ങളിലോ രാത്രികാലങ്ങളിൽ നടക്കുന്ന അസ്വാഭാവിക ലഹരി ഇടപാടുകൾ ആളുകൾ ഭയമില്ലാതെ യോദ്ധാവ് സംവിധാനത്തിലൂടെ ഫോട്ടോയും ലൊക്കേഷനും സഹിതം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാൻ തുടങ്ങി. കൊച്ചി സൈബർഡോമിന്റെയും (Kochi Cyberdome) ആധുനിക ഡാറ്റാ അനലിറ്റിക്സ് ടൂളുകളുടെയും സഹായത്തോടെ ഈ വിവരങ്ങൾ ക്രോഡീകരിച്ച് മിന്നൽ പരിശോധനകൾ നടത്തുന്നതിലൂടെ നൂറുകണക്കിന് വൻകിട ലഹരി ഇടപാടുകളാണ് ചുരുങ്ങിയ മാസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തകർക്കപ്പെട്ടത്. കൂടാതെ, സ്കൂളുകളിൽ തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അധ്യാപകർക്കും സ്റ്റുഡന്റ് പോലീസ് കേഡറ്റുകൾക്കും പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകി ‘യോദ്ധാക്കൾ’ എന്ന പേരിൽ ആന്റി-ഡ്രഗ് ആംബാസഡർമാരായി നിയമിക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.

3. ഡാൻസാഫിന്റെ (DANSAF) മിന്നൽ പരിശോധനകളും അന്തർസംസ്ഥാന കാർട്ടലുകളും

കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ പോരാട്ടത്തിന്റെ ഏറ്റവും കാര്യക്ഷമമായ സായുധ പ്രവർത്തന വിഭാഗമാണ് ജില്ലാ ആന്റി-നാർക്കോട്ടിക് സ്പെഷ്യൽ ആക്ഷൻ ഫോഴ്സ് അഥവാ ഡാൻസാഫ് (District Anti-Narcotics Special Action Force – DANSAF). ഓരോ ജില്ലയിലും അതീവ രഹസ്യമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രത്യേക പോലീസ് സംഘമാണിത്. അതിവേഗ വാഹന പരിശോധനകൾ, റെയ്ഡുകൾ, രഹസ്യ നിരീക്ഷണങ്ങൾ എന്നിവ നടത്തുന്നതിന് പ്രത്യേക പരിശീലനം ലഭിച്ച ഉദ്യോഗസ്ഥരാണ് ഇതിലുള്ളത്.

ദി ഹിന്ദു (The Hindu Kozhikode Reports) 2026 ഏപ്രിലിൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതനുസരിച്ച്, കോഴിക്കോട് മുക്കത്ത് വെച്ച് 2.8 കിലോഗ്രാം ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള എം.ഡി.എം.എ പിടികൂടിയത് ഡാൻസാഫിന്റെ മാസങ്ങൾ നീണ്ട ആസൂത്രിത നിരീക്ഷണത്തിന്റെ ഫലമായിരുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിൽ കോടിക്കണക്കിന് രൂപ വിലമതിക്കുന്ന ഇത്തരം വാണിജ്യ അളവിലുള്ള (Commercial Quantity) ലഹരിവസ്തുക്കൾ പ്രധാനമായും ബംഗളൂരു, ഹൈദരാബാദ്, ഗോവ എന്നിവിടങ്ങളിലെ രഹസ്യ സിന്തറ്റിക് ലാബുകളിൽ നിന്നാണ് കേരളത്തിലേക്ക് കടത്തുന്നത്.

കൊച്ചി സിറ്റി പോലീസ് (Kochi City Police) നടപ്പിലാക്കിയ ‘ഓപ്പറേഷൻ തൂഫാൻ’ (Operation Thoofan), ‘ഓപ്പറേഷൻ ഡി-ഹണ്ട്’ (Operation D-Hunt) തുടങ്ങിയ പ്രത്യേക ഡ്രൈവുകളിലൂടെ വാടക ഫ്ലാറ്റുകൾ, ആഡംബര ഹോട്ടലുകൾ, ഡിജെ പാർട്ടികൾ, കൊറിയർ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവ കേന്ദ്രീകരിച്ച് കർശന പരിശോധനകളാണ് നടക്കുന്നത്. അന്യസംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രൈവറ്റ് ബസുകളുടെ ലഗേജ് ബോക്സുകളിലും, ആഡംബര കാറുകളുടെ രഹസ്യ അറകളിലും സൂക്ഷിച്ച നിലയിലാണ് ലഹരി പിടികൂടുന്നത്. അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന നൈജീരിയൻ ശൃംഖലകളും അന്തർസംസ്ഥാന കാർട്ടലുകളുമാണ് ഇത്തരം ലഹരിമരുന്നുകൾ കർണാടക വഴിയും തമിഴ്നാട് വഴിയും കേരളത്തിലേക്ക് എത്തിക്കുന്നത്. നാർക്കോട്ടിക് ഡ്രഗ്സ് ആൻഡ് സൈക്കോട്രോപിക് സബ്സ്റ്റൻസസ് ആക്ട് (NDPS Act) പ്രകാരം കർശനമായ ജാമ്യമില്ലാ വകുപ്പുകൾ ചുമത്തിയാണ് പ്രതികളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നത്.

അതിർത്തി ചെക്ക്പോസ്റ്റുകളിലെ പരിശോധനകൾ കർശനമാക്കിയതോടെ, ലഹരി കടത്തുകാർ റെയിൽവേ പാഴ്സൽ സർവീസുകളെയും പ്രമുഖ ഇ-കൊമേഴ്സ് കൊറിയർ സർവീസുകളെയുമാണ് പുതിയ താവളമാക്കുന്നത്. ഭക്ഷ്യസാധനങ്ങൾ, ഇലക്ട്രോണിക് ഉപകരണങ്ങൾ, സൗന്ദര്യവർദ്ധക വസ്തുക്കൾ എന്നിവയ്ക്കുള്ളിൽ കൃത്രിമമായി ഉണ്ടാക്കിയ രഹസ്യ അറകളിലാണ് സിന്തറ്റിക് ഡ്രഗ്ഗുകൾ പാക്ക് ചെയ്യുന്നത്. തപാൽ വകുപ്പിന്റെയും പ്രൈവറ്റ് കൊറിയർ ഏജൻസികളുടെയും സഹകരണത്തോടെ സ്നിഫർ ഡോഗ് പരിശോധനകളും എക്സ്-റേ സ്കാനിംഗും വ്യാപകമാക്കാൻ ഡാൻസാഫ് നടപടി സ്വീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ, മയക്കുമരുന്ന് കടത്തിലൂടെ സമ്പാദിച്ച കോടിക്കണക്കിന് രൂപയുടെ അനധികൃത സ്വത്തുക്കളും ആഡംബര വീടുകളും വാഹനങ്ങളും എൻ.ഡി.പി.എസ് നിയമത്തിലെ വകുപ്പ് 68 പ്രകാരം കണ്ടുകെട്ടുന്ന നടപടികളും കേരള പോലീസ് ശക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.

4. ‘വിമുക്തി’ മിഷൻ: ചികിത്സയും കൗൺസിലിംഗും സമന്വയിക്കുന്ന സർക്കാർ മാതൃക

ലഹരിവ്യാപനത്തെ കേവലമൊരു ക്രമസമാധാന പ്രശ്നമായി മാത്രം കാണാതെ, അതിനെ ഗുരുതരമായൊരു സാമൂഹിക-മാനസികാരോഗ്യ രോഗാവസ്ഥയായി തിരിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ടാണ് സംസ്ഥാന എക്സൈസ് വകുപ്പ് വിമുക്തി മിഷന് (Vimukthi Mission) തുടക്കം കുറിച്ചത്. കുറ്റവാളികളെയും കച്ചവടക്കാരെയും കർശനമായി ശിക്ഷിക്കുന്നതിനൊപ്പം, ലഹരിയുടെ ഇരകളായി മാറുന്ന കുട്ടികളെയും യുവാക്കളെയും അതിജീവനത്തിലേക്ക് നയിക്കുക എന്നതാണ് വിമുക്തിയുടെ കാതലായ ലക്ഷ്യം.

മയങ്ങില്ല കേരളം ഔദ്യോഗിക പോർട്ടൽ (Mayangilla Keralam Portal) വ്യക്തമാക്കുന്നതനുസരിച്ച്, സംസ്ഥാനത്തെ 14 ജില്ലകളിലെയും ജില്ലാ ജനറൽ ആശുപത്രികളോട് ചേർന്ന് അത്യാധുനിക സജ്ജീകരണങ്ങളോടെയുള്ള സൗജന്യ വിമുക്തി ഡി-അഡിക്ഷൻ സെന്ററുകൾ (Vimukthi De-Addiction Centres) പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. വിദഗ്ദ്ധ സൈക്യാട്രിസ്റ്റുകൾ, ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിസ്റ്റുകൾ, സൈക്യാട്രിക് സോഷ്യൽ വർക്കർമാർ എന്നിവരടങ്ങുന്ന വിദഗ്ദ്ധ സംഘമാണ് ഇവിടെ രോഗികൾക്ക് ഇൻപേഷ്യന്റ്, ഔട്ട്പേഷ്യന്റ് ചികിത്സകൾ നൽകുന്നത്. മെഡിക്കൽ ഡീറ്റോക്സിഫിക്കേഷൻ (Medical Detoxification), കോഗ്നിറ്റീവ് ബിഹേവിയറൽ തെറാപ്പി (CBT), റിലാപ്സ് പ്രിവൻഷൻ തെറാപ്പി എന്നിവ ഇവിടെ തികച്ചും സൗജന്യമായി ലഭ്യമാക്കുന്നു.

കൂടാതെ, കൗമാരക്കാരായ കുട്ടികൾക്കായി പ്രത്യേക ‘യൂത്ത് വെൽനസ് ക്ലിനിക്കുകൾ’ (Youth Wellness Clinics) ആരംഭിച്ചതിലൂടെ മാതാപിതാക്കൾക്ക് തങ്ങളുടെ മക്കൾക്കൊപ്പം ഭയമില്ലാതെ എത്തി കൗൺസിലിംഗ് നേടാനുള്ള അവസരം ലഭിക്കുന്നു. മാനസിക സമ്മർദ്ദങ്ങളും പഠനഭാരവും ലഘൂകരിക്കുന്നതിനുള്ള ലൈഫ് സ്കിൽ ട്രെയിനിംഗും ഇതിന്റെ ഭാഗമായി നൽകുന്നുണ്ട്.

ദ ന്യൂ ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസ് (The New Indian Express) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, നിയമസഭയിൽ എക്സൈസ് മന്ത്രി എം.ബി. രാജേഷ് വ്യക്തമാക്കിയത് പതിനായിരക്കണക്കിന് ആളുകളാണ് വിമുക്തി കേന്ദ്രങ്ങളിലൂടെ കൗൺസിലിംഗും ചികിത്സയും തേടി സാധാരണ ജീവിതത്തിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തിയിട്ടുള്ളത്. ഇതിനുപുറമെ, ലഹരിമുക്തരായവർക്ക് കായിക വിനോദങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുന്നതിനായി തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളുമായി ചേർന്ന് ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ കായിക കേന്ദ്രങ്ങളും ഓപ്പൺ ജിമ്മുകളും വിമുക്തി മിഷൻ നിർമ്മിച്ചു നൽകുന്നുണ്ട്. ‘വിമുക്തി കൗൺസിലിംഗ് ഹെൽപ്പ്‌ലൈൻ’ (ടോൾ ഫ്രീ നമ്പർ: 14405) വഴി ആർക്കും ഏതുസമയത്തും വിദഗ്ദ്ധ സഹായം തേടാൻ സാധിക്കും.

5. കാമ്പസ് തല ജാഗ്രതാ സമിതികളും പിടിഎ പ്രതിരോധവും

സ്കൂളുകളിലും കോളേജുകളിലും ലഹരിമാഫിയയുടെ കടന്നുകയറ്റം തടയുന്നതിൽ അധ്യാപകരുടെയും രക്ഷിതാക്കളുടെയും പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി സർക്കാർ ആവിഷ്കരിച്ച സംവിധാനമാണ് ‘സ്കൂൾ ജാഗ്രതാ സമിതികൾ’ (School Anti-Drug Vigilance Committees). പിടിഎ പ്രസിഡന്റ്, സ്കൂൾ പ്രിൻസിപ്പൽ, പ്രദേശത്തെ വാർഡ് മെമ്പർ, പോലീസ്-എക്സൈസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ, വ്യാപാരി വ്യവസായി പ്രതിനിധികൾ, പൂർവ്വ വിദ്യാർത്ഥി പ്രതിനിധികൾ എന്നിവരടങ്ങുന്നതാണ് ഈ സമിതി.

സ്കൂളുകളുടെ 100 മീറ്റർ ചുറ്റളവിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന കടകളിലും ബേക്കറികളിലും ലഹരി ഉൽപ്പന്നങ്ങളോ നിരോധിത പുകയില ഉൽപ്പന്നങ്ങളോ വിൽക്കുന്നില്ലെന്ന് ഉറപ്പാക്കാൻ സമിതി നിരന്തര പരിശോധനകൾ നടത്തുന്നു. വിദ്യാർത്ഥികളിൽ പ്രകടമാകുന്ന സ്വഭാവ വ്യതിയാനങ്ങൾ — ക്ലാസിലെ ശ്രദ്ധക്കുറവ്, അമിതമായ ഉറക്കം, കണ്ണുകളിലെ ചുവപ്പ്, വ്യക്തിശുചിത്വമില്ലായ്മ, പെട്ടെന്നുള്ള ദേഷ്യം, അകാരണമായ പണച്ചെലവ് — എന്നിവ യഥാസമയം നിരീക്ഷിക്കാൻ അധ്യാപകർക്ക് പ്രത്യേക പരിശീലനം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.

സ്കൂൾ പരിസരങ്ങളിലെ അനാശാസ്യ കൂട്ടായ്മകൾ ഒഴിവാക്കുന്നതിനായി റസിഡന്റ്സ് അസോസിയേഷനുകളെയും തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ വാർഡ് കമ്മറ്റികളെയും ഉൾപ്പെടുത്തി ‘ജനകീയ ജാഗ്രതാ സമിതികൾ’ (Janakeeya Jagratha Samithis) രൂപീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. സി.സി.ടി.വി (CCTV) ക്യാമറകൾ സ്ഥാപിക്കൽ, തെരുവ് വിളക്കുകൾ പ്രകാശിപ്പിക്കൽ, ആളൊഴിഞ്ഞ പറമ്പുകളിലും കെട്ടിടങ്ങളിലും രാത്രികാല പോലീസ് പട്രോളിംഗ് ഉറപ്പാക്കൽ എന്നിവയിലൂടെ ലഹരി സംഘങ്ങൾക്ക് പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള ഇടങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.

സ്കൂളുകളിലും കോളേജുകളിലും വിദ്യാർത്ഥികളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ‘വിമുക്തി ക്ലബ്ബുകളും’ എൻ.എസ്.എസ് (NSS), എൻ.സി.സി (NCC), സ്റ്റുഡന്റ് പോലീസ് കേഡറ്റ് (SPC) പദ്ധതികളും കാമ്പസുകളിൽ പിയർ-ടു-പിയർ കൗൺസിലിംഗ് (Peer Counselling) സംവിധാനം ശക്തമാക്കുന്നു. കുട്ടികൾ ലഹരിയിലേക്ക് വഴിമാറുന്നത് ശ്രദ്ധയിൽപ്പെട്ടാൽ പോലീസിനെയോ സ്കൂൾ അച്ചടക്ക സമിതിയെയോ അറിയിച്ച് അവരെ ഒറ്റപ്പെടുത്താതെ, രഹസ്യമായി വിമുക്തി കൗൺസിലിംഗിന് അയക്കാൻ ഈ വിദ്യാർത്ഥി കൂട്ടായ്മകൾക്ക് സാധിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത് കാമ്പസുകളിലെ കൊഴിഞ്ഞുപോക്കും ആത്മഹത്യകളും തടയാൻ സഹായിക്കുന്നു.

6. പുനരധിവാസത്തിലെ വെല്ലുവിളികളും സാമൂഹിക സ്റ്റിഗ്മയും

വൻ മുന്നേറ്റങ്ങൾക്കിടയിലും കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ പ്രവർത്തനങ്ങൾ നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ തടസ്സം ലഹരിചികിത്സയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാമൂഹിക അപമാനം അഥവാ ‘സ്റ്റിഗ്മ’യാണ് (Social Stigma). തങ്ങളുടെ മകനോ മകൾക്കോ ലഹരി ആസക്തിയുണ്ടെന്ന് തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ പോലും, കുടുംബത്തിന്റെ മാനക്കേടും വിവാഹാലോചനകൾ മുടങ്ങുമെന്ന ഭയവും കാരണം ചികിത്സ നൽകാൻ പല രക്ഷിതാക്കളും മടിക്കുന്നു. കുട്ടിയെ ഒരു മുറിയിൽ പൂട്ടിയിടുകയോ ഉപദേശിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നത് കൊണ്ട് സിന്തറ്റിക് ലഹരിയുടെ കടുത്ത പിൻവാങ്ങൽ ലക്ഷണങ്ങൾ (Withdrawal Symptoms) മാറ്റിയെടുക്കാൻ സാധിക്കില്ല. കൃത്യമായ മെഡിക്കൽ ഇടപെടലില്ലെങ്കിൽ അത് രോഗിയുടെ ജീവന് തന്നെ ഭീഷണിയാകാം.

പലപ്പോഴും മാതാപിതാക്കളുടെ അമിതമായ ജോലിത്തിരക്കും കുട്ടികളുമായുള്ള ആശയവിനിമയക്കുറവുമാണ് കുട്ടികളെ ഇത്തരം തെറ്റായ കൂട്ടുകെട്ടുകളിലേക്ക് നയിക്കുന്നത്. സ്മാർട്ട്‌ഫോണുകളുടെ അനിയന്ത്രിതമായ ഉപയോഗവും സോഷ്യൽ മീഡിയ വഴിയുള്ള അജ്ഞാത ചാറ്റ് റൂമുകളും ലഹരി ഇടപാടുകൾ സുഗമമാക്കുന്നു. കുട്ടികളോട് ഒരു തുറന്ന സുഹൃത്തിനെപ്പോലെ പെരുമാറാനും അവരുടെ മാനസിക സമ്മർദ്ദങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് പിന്തുണ നൽകാനും മാതാപിതാക്കൾ തയ്യാറാകണമെന്ന് ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിസ്റ്റുകൾ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.

ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ടൈംസ് (Hindustan Times) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തതുപോലെ, 2025-ൽ മാത്രം സംസ്ഥാനത്ത് 25,000-ത്തിലധികം എൻ.ഡി.പി.എസ് കേസുകൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. കേസുകളുടെ എണ്ണം കുതിച്ചുയരുമ്പോൾ, അതിനനുസരിച്ച് കൗമാരക്കാർക്കായുള്ള പ്രത്യേക അഡോളസെന്റ് സൈക്യാട്രി വാർഡുകളുടെയും (Adolescent Psychiatric Wards) റീഹാബിലിറ്റേഷൻ സെന്ററുകളുടെയും എണ്ണം ഇനിയും വർദ്ധിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ട്.

മറ്റൊരു പ്രധാന പ്രതിസന്ധി ലഹരിമുക്തി നേടിയ ശേഷമുള്ള പുനഃപ്രവേശനമാണ് (Relapse). ആശുപത്രി വിട്ടു വീട്ടിലെത്തുന്ന കുട്ടികൾ വീണ്ടും പഴയ ലഹരിസംഘങ്ങളിലേക്കും സുഹൃത്തുക്കളിലേക്കും തിരികെയെത്തുമ്പോൾ ലഹരിയിലേക്ക് വഴുതിവീഴാനുള്ള സാധ്യത വളരെ കൂടുതലാണ്. സ്വകാര്യ മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ചില അൺ-അക്രെഡിറ്റഡ് ഡി-അഡിക്ഷൻ സെന്ററുകളിൽ നടക്കുന്ന മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങളും അശാസ്ത്രീയ ചികിത്സകളും സർക്കാരിന്റെ കർശനമായ ക്വാളിറ്റി ഓഡിറ്റിംഗ് ആവശ്യപ്പെടുന്നുണ്ട്. ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിസ്റ്റുകളുടെയും സൈക്യാട്രിസ്റ്റുകളുടെയും കുറവും സർക്കാർ മേഖലയിൽ പരിഹരിക്കപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്.

7. ഇന്ത്യയ്ക്കും കേരളത്തിനും മുന്നിലുള്ള മാതൃകകളും നയപരമായ ശുപാർശകളും

കേരളം ആവിഷ്കരിച്ച യോദ്ധാവ് മോഡലും വിമുക്തി പദ്ധതിയും ഇന്ത്യയിലെ ഇതര സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് മാതൃകയാക്കാവുന്ന സമഗ്ര നയസമീപനങ്ങളാണ്. പഞ്ചാബ്, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, മഹാരാഷ്ട്ര തുടങ്ങിയ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ലഹരിവ്യാപനം വലിയ സാമൂഹിക വിപത്തായി മാറുമ്പോൾ, കേരളം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്ന ‘ഹെൽത്ത്-ഫസ്റ്റ്’ (Health-First Approach) സമീപനം ദേശീയ തലത്തിൽ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്. കുറ്റവാളിയെ തുറുങ്കിലടയ്ക്കുകയും ഇരയെ ചികിത്സിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് ആധുനിക ക്രിമിനോളജിയുടെ അടിസ്ഥാന തത്വം.

കേരളത്തിലെ ലഹരിവിരുദ്ധ പോരാട്ടം കൂടുതൽ ശക്തവും കാര്യക്ഷമവുമാക്കാൻ താഴെ പറയുന്ന നയപരമായ ശുപാർശകൾ അടിയന്തരമായി നടപ്പിലാക്കേണ്ടതുണ്ട്:

ഫാസ്റ്റ് ട്രാക്ക് നാർക്കോട്ടിക് കോടതികൾ: വാണിജ്യ അളവിൽ സിന്തറ്റിക് രാസലഹരി കടത്തുന്ന വൻകിട അന്തർസംസ്ഥാന റാക്കറ്റുകൾക്കെതിരെയുള്ള എൻ.ഡി.പി.എസ് കേസുകൾ ആറുമാസത്തിനകം വിചാരണ പൂർത്തിയാക്കി പരമാവധി ശിക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ പ്രത്യേക ഫാസ്റ്റ് ട്രാക്ക് കോടതികൾ സ്ഥാപിക്കുക.
ഡാർക്ക്‌വെബ് മോണിറ്ററിംഗ് ടാസ്ക് ഫോഴ്സ്: ക്രിപ്റ്റോകറൻസികൾ (Cryptocurrency) വഴിയും ടെലിഗ്രാം സീക്രട്ട് ചാറ്റുകൾ വഴിയും നടക്കുന്ന ഡിജിറ്റൽ ലഹരി വ്യാപാരം തടയാൻ സൈബർ പോലീസിൽ പ്രത്യേക ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസ് നിരീക്ഷണ വിഭാഗം രൂപീകരിക്കുക.
സ്കൂൾ പാഠ്യപദ്ധതിയിൽ ലഹരി പ്രതിരോധ ബോധവൽക്കരണം: എട്ടാം ക്ലാസ് മുതൽ സ്കൂൾ കരിക്കുലത്തിൽ രാസലഹരികൾ തലച്ചോറിനും ശരീരത്തിനും വരുത്തുന്ന ശാസ്ത്രീയ പ്രത്യാഘാതങ്ങളെക്കുറിച്ച് പ്രായോഗിക ആരോഗ്യ പാഠങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തുക.
സ്പോർട്സ് & കൾച്ചറൽ ഇന്റർവെൻഷൻ: ലഹരിയിലേക്ക് ആകൃഷ്ടരാകുന്ന കൗമാരക്കാരെ ഫുട്ബോൾ, അത്‌ലറ്റിക്സ്, സംഗീതം, നാടകം തുടങ്ങിയ ക്രിയാത്മക മേഖലകളിലേക്ക് വഴിതിരിച്ചുവിടാൻ പഞ്ചായത്ത് തലത്തിൽ യൂത്ത് സ്പോർട്സ് ഹബ്ബുകൾ സ്ഥാപിക്കുക.
തൊഴിൽ അധിഷ്ഠിത പുനരധിവാസം: ലഹരിമുക്തി നേടുന്ന യുവാക്കൾക്ക് കുടുംബശ്രീ, കെ-ഡിസ്ക് (K-DISC) എന്നിവ വഴി നൈപുണ്യ പരിശീലനവും ചെറുകിട സംരംഭക വായ്പകളും നൽകി സമൂഹത്തിന്റെ മുഖ്യധാരയിൽ മാന്യമായ ഉപജീവനമാർഗ്ഗം ഉറപ്പാക്കുക.
അന്തർസംസ്ഥാന അതിർത്തി നിരീക്ഷണം: വാളയാർ, മുത്തങ്ങ, ആര്യങ്കാവ് തുടങ്ങിയ അതിർത്തി ചെക്ക്പോസ്റ്റുകളിൽ ആധുനിക എക്സ്-റേ സ്കാനറുകളും സ്നിഫർ ഡോഗ് സ്ക്വാഡുകളും (Sniffer Dog Squads) സജ്ജീകരിച്ച് ലഹരി കടത്ത് തടയുക.
കമ്മ്യൂണിറ്റി ഹോം-കെയർ നെറ്റ്‌വർക്ക്: പാലിയേറ്റീവ് കെയർ മാതൃകയിൽ തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ലഹരിമുക്തി നേടിയ കുട്ടികൾക്ക് വീടുകളിൽ തുടർപിന്തുണ ഉറപ്പാക്കുന്ന വോളന്റിയർ ശൃംഖല രൂപീകരിക്കുക.
ഡിജിറ്റൽ തെളിവ് ശേഖരണവും ഫോറൻസിക് ശാക്തീകരണവും: മൊബൈൽ ഫോണുകളിൽ നിന്നുള്ള ഡിലീറ്റ് ചെയ്ത ചാറ്റുകളും ക്രിപ്റ്റോ ഇടപാടുകളും അതിവേഗം വീണ്ടെടുക്കുന്നതിനായി റീജിയണൽ ഫോറൻസിക് സയൻസ് ലാബുകളിൽ (RFSL) ആധുനിക ഡിജിറ്റൽ ഫോറൻസിക് ടൂളുകൾ ലഭ്യമാക്കുക.

ഉപസംഹാരം

ലഹരിമുക്തമായ ഒരു യുവതലമുറയെ വാർത്തെടുക്കുക എന്നത് കേരളത്തിന്റെ ഭാവിയെ സംബന്ധിച്ച് അതിജീവനത്തിന്റെ തന്നെ ചോദ്യമാണ്. നവകേരള നിർമ്മിതിയുടെ അടിത്തറ സുരക്ഷിതമാകണമെങ്കിൽ നമ്മുടെ കാമ്പസുകളെയും തെരുവുകളെയും രാസലഹരിയുടെ കരാളഹസ്തങ്ങളിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായി മോചിപ്പിച്ചേ മതിയാകൂ. പോലീസിന്റെ വിട്ടുവീഴ്ചയില്ലാത്ത പരിശോധനകളും, യോദ്ധാവ് പദ്ധതിയിലൂടെ പൊതുജനങ്ങൾ നൽകുന്ന രഹസ്യ വിവരങ്ങളും, വിമുക്തി മിഷന്റെ സ്നേഹപൂർണ്ണമായ ശാസ്ത്രീയ ചികിത്സാ പരിചരണങ്ങളും പരസ്പരം സംയോജിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ ഈ പോരാട്ടം പൂർണ്ണ വിജയം കാണൂ. ലഹരിക്ക് അടിമപ്പെട്ട കുട്ടികളെ കുറ്റവാളികളായി മുദ്രകുത്തി സമൂഹത്തിൽ നിന്ന് മാറ്റിനിർത്താതെ, അവരെ ചേർത്തുപിടിച്ച് ജീവിതത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിലേക്ക് നയിക്കാൻ മലയാളി സമൂഹത്തിന് കഴിയണം. നിതാന്ത ജാഗ്രതയിലൂടെയും കുടുംബങ്ങളുടെ കൂട്ടായ്മയിലൂടെയും മാത്രമേ നാളെയുടെ പ്രതീക്ഷകളായ നമ്മുടെ മക്കളെ സംരക്ഷിക്കാൻ കേരളത്തിന് സാധിക്കൂ.